Đào tạo nghề, tạo sinh kế bền vững cho lao động nông thôn

Khai giảng lớp đào tạo nghề trồng rau an toàn cho lao động nông thôn năm 2026. Ảnh: Xã Thạnh Thới An.

Mở rộng cơ hội học nghề, tạo việc làm

Đào tạo nghề cho lao động nông thôn, nhất là hộ nghèo, hộ cận nghèo và hộ mới thoát nghèo, là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tạo sinh kế và thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững tại TP Cần Thơ.

Thông qua đào tạo nghề, người lao động có điều kiện nâng cao kỹ năng, tiếp cận tiến bộ khoa học kỹ thuật, tìm kiếm việc làm tại doanh nghiệp hoặc phát triển sản xuất, kinh doanh tại địa phương. Đối với những hộ có hoàn cảnh khó khăn, được học nghề phù hợp với nhu cầu thị trường sẽ mở ra thêm cơ hội tăng thu nhập, giảm phụ thuộc vào sản xuất nông nghiệp truyền thống.

Theo kế hoạch triển khai Chương trình “Đổi mới, nâng cao chất lượng đào tạo nghề nông thôn đến năm 2030” của UBND TP Cần Thơ, bình quân mỗi năm, thành phố phấn đấu đào tạo, đào tạo lại và bồi dưỡng nâng cao kỹ năng nghề cho khoảng 10.000 lao động nông thôn. Trong đó, nghề phi nông nghiệp chiếm khoảng 70%, nghề nông nghiệp và phát triển ngành nghề nông thôn chiếm khoảng 30%.

Thành phố đặt mục tiêu lao động nữ được đào tạo nghề chiếm trên 45%; người khuyết tật có nhu cầu được hỗ trợ học nghề, tạo việc làm chiếm khoảng 4%. Khoảng 70% người dân tộc thiểu số trong độ tuổi được đào tạo nghề phù hợp và trên 85% lao động có việc làm sau đào tạo.

Để đạt mục tiêu, hoạt động đào tạo nghề được định hướng gắn với nhu cầu của thị trường lao động, doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất, kinh doanh. Thành phố ưu tiên các nghề phục vụ nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, chế biến nông sản, thủy sản, du lịch, dịch vụ, tiểu thủ công nghiệp và những ngành có nhu cầu tuyển dụng cao.

Đặc biệt, việc lựa chọn nghề đào tạo cần phù hợp với điều kiện, trình độ và khả năng tiếp cận việc làm của từng nhóm lao động. Đối với người thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo và hộ mới thoát nghèo, đào tạo nghề cần gắn với tư vấn việc làm, kết nối tuyển dụng và hỗ trợ phát triển sinh kế, giúp người học có cơ hội vận dụng kiến thức vào thực tiễn.

Phát huy lợi thế làng nghề, kinh tế tập thể

Cùng với đào tạo nghề, TP Cần Thơ chú trọng bảo tồn, phát triển làng nghề truyền thống, tạo thêm việc làm tại chỗ và khai thác hiệu quả nguồn lao động nông thôn.

Hiện thành phố có 5 làng nghề và 1 nghề truyền thống được UBND thành phố công nhận, gồm làng nghề bánh tráng Thuận Hưng, hoa kiểng Phó Thọ - Bà Bộ, đan lưới Thơm Rơm, sản xuất bánh kẹo Ba Rích, đan đát xã Vị Thủy và nghề truyền thống trồng trầu xã Vĩnh Thuận Đông.

Các làng nghề góp phần tạo việc làm cho hàng nghìn lao động, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn theo hướng tăng tỷ trọng công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và dịch vụ. Toàn thành phố còn có 997 tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực ngành nghề nông thôn, gồm 37 doanh nghiệp, 22 tổ hợp tác và hợp tác xã, 936 hộ sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm cho khoảng 5.375 lao động.

Hoạt động tư vấn việc làm hỗ trợ người lao động. Ảnh: TTDVVL Cần Thơ.

Thực hiện Kế hoạch số 237/KH-UBND ngày 21/5/2026 của UBND TP Cần Thơ về phát triển làng nghề, ngành nghề nông thôn giai đoạn 2026 - 2030, thành phố triển khai các hoạt động bảo tồn, phát triển làng nghề hiện có và thúc đẩy công nhận làng nghề mới. Mục tiêu đặt ra là đa số người lao động trong làng nghề được đào tạo, nâng cao kỹ năng; ít nhất 50% số làng nghề có sản phẩm được bảo hộ sở hữu thương hiệu.

Phát triển làng nghề tạo điều kiện để lao động nông thôn, trong đó có người thuộc hộ nghèo và hộ cận nghèo, tiếp cận công việc phù hợp ngay tại địa phương. Khi được trang bị kỹ năng nghề, người dân có thể tham gia sản xuất, chế biến, kinh doanh sản phẩm truyền thống, từng bước nâng cao giá trị lao động và thu nhập gia đình.

Kinh tế tập thể cũng là hướng đi quan trọng trong tổ chức sản xuất và tạo việc làm. Trong 6 tháng đầu năm 2026, thành phố hỗ trợ thành lập mới 26 hợp tác xã nông nghiệp. Hiện toàn thành phố có gần 660 hợp tác xã nông nghiệp với khoảng 20.900 thành viên; hơn 3.400 tổ hợp tác nông nghiệp với khoảng 88.500 thành viên; hơn 670 trang trại và 5 liên hiệp hợp tác xã nông nghiệp...

Nâng cao kỹ năng, hướng đến sinh kế lâu dài

Bên cạnh các chương trình đào tạo nghề, Hội Nông dân TP Cần Thơ tích cực đổi mới nội dung, phương thức bồi dưỡng kỹ năng theo hướng sát thực tiễn. Từ đầu năm 2026 đến nay, các cấp Hội đã tổ chức 45 lớp bồi dưỡng kỹ năng cho hơn 1.370 lượt nông dân; cử 45 cán bộ, hội viên tham gia các lớp đào tạo.

Các cấp Hội đẩy mạnh tuyên truyền sản xuất xanh, ứng dụng kỹ năng số, gắn mã QR truy xuất nguồn gốc sản phẩm OCOP và triển khai Đề án 1 triệu héc-ta lúa chất lượng cao, phát thải thấp.

Theo ông Phạm Thanh Hoài, Phó Chủ tịch Hội Nông dân TP Cần Thơ, mục tiêu của Hội không chỉ dừng ở việc tổ chức các lớp tập huấn mà quan trọng hơn là giúp nông dân thay đổi tư duy, làm chủ khoa học kỹ thuật, chuyển từ sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp. Khi có tri thức, kỹ năng và biết liên kết sản xuất, nông dân sẽ trở thành chủ thể của quá trình phát triển nông nghiệp hiện đại.

Theo kế hoạch, TP Cần Thơ phối hợp các đơn vị tổ chức các lớp đào tạo nghề nông nghiệp cho lao động nông thôn; nâng cao chất lượng lao động ngành nông nghiệp, hướng tới hình thành lực lượng nông dân số, nông dân chuyên nghiệp và đội ngũ quản trị hợp tác xã hiện đại.

Các đơn vị cũng phối hợp địa phương rà soát hoạt động của hợp tác xã nông nghiệp, tư vấn và vận động thành lập tổ chức kinh tế tập thể khi có nhu cầu. Đồng thời, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp tăng cường liên kết với doanh nghiệp, hợp tác xã trong xây dựng chương trình đào tạo, tổ chức thực tập và tuyển dụng sau đào tạo; hỗ trợ người học tiếp cận nguồn vốn phát triển sản xuất, kinh doanh...