Đoàn kết để gìn giữ bản sắc

Các thành viên Câu lạc bộ Dân ca - Dân vũ xã Võ Nhai tập luyện.

Tại Câu lạc bộ Dân ca - Dân vũ xóm Hưng Long, tối nào cũng rộn ràng tiếng hát, tiếng đàn và và tưng bừng với những điệu dân vũ. Những phụ nữ dân tộc Kinh, Dao, Nùng, Cao Lan cùng tham gia tạo nên không gian sinh hoạt văn hóa đậm đà bản sắc.

Chị Triệu Thị Hoa, người Dao Lô Gang, cho biết chị mới tham gia các câu lạc bộ sau khi sáp nhập xóm. Được hòa mình vào cộng đồng mới, gặp gỡ những người cởi mở, cùng tham gia hoạt động yêu thích khiến chị có cảm giác như đang sống trong một gia đình lớn.

Chị Hoa chia sẻ: Tôi tham gia 2 câu lạc bộ: Dân ca- Dân vũ và hát Then - đàn Tính. Nhờ đó, tôi được học thêm những làn điệu Then, đồng thời cũng có dịp giới thiệu nét đẹp văn hóa của người Dao với mọi người. Điều đó rất có ý nghĩa đối với công việc làm du lịch của mình.

Hiện nay, hai câu lạc bộ: Dân ca - Dân vũ xóm Hưng Long và Dân ca - Dân vũ xã Võ Nhai cùng phối hợp tập luyện, là lực lượng nòng cốt của phong trào văn hóa, văn nghệ quần chúng trên địa bàn. Vì vậy, mỗi buổi sinh hoạt không chỉ mang ý nghĩa giải trí mà còn góp phần lan tỏa các giá trị văn hóa truyền thống đến nhiều khu dân cư trong xã.

Sau khi sắp xếp từ 26 xóm xuống còn 12 xóm, xã Võ Nhai hình thành những cộng đồng dân cư quy mô lớn hơn, tạo điều kiện để các giá trị văn hóa vốn phân tán ở các xóm cũ được giao lưu, bổ sung và phát huy.

Ở Hưng Long, sự hòa nhập không bắt đầu từ những cuộc họp hay các bản quy ước mới, mà từ những buổi tập văn nghệ, tiếng đàn, lời hát và những câu chuyện sau mỗi giờ sinh hoạt. Người dân gặp gỡ thường xuyên hơn, hiểu nhau hơn và cùng tham gia các phong trào của địa phương. Chính sự hòa quyện giữa các sắc màu văn hóa đã vun đắp thêm tình làng, nghĩa xóm trong cộng đồng mới.

Lễ hội truyền thống tại đình Mỏ Gà (xóm Phượng Hoàng, xã Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên) dịp Xuân Bính Ngọ 2026.

Bà Nguyễn Thị An, Phó Chủ nhiệm Câu lạc bộ Dân ca - Dân vũ xã Võ Nhai, cho biết sau mỗi ngày lao động, các thành viên đều đặn tham gia sinh hoạt. Không chỉ để hát, múa hay rèn luyện sức khỏe, họ còn tìm thấy niềm vui và sự gắn kết cộng đồng.

Phượng Hoàng là địa danh nổi tiếng trên bản đồ du lịch Thái Nguyên. Sau khi hợp nhất với xóm Mỏ Gà, không gian phát triển của Phượng Hoàng được mở rộng. Danh thắng hang Phượng Hoàng - suối Mỏ Gà không còn là lợi thế riêng của một khu dân cư mà trở thành tài sản chung của cả cộng đồng. Từ đó, người dân có điều kiện liên kết xây dựng các sản phẩm du lịch mang đậm bản sắc địa phương.

Những chương trình biểu diễn Then, đàn Tính, các hoạt động trải nghiệm đời sống đồng bào dân tộc hay những tuyến đường sạch, đẹp dẫn vào khu du lịch đều là kết quả của sự chung tay từ nhiều hộ dân.

Ông Hoàng Anh Chiến, Trưởng xóm Phượng Hoàng, cho biết người dân rất đồng thuận với chủ trương sắp xếp xóm. Không gian mới mở ra nhiều cơ hội phát triển du lịch cộng đồng, nhưng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về tinh thần trách nhiệm của mỗi người dân.

Ông Chiến chia sẻ: Làm du lịch cộng đồng không thể mạnh ai nấy làm. Một ngôi nhà đẹp chưa đủ, cả xóm phải đẹp, phải thân thiện và cùng gìn giữ bản sắc thì mới có thể giữ chân du khách.

Theo bà Trần Thị Hương Ly, Phó Chủ tịch UBND xã Võ Nhai, địa phương xác định bảo tồn văn hóa truyền thống phải gắn với phát triển. Những lễ hội, làn điệu dân ca, dân vũ, nghề truyền thống và tiếng nói của đồng bào các dân tộc không chỉ là di sản cần được gìn giữ mà còn là nguồn lực quan trọng để phát triển du lịch và giáo dục thế hệ trẻ.

Sau sắp xếp đơn vị dân cư, Võ Nhai hình thành những cộng đồng mới với không gian phát triển rộng mở hơn. Nơi đây, người dân cùng gìn giữ bản sắc, sẻ chia trách nhiệm và hướng tới tương lai. Văn hóa trở thành sợi dây kết nối cộng đồng, còn tinh thần đoàn kết là sức mạnh nội sinh để các giá trị truyền thống tiếp tục được bảo tồn, phát huy, tạo động lực cho phát triển bền vững trên vùng đất miền núi giàu bản sắc này.