Dị Nậu: Bài toán đất sản xuất cho làng nghề

Dự án CCN làng nghề Dị Nậu, xã Tây Phương, đã đầy đủ thủ tục để chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho các nhà đầu tư thứ cấp. Ảnh: Công Phương

Những quan điểm trái chiều

Dự án Cụm công nghiệp (CCN) làng nghề Dị Nậu, xã Tây Phương, thành phố Hà Nội đang thu hút sự quan tâm khi xuất hiện nhiều ý kiến trái chiều giữa người dân và chủ đầu tư về giá thuê đất và điều kiện hạ tầng.

Một số hộ dân sản xuất tại làng nghề Dị Nậu đang bày tỏ sự lo lắng khi cho rằng cơ hội tiếp cận đất sản xuất tại CCN mới vượt quá khả năng của nhiều hộ sản xuất. Theo phản ánh của một số hộ dân, mức giá thuê đất do Công ty cổ phần Hoàng Hưng Tiến đưa ra hiện dao động 25-27 triệu đồng/m² cho thời gian còn lại của dự án (khoảng 43 năm - PV). Mức này cao hơn nhiều so với đơn giá thuê đất thô từ Nhà nước.

Bên cạnh đó, yêu cầu của chủ đầu tư về việc nhà đầu tư thứ cấp phải chứng minh năng lực tài chính tối thiểu 5 tỷ đồng (thông qua sổ tiết kiệm hoặc chuyển khoản) được xem là “bộ lọc” quá khắt khe. Cùng với đó, diện tích tối thiểu mỗi thửa khoảng 1.000m2 sẽ khiến chi phí thuê lên tới hàng chục tỷ đồng, vượt quá khả năng của phần lớn cơ sở sản xuất nhỏ lẻ. Người dân mong muốn chủ đầu tư có những chính sách ưu tiên, hỗ trợ người dân địa phương.

Chia sẻ về những thông tin trên, đại diện Công ty cổ phần Hoàng Hưng Tiến, chủ đầu tư dự án CCN làng nghề Dị Nậu cho biết, doanh nghiệp đã triển khai dự án từ trước năm 2019 và đến năm 2026 mới hoàn tất thủ tục chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho nhà đầu tư thứ cấp. Cùng với đó là hàng loạt chi phí mà doanh nghiệp phải đầu tư như: Chi phí giải phóng mặt bằng, lãi vay và đầu tư hạ tầng kỹ thuật như đường giao thông, điện, cấp thoát nước, xử lý chất thải..

Bên cạnh đó, căn cứ theo Nghị định số 32/2024/NĐ-CP ngày 15-3-2024 về quản lý, phát triển cụm công nghiệp, tại khoản 4 Điều 18 quy định, chủ đầu tư CCN có quyền tự quyết định giá cho thuê lại đất gắn với hạ tầng kỹ thuật chung. Điều này đồng nghĩa với việc mức 25-27 triệu đồng/m² cho cả quá trình thuê là giá của đất đã có hạ tầng đồng bộ, không thể so sánh với giá đất thô chưa đầu tư hạ tầng.

Về điều kiện chứng minh năng lực tài chính 5 tỷ đồng, đại diện Công ty cổ phần Hoàng Hưng Tiến cho rằng, đây là mức được đưa ra nhằm bảo đảm các nhà đầu tư thứ cấp có đủ khả năng tài chính để triển khai xây dựng nhà xưởng, đưa đất vào sử dụng đúng tiến độ, tránh tình trạng giữ chỗ, đầu cơ hoặc đăng ký rồi bỏ trống đất.

Quy hoạch 1.000m²: Yêu cầu bắt buộc từ cơ quan quản lý

Về quy định diện tích tối thiểu 1.000m² mỗi lô, đại diện Công ty cổ phần Hoàng Hưng Tiến cho biết, khoản 4 Điều 8 Quyết định số 33/2022/QĐ-UBND ngày 3-10-2022 của UBND thành phố Hà Nội quy định diện tích tối thiểu dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, tổ hợp tác, cơ sở sản xuất hộ gia đình, cá nhân trong làng nghề thuê để sản xuất kinh doanh tại các cụm công nghiệp làng nghề là 1.000m²/lô.

Dự án CCN làng nghề Dị Nậu hướng tới đáp ứng nhu cầu sản xuất tập trung của các hộ làng nghề. Ảnh: Công Phương

Từ Quyết định số 33/2022/QĐ-UBND của UBND thành phố, UBND huyện Thạch Thất (cũ) đã ban hành Quyết định số 173/QĐ-UBND ngày 18-1-2024 phê duyệt đồ án điều chỉnh cục bộ Quy hoạch chi tiết xây dựng, tỷ lệ 1/500 CCN làng nghề Dị Nậu. Tại quyết định này, đã điều chỉnh diện tích thửa đất từ mức 250-300m² trước đây lên 1.000m2.

Quy định này nhằm bảo đảm mật độ xây dựng hợp lý, đáp ứng yêu cầu về phòng cháy, chữa cháy, bảo vệ môi trường và tổ chức sản xuất theo hướng tập trung, hiện đại. Thực tế cho thấy, việc sản xuất nhỏ lẻ xen kẽ trong khu dân cư trước đây đã bộc lộ nhiều hạn chế, đặc biệt là nguy cơ cháy nổ và ô nhiễm môi trường. Do đó, việc nâng chuẩn diện tích không chỉ là yêu cầu kỹ thuật mà còn là bước chuyển đổi mô hình phát triển làng nghề theo hướng bền vững.

Theo đại diện Công ty cổ phần Hoàng Hưng Tiến, đến thời điểm hiện tại, dự án CCN làng nghề Dị Nậu đã cơ bản hoàn thành các điều kiện pháp lý quan trọng để đi vào hoạt động: Đã được cấp giấy phép xây dựng; có văn bản nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy; Sở Công Thương cũng có văn bản chấp thuận cho phép thực hiện việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho các nhà đầu tư thứ cấp.

Theo một số chuyên gia, để hài hòa giữa nhu cầu của các hộ sản xuất nhỏ với quy định diện tích tối thiểu, các hộ sản xuất tại làng nghề Dị Nậu có thể cân nhắc các phương án liên kết như thành lập hợp tác xã, tổ hợp tác hoặc góp vốn chung để thuê diện tích lớn.

Cách tiếp cận này không chỉ giúp giảm áp lực tài chính ban đầu mà còn tạo điều kiện nâng cao năng lực sản xuất, từng bước chuyển đổi từ mô hình hộ cá thể sang sản xuất quy mô lớn, chuyên nghiệp hơn.

Chia sẻ về vấn đề trên, Phó Chủ tịch UBND xã Tây Phương Nguyễn Đức Lượng cho biết, việc triển khai CCN làng nghề Dị Nậu là chủ trương đúng đắn, phù hợp với định hướng phát triển kinh tế - xã hội của địa phương và thành phố, nhằm từng bước đưa hoạt động sản xuất làng nghề đi vào quy củ, hiện đại, bảo đảm các yêu cầu về môi trường, phòng cháy, chữa cháy và phát triển bền vững.

Chính quyền địa phương chia sẻ với các hộ sản xuất nhỏ lẻ. UBND xã Tây Phương sẽ tiếp thu, tổng hợp và kiến nghị lên các cơ quan chức năng.

"Chúng tôi mong người dân chủ động nghiên cứu các mô hình liên kết sản xuất để tận dụng cơ hội phát triển, góp phần nâng tầm giá trị làng nghề Dị Nậu trong giai đoạn mới", Phó Chủ tịch UBND xã Tây Phương Nguyễn Đức Lượng nhấn mạnh.