Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình thảo luận tại Tổ về Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng

Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Ninh Bình tham gia thảo luận tại Tổ số 10 cùng Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Sơn La.

Tham dự phiên thảo luận có các đồng chí: Nguyễn Thị Thanh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội; Lê Thị Nga, Ủy viên Ủy Trung ương Đảng, Ủy viên Ủy Ban Thường vụ Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội; Mai Văn Tuất, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh; Mai Thị Phương Hoa, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội; Thiếu tướng Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại của Quốc hội; Trần Văn Khải, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội cùng các vị đại biểu Quốc hội tỉnh Ninh Bình.

Các đại biểu Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình tham gia thảo luận tại Tổ.

Trong phiên thảo luận Tổ, các đại biểu đã cho ý kiến về các Dự án: Luật Phòng, chống phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng; Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi).

Một trong những Dự án Luật được nhiều đại biểu quan tâm thảo luận đó là Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng. Các đại biểu thống nhất đánh giá việc sửa đổi các luật là yêu cầu cấp thiết nhằm kịp thời thể chế hóa các chủ trương, kết luận của Trung ương, Bộ Chính trị về sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy, vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp; hồ sơ dự án luật được chuẩn bị công phu, bảo đảm tính hợp hiến, hợp pháp, tập trung xử lý những vướng mắc phát sinh từ thực tiễn. Bên cạnh đó, các đại biểu cũng đề nghị tiếp tục rà soát, hoàn thiện một số quy định để bảo đảm tính thống nhất, khả thi khi triển khai.

Đại biểu Nguyễn Thị Thanh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình) thảo luận tại tổ.

Góp ý vào một số nội dung của dự thảo luật, đại biểu Nguyễn Thị Thanh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Quốc hội (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình) đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát, nghiên cứu, hoàn thiện một số quy định nhằm bảo đảm tính thống nhất và khả thi khi triển khai.

Đối với quy định về khu vực phòng thủ, đại biểu bày tỏ băn khoăn khi dự thảo quy định khu vực phòng thủ được tổ chức theo địa bàn cấp tỉnh, cấp xã và đơn vị hành chính kinh tế đặc biệt, trong khi mô hình đơn vị hành chính kinh tế đặc biệt hiện chưa được xác định rõ trong hệ thống đơn vị hành chính. Theo đại biểu, quan trọng hơn là dự thảo chưa làm rõ cấp nào giữ vai trò tổ chức chỉ huy, hiệp đồng trong xây dựng khu vực phòng thủ.

Phân tích từ yêu cầu thực tiễn, đại biểu cho rằng một xã khó có thể tự bảo đảm đầy đủ các yêu cầu về tác chiến, hậu cần, y tế, thông tin, phòng không, biên phòng và phòng thủ dân sự. Vì vậy, cần đánh giá đầy đủ năng lực của cấp xã cũng như cơ chế phối hợp liên xã, liên địa bàn trong khu vực phòng thủ cấp tỉnh. Đại biểu nhấn mạnh: “Nếu câu chữ hiện hành trong dự thảo được hiểu là mỗi xã là một khu vực phòng thủ độc lập thì nguy cơ phân tán đầu mối là hiện hữu”. Từ đó, đại biểu đề nghị điều chỉnh theo hướng khu vực phòng thủ cấp tỉnh là hạt nhân tổ chức chỉ huy, hiệp đồng; xây dựng cấp xã vững mạnh là nền tảng của thế trận phòng thủ địa phương, vừa bảo đảm phát huy vai trò của cấp xã, vừa giữ được sự chỉ huy thống nhất ở cấp tỉnh.

Đối với quy định về chức vụ sĩ quan và tuổi phục vụ của sĩ quan dự bị, đại biểu nhất trí với chủ trương bổ sung Chỉ huy trưởng, Phó Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã và Chính trị viên phó vào hệ thống chức vụ cơ bản của sĩ quan, tăng tuổi phục vụ của sĩ quan dự bị. Đồng thời đề nghị tiếp tục rà soát quy định về Chính trị viên Ban Chỉ huy quân sự cấp xã do Bí thư cấp ủy cấp xã kiêm nhiệm, bởi dự thảo chưa làm rõ cơ chế chỉ huy, trách nhiệm về công tác Đảng, công tác chính trị cũng như thẩm quyền điều hành khi người kiêm nhiệm vắng mặt.

