Dành dụm 60 triệu đồng chờ ngày sinh con, gia đình ở Hà Nội lo 'đuối' khi thu nhập giảm mạnh
Một em bé chào đời cũng đồng nghĩa với hàng loạt khoản chi mới xuất hiện, trong khi nguồn thu của gia đình có thể tạm thời hụt đi...

Khi chuẩn bị đón con thứ hai, một gia đình trẻ ở Hà Nội bắt đầu phải tính toán lại toàn bộ chi tiêu khi thu nhập mỗi tháng giảm từ 32 triệu xuống còn 20 triệu đồng.
VỢ NGHỈ SINH, THU NHẬP GIA ĐÌNH GIẢM MẠNH
Dù đã dành dụm được 60 triệu đồng cho thời gian nghỉ sinh, người mẹ vẫn lo khoản dự phòng này sẽ nhanh chóng vơi đi. Đặc biệt, tiền học của cô con gái 4 tuổi là khoản khiến người mẹ băn khoăn nhiều nhất.
“Chào mọi người, hai vợ chồng em ở Hà Nội, hiện tại tổng thu nhập khoảng 32 triệu đồng/tháng. Sắp tới em sinh bé thứ hai nên sẽ nghỉ ở nhà một thời gian, lúc đó gia đình chỉ còn thu nhập của chồng, khoảng 20 triệu đồng/tháng.
Hiện tại em đã có một căn chung cư (còn nợ 250 triệu đồng) và một mảnh đất nhỏ ở quê Hải Dương nhưng hiện tại khá khó bán. Gia đình em cũng có tiết kiệm 1,3 cây vàng.
Em làm cho công ty gia đình nên đợt nghỉ sinh lần này không có chế độ thai sản. Em mới cố gắng gom được 60 triệu đồng để dành cho thời gian sinh và ở cữ, dự kiến dùng đến khi em có thể đi làm trở lại.
Điều em lo nhất là nếu chỉ còn 20 triệu đồng/tháng thì em thấy khá khó thở. Em đang cân nhắc cho bạn lớn 4 tuổi chuyển từ trường tư sang trường công để giảm bớt chi phí. Hiện tại ở trường tư, cả tiền ăn và học tiếng Anh cả tuần của bạn khoảng 4 triệu đồng/tháng.
Bạn ấy đang học khá tốt, nhớ từ mới rất nhanh, có thể chuyển từ tiếng Việt sang tiếng Anh và nói được những câu đơn giản để giao tiếp với bố mẹ. Mà sang trường công thấy mọi người nói học mấy môn kỹ năng cũng cưỡi ngựa xem hoa thôi. Cảm thấy vì bố mẹ không kiếm được tiền mà làm con bị thiệt thòi.
Em đã thử ngồi tính các khoản chi tiêu dự kiến trong thời gian nghỉ sinh. Mỗi tháng tiền lãi ngân hàng 2,7 triệu đồng, xăng xe và tiền tiêu vặt của chồng 1,5 triệu đồng, học phí bạn lớn 4 triệu đồng, điện nước và phí chung cư 1,5 triệu đồng, tiền ăn khoảng 3 triệu đồng, gia vị 400.000 đồng, vitamin sau sinh 400.000 đồng, nước giặt 150.000 đồng, gạo 140.000 đồng, tiền thắp hương ngày rằm và mùng 1 khoảng 400.000 đồng, các khoản phát sinh dự kiến 2 triệu đồng, tiêm và bỉm cho bạn thứ hai khoảng 1,5 triệu đồng, còn sữa cho hai bạn nhỏ và tiền đi chơi cuối tuần khoảng 1,5 triệu đồng. Tổng cộng em tính ra khoảng 19,19 triệu đồng/tháng.
Mọi người xem giúp em còn vén được ở đâu và có nhất thiết phải chuyển con sang trường tư học không ạ? Em cảm ơn mọi người rất nhiều vì đã dành thời gian đọc bài và tư vấn cho em ạ”.
Trước áp lực phải xoay xở với 20 triệu đồng mỗi tháng, một người cho rằng gia đình có thể tận dụng khoản 60 triệu đồng đã dành dụm để duy trì việc học trường tư cho con trong thời gian ngắn.
“Em còn 60 triệu đồng dự phòng lúc thai sản. Cố duy trì, đừng chuyển con về công vì học rất ít. Lúc em sinh bạn thứ hai, em không kèm được bạn lớn thì nên để con học tư. Tốn thêm 3 triệu đồng so với trường công nhưng xứng đáng. Bớt ăn tiêu 6 tháng, em đi làm lại là bình thường mà”.
