Đề xuất bỏ thủ tục xin phép khi thay đổi phương pháp khấu hao tài sản

Ngày 14/10, Cục Quản lý, giám sát kế toán, kiểm toán (Bộ Tài chính) tổ chức hội thảo lấy ý kiến xây dựng Thông tư thay thế Thông tư số 45/2013/TT-BTC về chế độ quản lý, sử dụng và trích khấu hao tài sản cố định.

Ông Đặng Quyết Tiến, Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát kế toán và kiểm toán phát biểu tại Hội thảo. (Ảnh: Đức Minh)

Phát biểu tại Hội thảo, ông Đặng Quyết Tiến, Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát kế toán, kiểm toán, cho biết Thông tư số 45/2013/TT-BTC là văn bản pháp lý quan trọng trong quản lý, sử dụng và trích khấu hao tài sản cố định tại doanh nghiệp. Tuy nhiên, sau hơn 10 năm thực hiện, nhiều quy định cần được nghiên cứu, đổi mới để đáp ứng yêu cầu phát triển của nền kinh tế và những vấn đề phát sinh trong thực tiễn.

Theo ông Đặng Quyết Tiến, lãnh đạo Bộ Tài chính đã giao các đơn vị liên quan nghiên cứu xây dựng Thông tư mới theo hướng tăng cường phân cấp, phân quyền, tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp chủ động quản lý, sử dụng tài sản và thu hồi vốn đầu tư.

Ông nhấn mạnh: “Thông tư khi ban hành ra phải bảo đảm tính khả thi cao, đi vào cuộc sống và không cản trở hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp”.

Đồng thời, ông Đặng Quyết Tiến cho rằng, văn bản mới cần trở thành cơ chế đồng hành, giúp doanh nghiệp quản lý tài sản, thu hồi vốn linh hoạt, thuận lợi nhưng vẫn bảo đảm tính minh bạch trong thực hiện nghĩa vụ thuế đối với Nhà nước.

Tăng quyền chủ động, giảm thủ tục hành chính

Một trong những nội dung đáng chú ý của dự thảo là đề xuất bỏ thủ tục xin phép cơ quan tài chính khi doanh nghiệp thay đổi thời gian sử dụng hữu ích hoặc phương pháp khấu hao tài sản cố định.

Định hướng này nhằm giảm sự can thiệp hành chính vào hoạt động quản trị tài sản, chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, đồng thời nâng cao trách nhiệm tự quyết định và giải trình của doanh nghiệp.

Khấu hao tài sản cố định có ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí sản xuất, kết quả kinh doanh và kế hoạch thu hồi vốn đầu tư. Đối với các doanh nghiệp đầu tư lớn vào máy móc, thiết bị, dây chuyền sản xuất, việc lựa chọn phương pháp khấu hao phù hợp có ý nghĩa quan trọng trong quản trị tài chính.

Trong bối cảnh công nghệ thay đổi nhanh, nhiều loại máy móc, thiết bị có thể bị lạc hậu trước khi kết thúc thời gian sử dụng dự kiến. Việc hoàn thiện cơ chế khấu hao theo hướng linh hoạt được kỳ vọng giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong đổi mới công nghệ và sử dụng hiệu quả nguồn vốn.

Tuy nhiên, việc giảm thủ tục hành chính không đồng nghĩa doanh nghiệp được tùy ý điều chỉnh phương pháp khấu hao. Các quyết định vẫn phải có căn cứ, được phản ánh trung thực trong sổ sách kế toán và đáp ứng yêu cầu kiểm tra, giám sát theo quy định.

Toàn cảnh Hội thảo. (Ảnh: Đức Minh)

Bảo đảm thống nhất giữa kế toán và chính sách thuế

Trình bày định hướng xây dựng Thông tư, ông Trịnh Đức Vinh, Phó Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát kế toán, kiểm toán, cho biết dự thảo được thiết kế gồm 4 phần, 30 điều, với phạm vi điều chỉnh liên quan đến quản lý, sử dụng, kế toán và xác định chi phí khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp đối với tài sản cố định và tài sản hình thành theo phương thức đối tác công tư (PPP).

Một trong những yêu cầu đặt ra là thu hẹp khoảng cách giữa quy định kế toán và chính sách thuế, hạn chế những vướng mắc phát sinh khi doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ tài chính.

Dự thảo cũng được nghiên cứu theo hướng bổ sung quy định phù hợp với thực tiễn quản lý tài sản, sự phát triển của công nghệ và yêu cầu hội nhập quốc tế.

Theo ông Đặng Quyết Tiến, quá trình xây dựng văn bản cần có sự tham gia góp ý thẳng thắn của doanh nghiệp, cơ quan quản lý, chuyên gia và các tổ chức tư vấn, đặc biệt đối với những quy định còn bất cập hoặc có nguy cơ phát sinh khó khăn khi triển khai.

Bộ Tài chính đặt mục tiêu hoàn thiện Thông tư mới để có hiệu lực từ ngày 1/1/2027. Việc sửa đổi chính sách khấu hao tài sản cố định theo hướng tăng quyền tự chủ, giảm thủ tục và nâng cao trách nhiệm giải trình được kỳ vọng góp phần tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh.