Để nông sản vươn xa

Người dân tham quan gian hàng trưng bày sản phẩm của HTX nông nghiệp Nà Làng, xã Bình Gia

Toàn tỉnh hiện có 400 HTX hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp. Nhận thức rõ xu hướng hội nhập và yêu cầu phải thay đổi tư duy sản xuất đáp ứng nhu cầu thị trường, những năm gần đây, nhiều HTX trên địa bàn tỉnh đã chủ động đổi mới phương thức hoạt động, tập trung xây dựng vùng nguyên liệu tập trung, áp dụng các tiêu chuẩn sản xuất an toàn và đẩy mạnh liên kết tiêu thụ sản phẩm. Qua đó không chỉ nâng cao giá trị nông sản mà còn giúp người dân từng bước tiếp cận các yêu cầu của thị trường trong và ngoài nước.

HTX Nông nghiệp Hoàng Việt, xã Na Sầm là một trong những HTX điển hình áp dụng sản xuất hồng Vành Khuyên theo tiêu chuẩn VietGAP để nâng cao chất lượng sản phẩm. Ông Hoàng Văn Hưng, Giám đốc HTX chia sẻ: HTX được thành lập năm 2019, với 8 thành viên, diện tích trồng hồng khoảng 20 ha. Trước đây, các hộ trồng hồng chủ yếu sản xuất theo kinh nghiệm, hiệu quả không cao, thị trường tiêu thụ còn khó khăn. Sau khi HTX được thành lập, các thành viên đã được tham gia các lớp tập huấn về trồng, chăm sóc hồng do các cơ quan chuyên môn phối hợp tổ chức; trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh trên cây hồng. Đến nay, các thành viên đều tuân thủ chung một quy trình kỹ thuật chăm sóc, sử dụng vật tư đầu vào theo hướng dẫn, ghi chép nhật ký sản xuất hằng ngày… Hiện nay, 100% diện tích trồng hồng của HTX được sản xuất theo quy trình VietGAP, sản lượng tăng khoảng 15 - 20% so với trước kia, mẫu mã, chất lượng quả to đẹp, đồng đều. Đây là điều kiện để HTX hướng tới thị trường tiêu thụ rộng lớn hơn.

Hợp tác xã Nông sản Toàn Thương, xã Na Sầm trưng bày sản phẩm OCOP, nông sản tại Hội chợ xúc tiến thương mại, nông nghiệp, sản phẩm OCOP năm 2025 ở Hà Nội

Cùng với việc áp dụng quy trình sản xuất tiên tiến, nhiều HTX cũng tập trung xây dựng thương hiệu, hoàn thiện mẫu mã, bao bì để tham gia chương trình OCOP (mỗi xã một sản phẩm). Đây là yếu tố quan trọng giúp sản phẩm tạo dựng niềm tin với khách hàng, gia tăng giá trị tham gia các chuỗi cung ứng hiện đại.

Tiêu biểu như HTX Chế biến nông sản Lụa Vy, xã Quan Sơn. Bà Vi Thị Lụa, Giám đốc HTX cho biết: Hiện HTX có 2 sản phẩm đạt OCOP (trà diếp cá và trà ổi rừng). Sau khi sản phẩm trà diếp cá của HTX được công nhận OCOP 3 sao (năm 2022), HTX đã tiếp tục đầu tư máy móc, hoàn thiện quy trình sản xuất theo hướng an toàn, nâng cao chất lượng sản phẩm, chú trọng xây dựng thương hiệu và cải tiến mẫu mã bao bì. Nhờ đó, năm 2025 sản phẩm trà diếp cá được nâng hạng lên OCOP 4 sao. Đây không chỉ là sự ghi nhận đối với những nỗ lực của HTX mà còn tạo điều kiện thuận lợi để sản phẩm tiếp cận các thị trường mới, từng bước khẳng định vị thế trên thị trường. Thời gian tới, HTX sẽ tiếp tục đầu tư, nâng cấp sản phẩm trà diếp cá dạng viên và nước cô đặc dạng cao, từ đó mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm, giúp nhiều khách hàng biết đến sản phẩm hơn.

Theo đánh giá của cơ quan chuyên môn, những năm gần đây, các HTX đã tập trung ứng dụng khoa học công nghệ, xây dựng các mô hình sản xuất sạch và phát triển các sản phẩm nông sản hữu cơ. Cụ thể, hiện nay trên địa bản tỉnh có 50 HTX nông nghiệp có ứng dụng nông nghiệp công nghệ, áp dụng thực hành nông nghiệp tốt và có 72 HTX nông nghiệp liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm với doanh nghiệp, HTX, tổ hợp tác, hộ sản xuất. Cùng với đó, có 58 HTX có sản phẩm đạt OCOP. Đây là nền tảng quan trọng để các HTX từng bước tham gia chuỗi giá trị và hướng tới xuất khẩu.

Bên cạnh sự chủ động của các HTX, thời gian qua, Liên minh HTX tỉnh đã phối hợp các đơn vị liên quan triển khai nhiều hoạt động hỗ trợ như: tập huấn chuyển giao khoa học kỹ thuật; hướng dẫn lập kế hoạch sản xuất kinh doanh; bồi dưỡng nghiệp vụ quản trị HTX; hỗ trợ xúc tiến thương mại, kết nối tiêu thụ sản phẩm… Cụ thể, tính riêng từ năm 2025 đến nay, Liên minh HTX tỉnh đã hỗ trợ trưng bày sản phẩm của 15 HTX trên địa bàn tỉnh tại các hội chợ trong cả nước; tổ chức 3 lớp tập huấn nâng cao năng lực quản trị cho các thành viên HTX… Thông qua các chương trình này, nhiều HTX từng bước tiếp cận phương thức sản xuất hiện đại, thay đổi tư duy từ sản xuất theo khả năng sang sản xuất theo nhu cầu của thị trường.

Ông Liễu Xuân Du, Chủ tịch Liên minh HTX tỉnh cho biết: Thời gian qua, các HTX trên địa bàn tỉnh đã chủ động đổi mới hình thức tổ chức sản xuất, nâng cao chất lượng và xây dựng thương hiệu cho sản phẩm. Để nâng cao hiệu quả hoạt động của HTX, mở rộng thị trường tiêu thụ, thời gian tới, Liên minh HTX tỉnh sẽ tiếp tục phối hợp với các sở, ngành liên quan đẩy mạnh hỗ trợ các HTX nâng cao năng lực quản trị, ứng dụng chuyển đổi số, xây dựng mã số vùng trồng, truy xuất nguồn gốc, phát triển sản phẩm OCOP và mở rộng các hoạt động xúc tiến thương mại. Qua đó góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh cho nông sản địa phương, tạo điều kiện để các HTX từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị và hướng tới thị trường xuất khẩu.

Có thể thấy, với vai trò là cầu nối liên kết sản xuất, ứng dụng khoa học kỹ thuật và xây dựng thương hiệu sản phẩm, các HTX đang trở thành lực lượng nòng cốt trong phát triển kinh tế nông nghiệp của tỉnh. Sự chủ động đổi mới của các HTX cùng với sự đồng hành của các cấp, ngành chức năng sẽ tạo nền tảng vững chắc để nông sản địa phương nâng cao giá trị, mở rộng thị trường tiêu thụ, từng bước hội nhập sâu hơn vào chuỗi cung ứng trong nước và quốc tế.