Cũng cho rằng chưa cần chuyển con sang trường công, một ý kiến khác phân tích thêm về mức học phí hiện tại và khả năng học tiếng Anh của bé, đồng thời đề xuất dùng khoản vàng tiết kiệm để vượt qua giai đoạn khó khăn.
“Với chi phí cho bạn lớn học tư như bạn nói trên mình thấy không phải là quá cao, hơn nữa bạn ý trộm vía còn học được tiếng Anh. Nếu bạn chuyển bạn lớn sang công thì sẽ rất phí công sức học mấy năm, sau bạn muốn chuyển con về lại khó.
Bạn có tiền tiết kiệm dự sinh và chồng bạn vẫn đang đi làm đủ thu nhập cho cả gia đình. Có thêm bé thứ hai tuy chi tiêu hơi tốn chút nhưng chỉ trong thời gian ngắn vẫn có thể khắc phục được.
Nếu là mình, mình sẽ bán vàng để duy trì môi trường học tập tốt cho con, vì giai đoạn khó khăn cũng chỉ trong vài tháng chứ không phải lâu dài. Sau bé thứ hai cứng cáp hơn và bạn quay lại đi làm thì kinh tế sẽ ổn hơn”.
Đồng tình, một người khác cũng đề xuất bán vàng để trả nợ ngân hàng. Người này cũng đưa ra hàng loạt khoản có thể cắt giảm và tính đến phương án kiếm thêm thu nhập trong thời gian chăm con.
“Bán vàng trả nợ ngân hàng vì lãi suất đang cực kì cao trong khi vàng không tăng được. Sợ bố mẹ ốm đau thì thường sẽ không đến mức ốm đau trong 6 tháng phát sinh khoản tiền to đâu, còn nếu có thì lúc đó đi vay hoặc bán đất ở quê.
Không đi chơi nữa vì dù sao vừa đẻ cũng không đi được, giảm mục tiêu vặt của chồng, giảm bớt ở mục thắp hương rằm với mùng 1. Cố gắng một năm cho con cứng cáp rồi gửi trẻ là được, con được 3 tháng kiếm việc làm thêm như bán hàng online xem có được không.
Thực sự 20 triệu đồng mà hai vợ chồng, hai con nhỏ ở Hà Nội cũng hơi khó sống. Còn nếu không cắt được gì thì nên cho con học công, mẫu giáo cũng chưa ảnh hưởng mấy, sau có điều kiện lại đầu tư cho con”.

Rất nhiều người khuyên gia đình nên bán vàng trong thời điểm hiện tại
Ở những khoản chi nhỏ hơn, có ý kiến đề xuất gia đình có thể bắt đầu tiết kiệm từ tiền đi chơi cuối tuần và khoản phát sinh 2 triệu đồng mỗi tháng.
“Em có thể vén mục đi chơi cuối tuần, vì sinh em bé thì con bé cũng không đi được, chả nhẽ chồng đưa bé lớn đi một mình. Ngoài ra chị thấy mục phát sinh 2 triệu đồng hơi nhiều. Nếu không cần thiết em có thể vén khoản này”.
Tuy nhiên, cũng có người cho rằng thời gian ở cữ không nên quá khắt khe chuyện tiết kiệm bởi việc chăm hai con nhỏ có thể kéo theo nhiều khoản phát sinh và bản thân người mẹ cũng cần giữ sức khỏe, tinh thần.
“Kinh nghiệm của em thì giảm được gì cứ giảm, nhưng đợi qua thời gian ở cữ chăm con nhỏ rồi tính. Có 2 đứa sẽ phát sinh nhiều lắm, mà công việc càng ngày càng khó kiếm. Trong thời gian ở cữ thì ăn uống thoải mái chút cho tinh thần đỡ stress.
Nếu được thì thanh khoản bớt mảnh đất rồi gửi ngân hàng lấy lãi, tranh thủ lãi suất đang cao gửi dài hạn chút. Qua thời gian ở nhà chăm con nhỏ thì cày mua lại. Chứ ở nhà chăm con đã bí bách mà phải vén cả khoản ăn uống, ru rú trong nhà không đi đâu thì không được. Cứ cho con đi chơi cuối tuần đi chị ạ, tuổi thơ được mấy đâu, lớn chút nữa là đi học đủ kiểu”.
LÀM SAO ĐỂ KHÔNG “THỦNG” NGÂN SÁCH KHI VỢ NGHỈ SINH?
