Để di sản 'sống' trong học đường xứ Thanh

Không chỉ dừng lại ở những giờ học lịch sử trên lớp, nhiều mô hình giáo dục di sản tại Thanh Hóa đang từng bước đưa học sinh đến gần hơn với các giá trị văn hóa truyền thống. Từ thành nhà Hồ đến Lam Kinh, hành trình ấy đang góp phần bồi đắp tình yêu quê hương, khơi dậy niềm tự hào dân tộc và hình thành ý thức gìn giữ di sản trong thế hệ trẻ.

Học sinh tham gia cuộc thi Rung chuông vàng tháng 2/2026 với chủ đề: “Thành nhà Hồ - 10 năm kinh đô, 2 vương triều, 1 điểm đến”. Ảnh: Đình Minh.

Học sinh tham gia cuộc thi Rung chuông vàng tháng 2/2026 với chủ đề: “Thành nhà Hồ - 10 năm kinh đô, 2 vương triều, 1 điểm đến”. Ảnh: Đình Minh.

Từ lớp học đến những “đại sứ di sản” nhí

Tại Thanh Hóa, năm 2026 ghi dấu một bước chuyển đáng chú ý trong công tác giáo dục di sản khi Ban quản lý di sản thành nhà Hồ và các di tích trọng điểm tỉnh phối hợp với các nhà trường triển khai nhiều hoạt động trải nghiệm, tìm hiểu lịch sử theo hướng đổi mới.

Mở đầu cho chuỗi hoạt động giáo dục di sản năm 2026 là cuộc thi video clip ngắn với chủ đề “Thành nhà Hồ - di sản gọi tên em!”, được phát động từ ngày 20/4 tại Trường THCS Vĩnh Thành. Cuộc thi dành cho học sinh các khối lớp 6, 7, 8 với hình thức xây dựng video clip giới thiệu về di sản văn hóa thế giới thành nhà Hồ dưới góc nhìn của chính các em.

Không đơn thuần là cuộc thi tìm hiểu lịch sử, sân chơi này hướng học sinh đến việc kể những câu chuyện của chính mình về di sản. Từ cảm xúc khi tham quan thành nhà Hồ, nhận thức về trách nhiệm bảo vệ môi trường, gìn giữ di sản cho đến những thông điệp như “Em chọn gìn giữ”, “Một lời hứa với thành nhà Hồ”, “Giữ một viên đá - giữ cả lịch sử”..., tất cả đều được thể hiện bằng ngôn ngữ trẻ trung, sáng tạo và gần gũi với lứa tuổi học đường.

Mỗi lớp sẽ xây dựng một video có thời lượng từ 3 - 5 phút, thuyết minh bằng tiếng Việt hoặc tiếng Anh. Bên cạnh nội dung, hình ảnh và kỹ thuật thể hiện, mức độ lan tỏa trên mạng xã hội cũng là một trong những tiêu chí đánh giá của ban tổ chức.

Tiếp đó, ngày 28/4, cuộc thi video clip ngắn “Em là hướng dẫn viên di tích quê em” được phát động tại Trường THCS Lam Sơn. Trong vai những hướng dẫn viên du lịch nhỏ tuổi, học sinh tự xây dựng kịch bản, ghi hình, thuyết minh và hoàn thiện sản phẩm dự thi nhằm giới thiệu những giá trị đặc sắc của Khu di tích quốc gia đặc biệt Lam Kinh.

Nội dung các video tập trung giới thiệu Lam Kinh, các điểm di tích phụ cận, lễ hội truyền thống, làng nghề, phong tục tập quán, đặc sản địa phương cùng những nét đẹp văn hóa đặc trưng của vùng đất Lam Sơn. Qua đó, học sinh không chỉ tìm hiểu lịch sử mà còn trở thành những “đại sứ” quảng bá di sản quê hương.

Kết nối di sản với công nghệ và trải nghiệm thực tế

Điểm mới của các hoạt động năm nay là sự kết hợp giữa giáo dục di sản với ứng dụng công nghệ số. Trong quá trình thực hiện sản phẩm, học sinh được rèn luyện kỹ năng tìm kiếm, tổng hợp thông tin, thuyết trình, làm việc nhóm và sử dụng các công cụ công nghệ trong học tập. Những video xuất sắc sẽ được đăng tải trên Fanpage của các di tích để lan tỏa hình ảnh di sản tới đông đảo công chúng.

Từ tháng 4 đến tháng 9/2026, học sinh tham gia các cuộc thi có điều kiện trực tiếp tham quan, tìm hiểu di tích, thu thập tư liệu và hoàn thiện sản phẩm dự thi. Đặc biệt, Ban quản lý di sản thành nhà Hồ và các di tích trọng điểm tỉnh Thanh Hóa hỗ trợ 100% vé tham quan và thuyết minh miễn phí cho học sinh tham gia tìm hiểu di sản.

Sau giai đoạn xây dựng sản phẩm, từ tháng 10 đến hết tháng 12/2026, các video dự thi sẽ lần lượt được đăng tải trên các nền tảng Fanpage của di tích để phục vụ công tác tuyên truyền, quảng bá và chấm điểm tương tác.

Khép lại chuỗi hoạt động giáo dục di sản năm 2026 là cuộc thi “Rung chuông vàng - Lam Kinh và vương triều Hậu Lê”, dự kiến tổ chức vào tháng 1/2027 tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Lam Kinh. Cuộc thi quy tụ 50 học sinh Trường THCS Lam Sơn tham gia tranh tài qua hệ thống câu hỏi xoay quanh lịch sử Lam Sơn, cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, vương triều Hậu Lê và những giá trị văn hóa đặc sắc của vùng đất Lam Sơn.

Em Đỗ Thị Ánh Tuyết - học sinh lớp 9A, Trường THCS Phạm Văn Hinh chia sẻ: Năm 2025, em tham gia cuộc thi “Em là hướng dẫn viên di sản quê em” và may mắn giành được giải cao. “Quá trình tham gia cuộc thi, em được trực tiếp tìm hiểu và giới thiệu về các di tích, biến những điều trong sách vở trở nên thực tế, gần gũi, thú vị hơn để từ đó, em thấy mình thêm yêu quê hương, tự hào hơn về nơi mà mình đang sống”, Tuyết nói.

Ông Trịnh Hữu Anh - Phó Giám đốc Ban quản lý di sản thành nhà Hồ và các di tích trọng điểm tỉnh Thanh Hóa cho biết các cuộc thi, hoạt động trải nghiệm tại thành nhà Hồ và Lam Kinh không chỉ tạo sân chơi bổ ích mà còn giúp di sản đến gần hơn với thế hệ trẻ”.

“Thời gian tới, chúng tôi sẽ tiếp tục đổi mới nội dung, đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, tăng cường ứng dụng công nghệ số và mở rộng phối hợp với các cơ sở giáo dục nhằm đưa giáo dục di sản trở thành hoạt động thường xuyên, góp phần lan tỏa các giá trị lịch sử, văn hóa của xứ Thanh đến đông đảo học sinh” - ông Hữu Anh nhấn mạnh.

Đình Minh

Nguồn Đại Đoàn Kết: https://daidoanket.vn/de-di-san-song-trong-hoc-duong-xu-thanh.html