Điểm đến hấp dẫn tài chính và công nghệ: Tạo động lực đổi mới

Các diễn giả tham dự phiên tọa đàm "VIFC Đà Nẵng và cơ chế sandbox: Động lực đổi mới của Việt Nam". Ảnh: MAI QUẾ

Sức hút từ hệ sinh thái mở

Bản chất của một trung tâm tài chính quốc tế hiện đại không còn giới hạn ở các hoạt động ngân hàng truyền thống, mà phụ thuộc rất lớn vào năng lực thích ứng với các xu hướng công nghệ mới.

Việc Quốc hội thông qua Nghị quyết số 136/2024/QH15 về tổ chức chính quyền đô thị và thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố Đà Nẵng, đã mở ra cánh cửa pháp lý đặc thù cho Đà Nẵng, đưa thành phố trở thành địa phương tiên phong tại Việt Nam thí điểm cơ chế sandbox, cho phép các mô hình kinh doanh đổi mới sáng tạo được thử nghiệm trong một không gian có kiểm soát.

Cập nhật về tiến độ triển khai khung pháp lý cốt lõi, ông Oscar Njuguna, Trưởng ban Thành viên của Cơ quan điều hành Trung tâm tài chính quốc tế tại Đà Nẵng, cho biết ban điều hành đã hoàn thành phiên bản đầu tiên của bộ tiêu chí và các quy tắc quản lý sandbox áp dụng thống nhất cho hệ sinh thái tài chính.

Hiện tại, dự thảo này đang được lấy ý kiến rộng rãi từ các bên liên quan để tinh chỉnh và sớm hoàn thiện cơ chế chính thức. Theo ông Oscar, nhu cầu thị trường đối với không gian thử nghiệm tại Đà Nẵng đang ở mức rất cao. Cơ quan điều hành đã nhận được nhiều hồ sơ đăng ký từ các đối tác trong và ngoài nước thuộc nhiều lĩnh vực tiên phong, bao gồm: mã hóa và công nghệ token hóa tài sản thực; quản lý và giao dịch tài sản kỹ thuật số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo nâng cao…

Để tối ưu hóa không gian phát triển, Cơ quan điều hành đang thảo luận với các bộ, ban, ngành Trung ương nhằm liên thông sandbox Đà Nẵng với các không gian thử nghiệm khác tại Việt Nam.

Thực tế thời gian qua, Đà Nẵng đã chủ động cấp phép vận hành thí điểm cho các doanh nghiệp công nghệ tài chính tiên phong như BasalPay, Mimo, NinePay, DPay... Đây chính là những mô hình thực tiễn giúp cơ quan điều hành nâng cao năng lực giám sát dòng giao dịch thực tế, phối hợp chặt chẽ với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam để thiết kế nên một khung pháp lý vững chắc, giúp bảo vệ và nâng đỡ các doanh nghiệp tăng trưởng bền vững sau khi bước ra khỏi giai đoạn thử nghiệm.

Từ góc nhìn của một định chế tài chính sở hữu mạng lưới hạ tầng công nghệ chuỗi khối blockchain toàn cầu, bà Tiffany Hoàng, đại diện Quỹ đầu tư Stellar Vietnam Catalyst nhận định, Đà Nẵng đang sở hữu những lợi thế cạnh tranh hấp dẫn dựa trên các yếu tố cốt lõi.

Thứ nhất là tư duy hành động chủ động của chính quyền, sẵn sàng kiến tạo môi trường thử nghiệm công nghệ. Đây là điều kiện quan trọng để thu hút các công nghệ mang tính đột phá.

Thứ hai là hệ sinh thái kết nối đa bên chặt chẽ khi mô hình sandbox Đà Nẵng thiết lập được mối liên kết giữa 4 nhà: Chính phủ - cơ quan quản lý - doanh nghiệp lớn - doanh nghiệp khởi nghiệp (startup), tạo bệ đỡ toàn diện cho các dự án tăng trưởng ổn định.

