Dịch vụ thu phí không dừng cao tốc ở nước ngoài có tốn tiền không?

Mô hình thu phí không dừng (Electronic Toll Collection - ETC) tương tự ePass hay VETC tại Việt Nam không xa lạ trên thế giới. Tùy vào hạ tầng công nghệ và cách triển khai, mỗi quốc gia hay công ty chịu trách nhiệm lắp đặt sẽ có những quy cách xây dựng riêng cho hệ thống ETC.

Vậy ở các quốc gia khác, chi phí sử dụng hệ thống thu phí không dừng sẽ ra sao? Chi phí sử dụng của mỗi chủ xe khoảng bao nhiêu?

E-ZPass tại Mỹ

E-ZPass không phải đơn vị duy nhất vận hành mô hình thu phí không dừng tại Mỹ mà chỉ tập trung vào khu vực Đông Bắc hay Trung Tây Mỹ như New York, New Jersey, Pennsylvania hay Virginia.

Với mô hình này, người dùng không dán tem như ePass hay VETC tại Việt Nam mà cần cài đặt một hộp nhựa nhỏ, gọi là thiết bị thu sóng (transponder). Khi lắp đặt E-ZPass, chi phí qua cao tốc cũng sẽ được giảm so với việc trả tiền mặt hay quét biển số xe.

Chi phí qua cao tốc thông qua E-ZPass tại Mỹ thấp hơn gần một nửa so với cách thanh toán khác. Ảnh: Paturnpike.

Để sử dụng, người dùng thường cần đóng một khoảng phí đặt cọc trị giá khoảng 10 USD. Tùy từng bang, mức phí mua thiết bị có thể khác nhau. Thậm chí tại New York hay Massachusetts, thiết bị này được cung cấp miễn phí cho chủ xe.

Người dùng không cần trả thêm phí dịch vụ cho ứng dụng theo dõi trên điện thoại theo tháng. Tuy nhiên chủ xe vẫn cần kích hoạt thiết bị bằng cách nạp vào tài khoản trả trước một khoản tiền, từ 25-35 USD.

Chi phí duy trì tài khoản tối đa 1,5 USD tùy từng bang. Nếu di chuyển qua các trạm đủ số lần theo điều kiện, chủ xe được miễn phí số tiền này.

Bộ thu phí Mautbox ở châu Âu

Tại châu Âu, nếu thường xuyên di chuyển xuyên các quốc gia như Pháp, Italy, Tây Ban Nha...các chủ xe thường mua một thiết bị thu phí tự động đa quốc gia được gọi là Mautbox.

Đây là một hộp nhỏ được lắp ngay phía sau gương chiếu hậu, với giá lắp đặt khoảng 19,9-35 EUR, tương đương khoảng 23,2-40,9 USD.

Thiết bị gắn sau gương chiếu hậu dành cho thu phí không dừng xuyên quốc gia ở châu Âu. Ảnh: Bip&Go.

Trên trang của nhà phân phối Mautbox là Bip&Go, thông tin về bảng phí dịch vụ duy trì hàng tháng cũng được ghi rõ khoảng 2-2,5 EUR/tháng, tương đương 2,3-3 USD/tháng tùy vào từng quốc gia. Tuy nhiên phần chi phí duy trì chỉ được tính vào những tháng người mua có sử dụng dịch vụ.

Ở mỗi lần qua trạm thu phí, bên cạnh việc thanh toán giá cước cố định, người sử dụng Mautbox còn phải chi trả thêm 5% phí dịch vụ.

ETC miễn phí tại Trung Quốc

Tại Trung Quốc, dịch vụ thu phí tự động không dừng (China ETC) được xem như một hạ tầng giao thông công cộng thiết yếu do Bộ Giao thông Vận tải nước này trực tiếp quản lý và liên thông trên toàn bộ mạng lưới cao tốc quốc gia.

Khác với mô hình thu phí ở Mỹ hay châu Âu, chính phủ Trung Quốc áp dụng chính sách miễn phí hoàn toàn cho chủ xe từ khâu đăng ký, vận hành đến quản lý tài khoản. Người dùng không phải tốn bất kỳ chi phí nào cho thiết bị OBU (gắn ở kính lái), ứng dụng theo dõi hay phí duy trì hàng tháng.

Từ 2022, xe có thẻ ETC tại Trung Quốc được giảm 5% phí qua trạm cao tốc. Ảnh: Global Caixin.

Thiết bị OBU thường được tặng miễn phí cho chủ xe khi đăng ký liên kết tài khoản ngân hàng hoặc các ví điện tử phổ biến như Alipay, WeChat Pay. Tài xế cũng không bắt buộc phải duy trì số dư cố định mà tiền cước sẽ được tự động trừ trực tiếp vào tài khoản liên kết mỗi khi qua trạm.

Đặc biệt, thay vì thu thêm phí dịch vụ như ở châu Âu, người dùng China ETC còn được ưu đãi giảm từ 5% đến 10% trên tổng giá cước so với việc thanh toán bằng tiền mặt. Hóa đơn điện tử phục vụ mục đích khai thuế cũng được đồng bộ và xuất tự động hoàn toàn miễn phí ngay trên ứng dụng di động.