Đề xuất người trên 25 tuổi mới được hiến tạng cho người ngoài gia đình để ngăn chặn buôn bán tạng

Ảnh: Trung tâm Điều phối ghép tạng Quốc gia.

Giới hạn độ tuổi để bảo vệ an toàn cho người hiến

Theo hành lang pháp lý đang được xây dựng dự thảo luật đưa ra quy định vô cùng nghiêm ngặt về độ tuổi hiến bộ phận cơ thể. Cụ thể công dân từ đủ 18 tuổi trở lên chỉ được phép hiến tặng bộ phận cơ thể cho các thành viên trong gia đình. Đối với trường hợp muốn hiến tạng cho những người không có quan hệ thân thích bắt buộc người hiến phải từ đủ 25 tuổi trở lên.

Quy định này được xem là một rào cản pháp lý vô cùng cần thiết trong bối cảnh hiện nay. Việc nâng độ tuổi lên 25 đối với các trường hợp hiến tạng ngoài gia đình giúp đảm bảo người hiến đã đạt độ trưởng thành trọn vẹn về mặt nhận thức có khả năng tự quyết định và tự chịu trách nhiệm về sức khỏe của bản thân. Từ đó pháp luật sẽ bảo vệ những người trẻ tuổi khỏi nguy cơ bị dụ dỗ ép buộc hoặc vì khó khăn tài chính bồng bột mà đưa ra quyết định ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài. 

Dự thảo luật cũng nhấn mạnh việc nghiêm cấm mọi hành vi lấy bộ phận cơ thể ở người sống dưới 25 tuổi ngoại trừ các trường hợp hiến tạng cho người thân và một số chỉ định y khoa đặc biệt. Các hành vi mua bán môi giới quảng cáo hiến nhận tạng vì mục đích thương mại đều bị pháp luật cấm tuyệt đối.

Đảm bảo quyền lợi y tế và tri ân người hiến

Bên cạnh việc thắt chặt khâu quản lý dự thảo luật đặc biệt chú trọng đến các chính sách đãi ngộ nhằm tri ân những người đã tự nguyện trao đi một phần cơ thể. Những người hiến tạng khi còn sống sẽ được chăm sóc và phục hồi sức khỏe hoàn toàn miễn phí ngay sau khi thực hiện phẫu thuật tại cơ sở y tế. Đáng chú ý nhà nước sẽ cấp thẻ bảo hiểm y tế miễn phí và hỗ trợ toàn bộ chi phí khám sức khỏe định kỳ cho nhóm đối tượng này.

Trong tương lai nếu người đã từng hiến tạng không may mắc bệnh và có chỉ định y khoa cần phải ghép mô hoặc bộ phận cơ thể họ sẽ được ưu tiên ghép. Đối với những trường hợp hiến tạng sau khi chết não chết tuần hoàn hoặc hiến xác dự thảo luật quy định ngân sách nhà nước sẽ chi trả kinh phí để tổ chức tang lễ và mai táng di hài.

Minh bạch tuyệt đối trong quy trình điều phối

Nhằm giải quyết bài toán công bằng trong y tế dự thảo luật khẳng định vai trò tối cao của Trung tâm Điều phối Quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người. Mọi hoạt động phân bổ tạng phải được thực hiện thống nhất trên hệ thống thông tin quốc gia tuân thủ chặt chẽ các nguyên tắc minh bạch khách quan và không vì mục đích thương mại. Thứ tự ưu tiên ghép tạng sẽ được đánh giá dựa trên tình trạng khẩn cấp mức độ hòa hợp y khoa và thời gian chờ đợi.

Pháp luật nghiêm cấm mọi hành vi can thiệp vào danh sách chờ ghép làm sai lệch thứ tự ưu tiên hoặc lợi dụng hoạt động điều phối để trục lợi. Trẻ em người đã từng hiến tạng và thành viên gia đình của người hiến tạng sẽ thuộc nhóm đối tượng được ưu tiên trong danh sách chờ. Mọi thông tin về người hiến và người nhận đều bắt buộc phải mã hóa để đảm bảo tính vô danh giữ bí mật đời tư tối đa theo quy định.