Đại biểu cũng lưu ý cần quy định rõ mối quan hệ giữa Chính trị viên, Chính trị viên phó và Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã, đồng thời, nghiên cứu cơ chế phối hợp giữa lực lượng quân sự và công an trong xử lý các tình huống quốc phòng, an ninh. “Khi sự việc xảy ra thì mối quan hệ trong các vị trí chức danh của Ban Chỉ huy quân sự phải rất rõ, chứ nếu không sẽ rất vướng”, đại biểu nhấn mạnh.

Về việc nâng tuổi phục vụ của sĩ quan dự bị, đại biểu cho rằng cần đánh giá đầy đủ các yếu tố về sức khỏe, cơ cấu cấp bậc, nhu cầu biên chế và quy định chuyển tiếp, không nên chỉ điều chỉnh con số về tuổi mà thiếu tiêu chí phân loại theo yêu cầu thể lực, chuyên môn và khả năng huy động. Đồng thời, đối với quy định về quân nhân chuyên nghiệp, công nhân và viên chức quốc phòng, đại biểu đề nghị làm rõ tác động đến ngân sách, quyền lợi của người lao động cũng như sự thống nhất với Luật Bảo hiểm xã hội.

Liên quan đến nội dung biên phòng và phòng thủ khu vực biên giới, đại biểu cho rằng việc sửa đổi nhằm đồng bộ với mô hình chính quyền địa phương hai cấp là cần thiết, tuy nhiên, cần lưu ý đặc thù của khu vực biên giới là không gian liên hoàn, không hoàn toàn trùng với địa giới hành chính cấp xã. Do đó, việc thay đổi thuật ngữ không nên làm mất đi cơ chế phòng thủ khu vực biên giới. Đại biểu đề nghị tiếp tục giữ khái niệm mang tính chức năng này và quy định việc tổ chức trong khu vực phòng thủ cấp tỉnh trên cơ sở cụm xã biên giới, Đồn Biên phòng và các lực lượng liên quan, bảo đảm phù hợp với yêu cầu quản lý, bảo vệ chủ quyền và an ninh biên giới trong tình hình mới.

Thiếu tướng Tô Thành Quyết, Phó Tư lệnh Quân khu 3 (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình) tham luận tại tổ.

Bày tỏ đồng tình với nhiều ý kiến của đại biểu Nguyễn Thị Thanh và các đại biểu phát biểu trước đó, Thiếu tướng Tô Thành Quyết, Phó Tư lệnh Quân khu 3 (Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình) cho biết, sau gần 6 tháng vận hành mô hình mới, thực tiễn đã bộc lộ một số bất cập trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ quân sự, quốc phòng ở cơ sở. Trên cơ sở tổng kết thực tiễn, Bộ Chính trị, Ban Bí thư đã có kết luận và Chính phủ giao Bộ Quốc phòng nghiên cứu, đề xuất sửa đổi các quy định pháp luật để bảo đảm bộ máy hoạt động “tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả” theo đúng chủ trương của Đảng. Việc sửa đổi lần này chủ yếu tập trung xử lý các nội dung liên quan đến việc giải thể Ban Chỉ huy phòng thủ khu vực và phân định lại chức năng, nhiệm vụ giữa Bộ Chỉ huy quân sự cấp tỉnh với Ban Chỉ huy quân sự cấp xã. Vì vậy, nhiều quy định trong Luật Quốc phòng, Luật Dân quân tự vệ, Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam và các luật có liên quan cần được sửa đổi để bảo đảm thống nhất với mô hình tổ chức mới.

Làm rõ thêm nội dung được nhiều đại biểu quan tâm, đại biểu cho biết tại Luật Quốc phòng, dự thảo chủ yếu sửa đổi về mặt kỹ thuật như: bỏ cụm từ “phòng thủ khu vực” do mô hình Ban Chỉ huy phòng thủ khu vực không còn được duy trì. Theo chủ trương của Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương, lực lượng của Ban Chỉ huy phòng thủ khu vực sau khi giải thể sẽ được bố trí về các trung đoàn địa phương, đơn vị dự bị động viên và tăng cường cho Ban Chỉ huy quân sự cấp xã nhằm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Đối với Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam, đại biểu nhận định việc điều chỉnh chức vụ tương đương đối với Chỉ huy trưởng, Chính ủy Bộ Chỉ huy quân sự cấp tỉnh là phù hợp với quy mô tổ chức sau khi sắp xếp đơn vị hành chính. Đồng thời khẳng định: “Việc điều chỉnh này không làm tăng tổng số lượng cấp tướng trong Quân đội mà chỉ cơ cấu lại trong tổng số hiện có theo chủ trương đã được Bộ Chính trị, Ban Bí thư thống nhất”.