Thông qua các chương trình đào tạo và tăng tốc khởi nghiệp vừa được kích hoạt, Stellar kỳ vọng sẽ đóng vai trò như một cầu nối quốc tế, đưa các dự án đã được cấp phép trên toàn cầu tích hợp vào sandbox Đà Nẵng, khơi thông dòng vốn thu hút đầu tư nước ngoài (FDI) về khu vực miền Trung Việt Nam.

DAVAS 2026 tạo cơ hội để các thành tố trong hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo có cơ hội kết nối. Ảnh: MAI

Để vươn tầm khu vực

Với khát vọng xây dựng một trung tâm tài chính quy mô tương đương với Marina Financial Centre của Singapore hay các đặc khu tại Hồng Kông (Trung Quốc) thành hiện thực, các chuyên gia cho rằng: Đà Nẵng không thể rập khuôn các công thức cũ. Thành phố cần định hình lối đi riêng biệt bằng cách tiếp thu kinh nghiệm quản trị rủi ro từ các quốc gia đi trước, đồng thời đón đầu những xu hướng kinh tế mới của thời đại.

Đóng góp góc nhìn từ thực tế điều hành doanh nghiệp, ông Lê Hùng Anh, Tổng Giám đốc Tập đoàn BIN Corporation, người có 15 năm kinh nghiệm khởi nghiệp và vận hành dựa trên nền tảng của Trung tâm tài chính Hồng Kông và Singapore, cho rằng điểm mấu chốt giúp các trung tâm tài chính lớn thu hút hàng loạt startup toàn cầu nằm ở thể chế cởi mở và chính sách quản lý ngoại hối tự do. Việc cho phép tự do trao đổi ngoại tệ và chuyển tiền xuyên biên giới không rào cản mang lại sự an tâm cho các nhà đầu tư lớn.

“Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam tại Đà Nẵng cần xác định rõ đối tượng phục vụ. Phần lớn mục tiêu phải là thu hút dòng vốn nước ngoài và cung cấp dịch vụ cho các cá nhân, tổ chức ngoài lãnh thổ Việt Nam. Nếu mở sandbox ra chỉ để phục vụ thị trường nội địa thì quy mô sẽ nhỏ bé; đồng thời thành phố cần đồng bộ hạ tầng năng lượng, viễn thông cao cấp, đi kèm chính sách visa thông thoáng cho chuyên gia nước ngoài”, ông Hùng Anh chia sẻ.

Đồng quan điểm, ông Kevin Sutani, nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc Jima Group cho rằng, khi các rào cản về thủ tục ngân hàng và visa cho người nước ngoài được gỡ bỏ trong sandbox, sự kết hợp giữa kỹ thuật bản địa và năng lực quản trị quốc tế sẽ giúp các lĩnh vực Web3, trí tuệ nhân tạo, công nghệ của Đà Nẵng bứt phá mạnh mẽ.

Ông Kevin Sutani cho biết thêm, sau một thập kỷ gắn bó với các trung tâm tài chính lớn tại Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống Nhất (UAE), Jima Group vừa quyết định đầu tư tại Đà Nẵng vì nhận thấy tiềm năng của thành phố về đổi mới sáng tạo và đặc biệt là cho phép thí điểm sandbox.

Nhìn chung, các chuyên gia cho rằng, thách thức lớn nhất hiện tại của Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam tại Đà Nẵng không nằm ở tiềm năng công nghệ hay dòng vốn đầu tư, mà nằm ở tốc độ ban hành các văn bản hướng dẫn chi tiết, cụ thể cho các doanh nghiệp khi nộp hồ sơ xin gia nhập trung tâm tài chính và sandbox. Khi được khơi thông, sự hợp tác đồng bộ giữa Chính phủ, chính quyền địa phương và các định chế tài chính quốc tế sẽ biến Đà Nẵng thành biểu tượng đổi mới sáng tạo mới, thúc đẩy nền kinh tế Việt Nam bứt phá mạnh mẽ trên bản đồ tài chính thế giới.