Khi người vợ nghỉ thai sản, thu nhập của gia đình thường giảm trong khi chi phí lại có xu hướng tăng vì xuất hiện thêm nhiều khoản liên quan đến việc chăm sóc mẹ và em bé.
Do đó, thay vì giữ nguyên cách chi tiêu như thời điểm cả hai vợ chồng cùng đi làm, gia đình nên chủ động xây dựng lại ngân sách cho giai đoạn này, dựa trên mức thu nhập chắc chắn có thể duy trì.
Trước hết, cần thống kê đầy đủ các khoản thu và chi trong tháng để xác định số tiền thực sự có thể sử dụng. Những khoản cố định như tiền nhà, tiền vay, điện nước, học phí của con và các chi phí thiết yếu cần được ưu tiên.
Các khoản như mua sắm, ăn uống bên ngoài, vui chơi hay chi tiêu cá nhân có thể linh hoạt điều chỉnh tùy tình hình tài chính. Việc phân chia rõ các nhóm chi tiêu sẽ giúp gia đình dễ nhận ra khoản nào bắt buộc phải duy trì và khoản nào có thể giảm trong thời gian thu nhập thấp hơn.

Trong thời gian thu nhập gia đình giảm, các khoản mua sắm, ăn uống bên ngoài, vui chơi hay chi tiêu cá nhân có thể linh hoạt điều chỉnh tùy tình hình tài chính
Đặc biệt, thời gian sau sinh thường phát sinh những khoản khó dự đoán trước như khám bệnh, thuốc men, tiêm chủng hoặc các nhu cầu đột xuất của trẻ nhỏ.
Vì vậy, ngân sách không nên được tính sát đến mức toàn bộ thu nhập đều được sử dụng hết mỗi tháng. Một khoản tiền dự phòng riêng sẽ giúp gia đình chủ động hơn khi có vấn đề phát sinh mà không phải vay mượn hoặc rút tiền tiết kiệm dài hạn.
Khoản tiền đã dành dụm trước khi sinh cũng nên được xác định rõ mục đích sử dụng. Phần dành cho chi phí sinh nở và chăm sóc mẹ, bé cần được tách khỏi quỹ khẩn cấp.
Tiền tiết kiệm không nên được xem như một khoản thu nhập bổ sung để duy trì mức chi tiêu cũ, bởi nếu liên tục lấy tiền tích lũy để bù vào phần thiếu hụt mỗi tháng, quỹ dự phòng sẽ nhanh chóng bị thu hẹp.
Khi cần cắt giảm chi tiêu, nên ưu tiên rà soát những khoản có giá trị lớn hoặc phát sinh đều đặn thay vì chỉ tập trung vào các khoản nhỏ. Việc giảm một vài trăm nghìn ở nhiều khoản có thể tạo ra một khoản tiết kiệm nhất định, nhưng điều chỉnh một khoản chi lớn thường giúp ngân sách thay đổi rõ rệt hơn. Sau đó, những khoản chi không thiết yếu mới tiếp tục được cân nhắc để điều chỉnh cho phù hợp.
Với những gia đình có con nhỏ, cũng không nên xây dựng kế hoạch tiết kiệm quá khắt khe. Chăm con trong những tháng đầu sau sinh vốn đã nhiều áp lực, vì vậy một số khoản phục vụ sức khỏe, tinh thần của người mẹ và hoạt động gia đình vẫn nên được duy trì ở mức hợp lý. Thay vì cắt hoàn toàn, có thể chuyển sang những lựa chọn ít tốn kém hơn.
Trong trường hợp gia đình có khoản vay hoặc tài sản tích lũy như vàng, đất hay tiền gửi, việc sử dụng những tài sản này để trả nợ hoặc bù đắp chi tiêu cũng cần được tính toán thận trọng.
Trước khi đưa ra quyết định, cần cân nhắc khả năng tạo ra dòng tiền trở lại, chi phí vay, khoản tiền dự phòng còn lại và thời điểm người vợ dự kiến quay lại làm việc. Không nên dùng toàn bộ tài sản tích lũy chỉ để duy trì mức sống trong một giai đoạn thu nhập tạm thời giảm.
Một kế hoạch tài chính hợp lý cũng nên được chia theo từng giai đoạn thay vì cố định cho cả thời gian nghỉ thai sản. Những tháng đầu sau sinh có thể cần nhiều chi phí hơn, trong khi khi em bé cứng cáp hơn, một số khoản sẽ giảm và những khoản khác có thể xuất hiện. Khi người vợ quay lại làm việc, thu nhập gia đình thay đổi thì ngân sách cũng cần được điều chỉnh theo.

