Dấu hiệu cảnh báo đột quỵ khi chơi thể thao

Thói quen tăng nguy cơ đột quỵ sau khi chơi thể thao

Một số thói quen xấu, có thể kích hoạt cơn đột quỵ sau khi chơi thể thao. Tắm nước lạnh ngay sau khi vận động mạnh, đặc biệt ban đêm hoặc khi trời lạnh. Sau vận động, mạch máu đang giãn để tỏa nhiệt, gặp nước lạnh đột ngột, cơ thể phản xạ co mạch toàn thân, dồn máu về trung tâm, huyết áp tăng vọt, tim phải làm việc nặng hơn. Việc đứng lâu, cúi người hay đổi tư thế đột ngột khi tắm vòi hoa sen cũng làm lượng máu trở về tim thay đổi. Một số người có thể cảm thấy choáng váng, mắt tối sầm, tim đập nhanh hoặc đau tức ngực dẫn đến ngất xỉu, té ngã... Do đó, sự kết hợp giữa không khí lạnh, nước lạnh và thay đổi tư thế chính đều nguy hiểm đến mạch máu và tim, có thể làm khởi phát cơn thiếu máu cơ tim hoặc rối loạn nhịp cấp tính, nguyên nhân hàng đầu dẫn đến đột tử trong khi tắm.

Thời tiết lạnh khiến gia tăng các ca đột quỵ khi tập thể thao

Sau vận động mạnh cơ thể vừa mất nước do mồ hôi, uống rượu bia có thể làm máu bị cô đặc hơn, tăng độ nhớt, dễ hình thành cục máu đông. Ở một số người, uống nhiều rượu trong thời gian ngắn có thể kích hoạt rung nhĩ thoáng qua (tim đập loạn nhịp), tạo cục máu đông trong buồng tim rồi đi lên não. Trong khi cơ thể đang trong trạng thái mệt mỏi sau khi tập thể thao, gan và thận lại phải hoạt động để loại bỏ cồn và các độc tố khác từ bia, gây áp lực lớn lên các cơ quan nội tạng. Thay vào đó, nên uống nước dừa, dưa hấu hoặc ăn xoài, cam, lê bù điện giải, hồi sức nhanh hơn. Không lạm dụng nước tăng lực chứa nhiều caffeine, có thể làm tăng nhịp tim, tăng huyết áp, co mạch não...

Các yếu tố tác động làm tăng nguy cơ

Nguyên nhân của việc xuất hiện đột quỵ khi chơi thể thao thường xuất phát từ các yếu tố nguy cơ đã tồn tại trước đó như bệnh nền, tuổi cao và tác động của thời tiết như lạnh đột ngột. Theo các chuyên gia, khi người bệnh đã có các vấn đề về sức khỏe dẫn đến nhồi máu não hoặc xuất huyết não, nguy cơ mắc đột quỵ sẽ tăng lên đáng kể. Thêm vào đó, nếu người tập thể thao không thể kiểm soát mức độ hoạt động thể lực, điều này có thể dẫn đến tình trạng vận động quá mức, làm tăng nguy cơ đột quỵ.

Có nhiều yếu tố liên quan đến sự xuất hiện của đột quỵ, bao gồm béo phì, mỡ trong máu cao, hút thuốc, vận động ít, lối sống không lành mạnh, thường xuyên căng thẳng, tăng huyết áp và các bệnh lý chuyển hóa như đái tháo đường. Những yếu tố này thường xuất hiện nhiều ở người già. Đối với bệnh nhân trẻ, các yếu tố như di truyền, dị dạng mạch máu, tình trạng rối loạn đông máu hoặc tăng nguy cơ tắc mạch máu cũng có thể tăng khả năng mắc đột quỵ.

Biểu hiệu đột quỵ khi chơi thể thao

Việc phát hiện kịp thời các dấu hiệu đột quỵ khi chơi thể thao có thể giúp bệnh nhân nhanh chóng áp dụng biện pháp cấp cứu phù hợp, từ đó giảm nguy cơ xảy ra các biến chứng nguy hiểm. Tuy nhiên, các dấu hiệu của đột quỵ thường xuất hiện đột ngột và không lường trước được. Để chủ động phát hiện sớm, quan sát đều đặn tình trạng sức khỏe và lưu ý đến các biểu hiện khác thường. Đặc biệt, đột quỵ thường tạo ra ảnh hưởng nghiêm trọng đối với một bên cơ thể.

Nếu sau hoặc trong khi tập luyện, bạn đột ngột bị đau đầu, khó khăn khi di chuyển, hoặc cảm giác mất thăng bằng, đây có thể là dấu hiệu cảnh báo về tình trạng đột quỵ. Hãy lưu ý đến các triệu chứng như hoa mắt, chóng mặt, hoặc sự giảm sút tinh thần đột ngột, đặc biệt là sau khi chơi thể thao. Nếu bạn cảm thấy tê một bên của cánh tay, chân hoặc khuôn mặt, đây cũng là một dấu hiệu không nên xem nhẹ. Ngoài ra, các triệu chứng thường phức tạp và có thể xuất hiện trong khoảng thời gian 24 - 72 giờ khi đột quỵ xảy ra. Điều quan trọng là phát hiện và xử lý kịp thời, tránh được những biến chứng nguy hiểm.

Cách xử trí tình trạng đột quỵ

Trong trường hợp phát hiện đột quỵ khi chơi thể thao, cần thực hiện các biện pháp sơ cứu một cách nhanh chóng và hiệu quả. Việc đầu tiên cần làm là gọi cấp cứu để đảm bảo chữa trị kịp thời. Trong thời gian chờ đợi đội cấp cứu, người xung quanh cần tiến hành sơ cứu đúng cách. Nếu người bệnh vẫn tỉnh táo, nên đặt nằm nghỉ ngơi trên giường, đầu và lưng nghiêng chừng 45 độ so với cơ thể. Đây là tư thế để tránh sặc, đặc biệt là đối với những người đột quỵ có tình trạng nôn hoặc suy giảm ý thức nghiêm trọng. Ngoài ra, việc nới rộng quần áo, đặc biệt ở phần cổ cũng rất quan trọng.

Một kỹ năng khác là lấy đờm từ miệng người bệnh, sử dụng một chiếc khăn quấn quanh ngón trỏ và đặt vào miệng của bệnh nhân. Trong trường hợp co giật, cần tìm cách ngăn chặn rủi ro cắn lưỡi, ví dụ như đặt một chiếc đũa đã được quấn khăn ngang miệng người bệnh. Không nên sử dụng các phương pháp như bấm huyệt hay đánh gió để sơ cứu bệnh nhân đột quỵ khi chơi thể thao mà không được sự cho phép của bác sĩ. Hành động này có thể làm tình trạng bệnh trở nên tồi tệ và nghiêm trọng hơn nhiều. Trong trường hợp ngừng thở, việc ép tim từ bên ngoài lồng ngực là biện pháp cần thiết nhất và cơ bản mà mọi người cần biết để xử lý tình huống khi bị đột quỵ.