Đại biểu cũng làm rõ thêm quy định về độ tuổi phục vụ của Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã khi chuyển sang thực hiện theo Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam nhằm thống nhất với tính chất, vị trí công tác của lực lượng quân sự địa phương; đồng thời tăng cường phân cấp cho cấp xã trong điều động lực lượng dân quân tự vệ.

Đại biểu Trần Thị Hồng Thanh, Tỉnh ủy viên, Phó Trưởng Đoàn ĐBQH chuyên trách tỉnh Ninh Bình tham gia thảo luận tại tổ.

Tham gia ý kiến cụ thể vào thẩm quyền chế áp phương tiện bay không người lái (Điều 6), đại biểu Trần Thị Hồng Thanh, Tỉnh ủy viên, Phó Trưởng Đoàn ĐBQH chuyên trách tỉnh Ninh Bình cho biết: Tại khoản 8 Điều 6 sửa đổi Điều 34 Luật Phòng không nhân dân, dự thảo đã kế thừa Luật phòng không nhân dân và Luật sửa đổi, bổ sung số 98/2025/QH15 tiếp tục giao quyền cho Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự cấp xã được quyền ra lệnh chế áp, tạm giữ tàu bay không người lái, phương tiện bay khác khi vi phạm.

Quy định này nhằm xử lý kịp thời các tình huống vi phạm tại cơ sở. Tuy nhiên, để “chế áp” được phương tiện bay (như UAV, Drone) đòi hỏi phải có trang thiết bị kỹ thuật chuyên dùng (súng chế áp vô tuyến, hệ thống chế áp điện tử). Thực tế hiện nay, các trang thiết bị này mới chỉ tập trung trang bị ở cấp quân khu, tỉnh hoặc các đơn vị chuyên trách, cấp xã hoàn toàn chưa có trang bị kỹ thuật để thực hiện việc “chế áp”.

Vì vậy đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo bổ sung số liệu cụ thể việc thực hiện các biện pháp “chế áp” tại các địa phương để làm rõ tính thực tế của quy định này. Đề nghị Bộ Quốc phòng sớm ban hành văn bản quy định tiêu chuẩn kỹ thuật của các trang thiết bị chế áp phương tiện bay để Ban Chỉ huy quân sự cấp xã có căn cứ mua sắm, trang bị và sử dụng đúng quy định pháp luật.

Về quy định chế độ sinh hoạt của quân nhân dự bị tại khoản 5 Điều 7 sửa đổi, bổ sung khoản 1 Điều 23 Luật Lực lượng dự bị động viên quy định: “Ủy ban nhân dân cấp xã tổ chức sinh hoạt cho quân nhân dự bị giữ chức vụ chỉ huy đơn vị dự bị động viên từ tiểu đội trưởng và tương đương trở lên và quân nhân dự bị đã xếp vào đơn vị dự bị động viên”.

Đại biểu Trần Thị Hồng Thanh thống nhất với chủ trương chuyển giao nhiệm vụ từ Ban Chỉ huy phòng thủ khu vực về cấp xã sau khi mô hình này được giải thể. Tuy nhiên, đại biểu cho rằng việc giao UBND cấp xã trực tiếp tổ chức sinh hoạt chưa làm nổi bật vai trò tham mưu chuyên môn của Ban Chỉ huy quân sự cấp xã, nhất là khi lực lượng này đã được chính quy hóa và trực thuộc Bộ Chỉ huy quân sự cấp tỉnh. Vì vậy, đại biểu kiến nghị điều chỉnh theo hướng giao Ban Chỉ huy quân sự cấp xã chủ trì tổ chức sinh hoạt cho quân nhân dự bị trên địa bàn, qua đó phân định rõ chức năng, nhiệm vụ và nâng cao hiệu quả phối hợp trong tổ chức thực hiện.

Cũng trong phiên thảo luận tổ, các đại biểu Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình đã có nhiều ý kiến đóng góp vào Dự án Luật Phòng, chống phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt và Dự án Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật (sửa đổi).