Điều đẹp đẽ phía sau những thủ khoa toàn quốc

Mỗi mùa thi đều có những bảng điểm xuất sắc, những gương mặt được xướng tên ở vị trí cao nhất. Nhưng điều còn ở lại lâu hơn là những giá trị mà những thủ khoa lan tỏa.

“Mỗi người bước qua cuộc đời em đều là một mảnh ghép quý giá”

Năm 2026, Hà Nội tiếp tục ghi dấu ấn khi có nhiều thí sinh đứng đầu cả nước ở các tổ hợp xét tuyển đại học. Trong số đó, Nguyễn Đăng Nhật, học sinh Trường THPT Quốc Oai, trở thành Á khoa toàn quốc và thủ khoa Hà Nội khối A00 với 29,75 điểm; còn Hoàng Hương Giang, học sinh Trường THPT Chuyên Đại học Sư phạm, là một trong những Thủ khoa toàn quốc khối A01 với cùng số điểm 29,75.

Ngay sau khi biết mình trở thành Á khoa toàn quốc khối A00 (Toán, Lý, Hóa) và là thủ khoa khối A00 của Hà Nội, Nhật chỉ cười chia sẻ: “Chỉ tiếc câu Vật lý làm mất 30 điểm trọn vẹn”.

Theo thầy cô, Nhật luôn là học sinh nổi bật không chỉ bởi khả năng tiếp thu nhanh mà còn bởi tinh thần tự học rất cao. Những kiến thức được học trên lớp chưa bao giờ là điểm dừng. Sau mỗi bài giảng, em thường tự tìm thêm tài liệu, đọc thêm sách và đặt ra những câu hỏi để hiểu sâu hơn bản chất của vấn đề.

Trong suốt ba năm THPT, Nhật liên tục đạt danh hiệu học sinh xuất sắc. Em từng giành giải Ba môn Tin học cấp cụm, giải Nhất môn Vật lý cấp cụm và giải Nhì học sinh giỏi Vật lý cấp thành phố Hà Nội. Những thành tích ấy là kết quả của sự kiên trì nhiều năm chứ không phải chỉ từ giai đoạn ôn thi.

Điều thú vị là dù sở hữu thành tích nổi bật ở các môn khoa học tự nhiên, Nhật lại không xem mình là người “học lệch”. “Em rất thích học hỏi và tìm câu trả lời cho những điều mình chưa biết. Thật ra không có môn học nào em không thích. Mỗi môn đều có những điều thú vị riêng. Em chỉ... không thích bị kiểm tra thôi”, Nhật cho biết.

Với Nhật, việc học không bắt đầu từ áp lực điểm số mà xuất phát từ sự tò mò. Chính sự tò mò giúp em luôn muốn đào sâu kiến thức, tìm hiểu bản chất của các hiện tượng thay vì chỉ ghi nhớ công thức.

Theo cô Nguyễn Thị Thúy, giáo viên chủ nhiệm đồng thời là giáo viên Hóa học của lớp 12A1, Nhật là học sinh có khả năng tư duy rất tốt. Điều đặc biệt ở em là luôn muốn biết “vì sao” trước khi chấp nhận một kiến thức. Những nội dung được học trên lớp thường được em tiếp tục tìm hiểu thêm qua sách, tài liệu hoặc trao đổi với thầy cô.

Không chỉ học giỏi, Nhật còn là một học sinh sống chan hòa và có trách nhiệm với tập thể. Trong lớp, em thường xuyên được giao giữ sổ đầu bài và luôn sẵn sàng hỗ trợ các bạn khi gặp khó khăn trong học tập, đặc biệt ở ba môn thế mạnh là Toán, Vật lý và Hóa học.

Bạn bè nhớ đến Nhật không chỉ bởi những lần giải được các bài toán khó, mà còn bởi sự cởi mở, vui vẻ và sẵn sàng chia sẻ. Với em, học tập không phải là cuộc cạnh tranh để giành vị trí cao hơn người khác mà là cơ hội để cùng nhau tiến bộ.

Khi được hỏi điều gì khiến mình tự hào nhất sau kỳ thi, Nguyễn Đăng Nhật không nhắc đến danh hiệu Á khoa toàn quốc. Điều em nói nhiều nhất lại là lòng biết ơn. “Đây là thành quả sau 12 năm đèn sách. Nhưng để có được ngày hôm nay chắc chắn không chỉ nhờ riêng em. Mỗi người bước qua cuộc đời em, dù chỉ trong chốc lát hay gắn bó suốt nhiều năm, đều là những mảnh ghép tạo nên Nguyễn Đăng Nhật của hôm nay”.

