Đằng sau chuyến thăm Hungary của Phó Tổng thống Mỹ

Phó Tổng thống Mỹ JD Vance phát biểu tại một sự kiện năm 2024. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN

Theo CNN (Mỹ), việc quan chức cấp cao Mỹ đến thăm quốc gia khác ngay trước thềm cuộc bầu cử quan trọng ở nước sở tại là điều bất thường. Nó được xem như tín hiệu cho thấy Washington sẵn sàng làm mọi cách để giúp đỡ đồng minh. Tổng thống Donald Trump vốn ủng hộ Thủ tướng Hungary Viktor Orbán. Tổng thống Trump trong bài đăng trên mạng xã hội vào đầu năm nay đã ca ngợi ông Orbán là “nhà lãnh đạo thực sự mạnh mẽ và quyền lực, với thành tích đã được chứng minh qua những kết quả phi thường”.

Chuyến thăm này cũng diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với chiến sự ở Iran. Theo lịch trình, ông Vance có mặt tại Hungary vào tối 7/4. Đây cũng là thời hạn chót của tối hậu thư ông Trump yêu cầu Iran mở lại Eo biển Hormuz. Bước sang tuần thứ năm của cuộc xung đột ở Trung Đông, nhà lãnh đạo Mỹ yêu cầu Iran mở lại Eo biển Hormuz cho hoạt động vận tải biển quốc tế trước nửa đêm 7/4 (theo giờ GMT, tức sáng 8/4 theo giờ Việt Nam), nếu không Tehran sẽ phải đối mặt với đợt ném bom tàn khốc mới nhằm vào các nhà máy năng lượng và cơ sở nước.

Phó Tổng thống Vance gần đây đã đóng vai trò trung tâm trong các nỗ lực đang diễn ra nhằm làm trung gian hòa giải chấm dứt chiến sự tại Iran. Bản thân ông Trump cũng nói rằng Phó Tổng thống “có thể” tham gia cuộc gặp trực tiếp để đàm phán chấm dứt chiến sự với Iran, khi các phóng viên hỏi về khả năng này vào ngày 6/4. Khi chuyến đi của ông Vance đến Hungary được công bố vào tuần trước, dư luận đồn đoán rằng ông có thể thêm một điểm dừng chân nào đó để gặp gỡ các quan chức Iran.

Chuyến thăm Hungary của ông Vance cũng diễn ra trong bối cảnh diễn ra căng thẳng mới giữa Washington và hầu hết các nước châu Âu. Ngày 1/4, Tổng thống Trump cho biết đang “nghiêm túc cân nhắc” việc rút nước này khỏi Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO). Trả lời phỏng vấn tờ The Telegraph (Anh), ông Trump nói rằng việc rút Mỹ khỏi liên minh quân sự này hiện “gần như đã được quyết định”, đồng thời chỉ trích các đồng minh không hỗ trợ "mở khóa" Eo biển Hormuz. Trong số các quan chức Nhà Trắng, ông Vance được coi là một trong những người chỉ trích mạnh mẽ nhất các đồng minh truyền thống của Mỹ ở châu Âu.

Theo thông cáo từ văn phòng Phó Tổng thống Mỹ, lịch trình ngày 7/4 của ông tại Budapest bao gồm cuộc gặp song phương với Thủ tướng Orbán và bài phát biểu “về mối quan hệ đối tác tốt đẹp giữa Mỹ và Hungary”.

Ngồi đối diện nhà lãnh đạo Hungary trong cuộc gặp, ông Vance nói rằng thật tuyệt khi được ở Budapest, đồng thời nhận định mối quan hệ giữa hai nước rất quan trọng, phần lớn là vì “Tổng thống yêu mến ngài, và tôi cũng vậy”. Phó Tổng thống Vance cũng gọi ông Orbán là “một trong số ít những chính khách thực thụ ở châu Âu”.

Trước đó, người phát ngôn chính phủ Hungary Zoltán Kovács, cho biết chuyến thăm này đánh dấu thời điểm quan trọng trong việc tăng cường quan hệ Hungary - Mỹ, với các cuộc đàm phán cấp cao dự kiến về an ninh, hợp tác kinh tế và các lợi ích chiến lược chung.

Ông Vance không phải là quan chức cấp cao đầu tiên của Mỹ tới Hungary trong thời gian trước thềm cuộc bầu cử ngày 12/4. Ngoại trưởng Marco Rubio đã thăm Budapest vào tháng 2.