Doanh nghiệp 'chật vật' trước làn sóng tấn công mạng ứng dụng AI

75% cuộc tấn công mạng được AI hỗ trợ, rủi ro an ninh leo thang

Ngày 19/5, Fortinet - công ty hàng đầu về an ninh mạng công, bố kết quả một nghiên cứu mới do Forrester Consulting thực hiện.

Theo khảo sát, có tới 75% tổ chức xem các mối đe dọa từ AI là mối lo ngại hàng đầu hiện nay. Tuy nhiên, nghịch lý là song song với áp lực từ các cuộc tấn công thế hệ mới, nhiều doanh nghiệp lại đang gặp khó khăn ngay trong chính hệ thống bảo mật của mình.

Cụ thể, 71% tổ chức cho rằng việc sử dụng quá nhiều công cụ bảo mật rời rạc cùng khối lượng cảnh báo khổng lồ khiến hoạt động giám sát an ninh mạng ngày càng khó kiểm soát. Có tới 51% tổ chức thừa nhận số lượng cảnh báo quá lớn khiến họ khó xác định đâu là mối đe dọa thực sự cần ưu tiên xử lý.

Trong khi đó, 48% doanh nghiệp cho biết vẫn phụ thuộc đáng kể vào các quy trình xử lý thủ công. Điều này đồng nghĩa với việc nhiều khâu phát hiện, xác minh và phản ứng sự cố vẫn cần con người tham gia ở từng bước, trong khi phía tội phạm mạng đã bắt đầu tự động hóa quy trình tấn công bằng AI ở quy mô lớn.

Ông Nguyễn Gia Đức - Giám đốc Quốc gia Fortinet Việt Nam cho biết, năm 2026 đang chứng kiến ba yếu tố lớn thúc đẩy sự thay đổi trong cách doanh nghiệp tiếp cận an toàn thông tin.

Theo ông Đức, yếu tố đầu tiên là sự bất ổn địa chính trị toàn cầu khiến nhiều cuộc tấn công mạng mang động cơ chính trị ngày càng gia tăng, nhắm trực tiếp vào các tổ chức và doanh nghiệp trọng yếu.

Thứ hai là tốc độ biến đổi quá nhanh của các mối đe dọa an ninh mạng, buộc doanh nghiệp phải tăng đầu tư cho công nghệ và nâng cao năng lực bảo mật.

Cuối cùng, tất cả những yếu tố này đang thúc đẩy doanh nghiệp bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ hơn bao giờ hết để thích ứng với môi trường an ninh mạng thay đổi nhanh chóng trên toàn cầu cũng như tại Việt Nam.

Theo đại diện Fortinet, bối cảnh tấn công mạng hiện nay đã thay đổi hoàn toàn so với trước đây. Nếu trước kia hacker chủ yếu dựa vào kỹ năng cá nhân và các phương thức tấn công thủ công, thì nay AI đang trở thành “trợ thủ” đắc lực cho tội phạm mạng.

Dẫn báo cáo Threat Landscape 2026 của Fortinet, ông Nguyễn Gia Đức cho biết khoảng 75% các cuộc tấn công mạng hiện nay có sự hỗ trợ của AI, khiến các hình thức tấn công ngày càng tinh vi, phức tạp và khó phòng thủ hơn.

Không chỉ gia tăng về số lượng, các sự cố an ninh mạng còn leo thang mạnh về mức độ và cường độ. Theo báo cáo Cybersecurity Skills Gap của Fortinet, doanh nghiệp toàn cầu đang chịu áp lực ngày càng lớn trong việc bảo vệ hạ tầng số và nâng cao năng lực ứng phó trước các mối đe dọa an ninh mạng thế hệ mới.

Các hình thức tấn công phổ biến hiện nay vẫn là mã độc, phishing và tấn công từ chối dịch vụ, song AI đang khiến những phương thức này trở nên nguy hiểm hơn rất nhiều.

“Nếu trước đây hacker chủ yếu dùng email lừa đảo truyền thống, thì nay họ có thể sử dụng deepfake, giả giọng nói hoặc mô phỏng văn phong của nạn nhân để tăng khả năng đánh cắp thông tin và xâm nhập hệ thống”, ông Đức cảnh báo.

Ông Peerapong Jongvibool, Giám đốc cấp cao Fortinet Đông Nam Á cho rằng, khi các tổ chức tăng tốc chuyển đổi số và ứng dụng AI, nhiều doanh nghiệp đang phải đánh giá lại cách quản lý bảo mật trong môi trường công nghệ ngày càng phân tán.

Theo ông Peerapong Jongvibool, xu hướng hiện nay là tập trung đơn giản hóa vận hành, tăng khả năng giám sát trên nhiều nền tảng và giúp các đội ngũ bảo mật hoạt động hiệu quả hơn ở quy mô lớn. Điều này đang thúc đẩy nhu cầu về các mô hình bảo mật tích hợp theo nền tảng nhằm tăng khả năng chống chịu và giảm độ phức tạp trong vận hành.

Trong khi đó, ông Kelvin Chua, Giám đốc cấp cao phụ trách Kỹ thuật của Fortinet Đông Nam Á nhận định, tội phạm mạng đang tận dụng AI để nâng cấp kỹ thuật tấn công và giảm tối đa các thao tác thủ công. Tuy nhiên, nhiều tổ chức hiện vẫn vận hành hệ thống bảo mật theo phương thức truyền thống, nơi con người phải can thiệp vào gần như toàn bộ quy trình xử lý sự cố.

Theo các chuyên gia, trong bối cảnh AI đang làm thay đổi toàn diện cục diện an ninh mạng, doanh nghiệp không chỉ cần đầu tư công nghệ mà còn phải xây dựng chiến lược bảo mật tích hợp, tăng cường khả năng tự động hóa và nâng cao năng lực ứng phó sự cố để bảo vệ hoạt động kinh doanh trong kỷ nguyên số.