Lời tâm sự giản dị ấy khiến nhiều người xúc động. Điều đầu tiên Nhật nhắc tới là bố mẹ. Em kể, bố mẹ đã lớn tuổi nhưng vẫn luôn dành tất cả những điều tốt đẹp nhất cho các con. Không phải là người giỏi thể hiện cảm xúc bằng lời nói, em thường viết những điều muốn gửi gắm vào những trang giấy hoặc những dòng thư điện tử. “ Bố mẹ không giàu có, cũng không hoàn hảo, nhưng trong mắt con, bố mẹ là những người tuyệt vời nhất”.

Không chỉ biết ơn gia đình, Nhật còn dành những lời trân trọng cho tất cả thầy cô đã từng dạy mình. Đặc biệt, cô giáo chủ nhiệm suốt ba năm THPT được em gọi bằng tất cả sự yêu thương như “người mẹ của lớp”. Theo Nhật, chính sự tận tâm của cô đã giúp tập thể 12A1 trở thành một lớp học đoàn kết, nơi mỗi học sinh đều được động viên để phát huy khả năng của mình.

Nam sinh cũng không quên nhắc đến các bạn trong lớp và Câu lạc bộ Coder-QO, những người đã cùng em trải qua một quãng thanh xuân rực rỡ.

Với Nguyễn Đăng Nhật, 29,75 điểm không phải là đích đến. Đó chỉ là một cột mốc đẹp trên hành trình học tập còn rất dài phía trước. Điều em mong muốn nhất không phải là được nhớ đến như một Á khoa toàn quốc, mà là sẽ tiếp tục giữ được niềm say mê học hỏi trong những năm tháng đại học và cả cuộc đời sau này.

Sau kỳ thi tốt nghiệp THPT, Nguyễn Đăng Nhật dự định đăng ký vào các ngành kỹ thuật của Đại học Bách khoa Hà Nội. Với nền tảng vững chắc về Toán, Vật lý và Hóa học, em mong muốn tiếp tục được học tập trong môi trường có nhiều cơ hội nghiên cứu và sáng tạo.

Đừng để nỗi sợ hãi ngăn bản thân đến với mục tiêu

Nếu Nguyễn Đăng Nhật chinh phục kỳ thi bằng sự tò mò và niềm say mê khám phá, thì Hoàng Hương Giang, học sinh lớp 12 Toán 1, Trường THPT Chuyên Đại học Sư phạm, lại học để hiểu tận cùng bản chất của tri thức.

29,75 điểm tổ hợp A01 (Toán, Lý, Anh) đã đưa Giang trở thành một trong những thủ khoa toàn quốc của tổ hợp này. Khi biết mình trở thành thủ khoa toàn quốc, Giang không giấu được niềm vui. Song cảm xúc đầu tiên của em không phải là sự tự hào về bản thân mà là lòng biết ơn. “Em vui vì những nỗ lực của mình đã được đền đáp. Nhưng em càng biết ơn hơn vì suốt chặng đường vừa qua luôn có gia đình, thầy cô và bạn bè ở bên động viên, giúp đỡ”…

Nữ thủ khoa khối A01 Hoàng Hương Giang sở hữu thành tích học tập nổi bật

Điều thú vị là Giang không quá bất ngờ về số điểm mình đạt được. Sau khi hoàn thành bài thi, em đã tự đối chiếu đáp án và dự đoán khá sát kết quả. Thế nhưng, việc trở thành người có số điểm cao nhất cả nước ở tổ hợp A01 lại vượt ngoài dự đoán. Bởi “em nghĩ sẽ có nhiều bạn giỏi hơn mình”.

Không chỉ đạt thành tích xuất sắc trong kỳ thi tốt nghiệp THPT, Hoàng Hương Giang còn sở hữu bảng thành tích mà nhiều học sinh mơ ước: SAT tuyệt đối 1.600/1.600, IELTS 8.0, học bổng toàn phần của Học viện Khoa học và Công nghệ tiên tiến Hàn Quốc (KAIST) cùng học bổng 95% của Trường Đại học VinUniversity.

Thế nhưng, khi được hỏi về “bí quyết” học tập, Giang không nhắc tới số giờ học mỗi ngày, cũng không nói đến việc luyện bao nhiêu bộ đề. Điều em nói nhiều nhất chỉ là một câu hỏi: “Vì sao?”…Theo Giang, mỗi khi đọc một công thức, một định lý hay một kết luận trong sách giáo khoa, em luôn tự hỏi tại sao nó đúng, vì sao phải giải theo cách đó và liệu còn cách tiếp cận nào khác?

Nếu chưa tìm được câu trả lời, em sẽ tiếp tục đọc tài liệu, trao đổi với thầy cô hoặc tự suy luận cho đến khi thật sự hiểu. “Em không muốn học thuộc công thức hay lời giải. Khi hiểu tận gốc vấn đề thì việc ghi nhớ sẽ rất tự nhiên. Quan trọng hơn, khi gặp một bài toán mới, mình vẫn có thể suy luận để giải quyết chứ không phụ thuộc vào những gì đã học thuộc”, Giang chia sẻ.

Đó cũng là phương pháp học đã theo Giang suốt những năm phổ thông. Với em, học tập không phải là ghi nhớ thật nhiều kiến thức để vượt qua kỳ thi mà là quá trình khám phá những điều chưa biết. Có lẽ vì vậy mà ngay cả trong giai đoạn ôn thi căng thẳng nhất, Giang cũng không ép bản thân học theo một thời khóa biểu cứng nhắc.

Khi đầu óc còn tỉnh táo, em lựa chọn giải những bài khó hoặc nghiên cứu kiến thức mới. Khi cảm thấy mệt mỏi, em sẵn sàng dừng lại để nghỉ ngơi thay vì tự gây áp lực cho bản thân.

Chỉ đến giai đoạn nước rút, nữ sinh mới luyện đề đúng khung giờ thi thật để cơ thể quen với nhịp sinh học, đồng thời rèn luyện tâm lý và kỹ năng quản lý thời gian. Theo Giang, giữ được một tinh thần thoải mái còn quan trọng không kém việc học thêm một vài dạng bài.

Với Giang, gia đình luôn là nơi để em tìm về sau mỗi lần áp lực. Cha mẹ không đặt lên vai con những kỳ vọng nặng nề mà luôn lắng nghe, động viên để em giữ được sự cân bằng.

Còn với các thầy cô, Giang cho rằng điều quý giá nhất không chỉ là những bài giảng mà còn là cách tư duy khoa học được truyền lại qua từng giờ học. “Các thầy cô giúp em biết cách đặt câu hỏi, biết cách tự tìm lời giải và hình thành phương pháp học tập của riêng mình”…

Sau kỳ thi, Hoàng Hương Giang dự định theo học ngành Khoa học máy tính để theo đuổi lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, ngành học mà em tin sẽ tạo ra những thay đổi lớn cho tương lai.

“Đừng để nỗi sợ hãi ngăn mình đến với mục tiêu. Nhiều khi mình còn chưa bắt đầu nhưng đã nghĩ mình không làm được. Chính suy nghĩ đó lại trở thành rào cản lớn nhất”, nữ thủ khoa gửi gắm thông điệp tới các sỹ tử mùa thi sau. Có lẽ, cũng giống như cách em đã chinh phục từng bài toán khó, lời khuyên ấy không chỉ dành cho việc học mà còn dành cho cả hành trình trưởng thành của mỗi người trẻ.

Điều dễ nhận thấy ở hai thủ khoa, họ nhắc đến nhiều nhất sau khi trở thành thủ khoa không phải là những giờ học thâu đêm hay những “bí quyết” luyện đề, mà là gia đình, thầy cô, bạn bè và hành trình trưởng thành của chính mình.

Trong một nền giáo dục đang chuyển mạnh từ truyền thụ kiến thức sang phát triển năng lực người học, những thủ khoa như Đăng Nhật và Hương Giang không chỉ đại diện cho thành tích học tập xuất sắc, mà còn là hình ảnh đẹp của một thế hệ học sinh biết học để trưởng thành, thành công nhưng không tự mãn và biết ước mơ nhưng luôn bắt đầu từ những điều giản dị nhất. Đó mới chính là “điểm 10” trọn vẹn nhất mà các em đạt được sau 12 năm đèn sách.

Uyên Na

Nguồn Pháp Luật VN: https://baophapluat.vn/dieu-dep-de-phia-sau-nhung-thu-khoa-toan-quoc.html