Doanh nghiệp Việt Nam lạc quan hàng đầu thế giới về triển vọng thương mại quốc tế

Theo Khảo sát Thương mại Toàn cầu 2026 của HSBC, 94% doanh nghiệp Việt Nam kỳ vọng hoạt động thương mại quốc tế sẽ tăng trưởng trong hai năm tới, đưa Việt Nam cùng Philippines dẫn đầu khảo sát về mức độ lạc quan. Kết quả này được ghi nhận trong bối cảnh doanh nghiệp toàn cầu tiếp tục đối mặt với áp lực chi phí năng lượng, thuế quan và những bất ổn trong chuỗi cung ứng.

Khảo sát ghi nhận ý kiến của 10.000 lãnh đạo cấp cao tại doanh nghiệp thuộc 26 thị trường trên thế giới. Trên phạm vi toàn cầu, 86% doanh nghiệp tin tưởng vào khả năng mở rộng hoạt động thương mại quốc tế trong hai năm tới.

Đáng chú ý, chi phí năng lượng đang trở thành yếu tố gây áp lực lớn nhất đối với hoạt động của doanh nghiệp toàn cầu. Có 44% lãnh đạo xác định đây là yếu tố tác động lớn nhất đến cơ cấu chi phí trong sáu tháng qua, cao hơn tỷ lệ 43% đối với thuế quan và 41% đối với chi phí vận chuyển hàng hóa.

Có 68% doanh nghiệp cho biết đã ghi nhận chi phí tổng thể gia tăng, trong khi 72% dự báo chi phí sẽ tiếp tục tăng trong hai năm tới. Nhu cầu vốn lưu động cũng gia tăng tại 59% doanh nghiệp kể từ năm 2025. Đáng chú ý, 92% dự báo tình trạng chậm trễ hoặc gián đoạn chuỗi cung ứng sẽ ảnh hưởng đến doanh thu trong hai năm tới.

Để bảo vệ biên lợi nhuận, doanh nghiệp đang ưu tiên cải thiện hiệu quả và năng suất (53%), đàm phán lại thỏa thuận với nhà cung cấp (43%), hạch toán phần chi phí tăng thêm vào biên lợi nhuận (38%) và chuyển một phần chi phí sang khách hàng (36%).

Doanh nghiệp Việt Nam thể hiện sự lạc quan về triển vọng mở rộng thương mại quốc tế, với 94% kỳ vọng hoạt động thương mại tăng trưởng trong hai năm tới, theo khảo sát của HSBC.

Doanh nghiệp Việt Nam thể hiện sự lạc quan về triển vọng mở rộng thương mại quốc tế, với 94% kỳ vọng hoạt động thương mại tăng trưởng trong hai năm tới, theo khảo sát của HSBC.

Doanh nghiệp Việt Nam ghi nhận hiệu quả từ tái cấu trúc chuỗi cung ứng

Tại Việt Nam, thuế quan là yếu tố chi phí được doanh nghiệp đề cập nhiều nhất, với tỷ lệ 52%, cao hơn mức 43% trên toàn cầu. Chi phí năng lượng đứng thứ hai, được 49% doanh nghiệp lựa chọn, so với mức 44% toàn cầu.

Dù chịu áp lực chi phí lớn, doanh nghiệp Việt Nam ghi nhận kết quả tích cực từ những điều chỉnh trong chuỗi cung ứng. Có 90% doanh nghiệp cho biết các thay đổi này giúp cải thiện dòng tiền và vốn lưu động, cao hơn đáng kể mức 78% trên toàn cầu.

Đáng chú ý, 97% doanh nghiệp Việt Nam cho biết các biện pháp ứng phó với bất định và gián đoạn thương mại đã mang lại hiệu quả, so với tỷ lệ 86% trên toàn cầu.

Để củng cố khả năng chống chịu, các doanh nghiệp trên thế giới đang đẩy mạnh đa dạng hóa mạng lưới nhà cung cấp (88%), bảo đảm nguồn cung năng lượng (86%), tối ưu hóa tuyến thương mại (86%) và xây dựng chuỗi cung ứng khép kín hơn tại các khu vực trọng điểm hoặc tăng lượng hàng tồn kho (cùng 85%).

Bên cạnh đó, 81% doanh nghiệp toàn cầu đã chuyển hướng sang mô hình dịch vụ hoặc kinh doanh số; 86% đã mở rộng hoặc có kế hoạch mở rộng kênh bán hàng trực tuyến để tiếp cận thị trường mới.

FTA được sử dụng rộng rãi nhưng vẫn còn rào cản

Một điểm đáng chú ý trong khảo sát là mức độ tận dụng các hiệp định thương mại tự do (FTA) của doanh nghiệp Việt Nam. Có tới 99,6% doanh nghiệp tham gia khảo sát cho biết đang sử dụng ít nhất một FTA, cao hơn mức 95% trên toàn cầu.

Tuy nhiên, 97% doanh nghiệp Việt Nam cho biết vẫn tồn tại những rào cản khiến họ chưa thể tận dụng FTA trên quy mô rộng hơn. Tỷ lệ này cũng cao hơn mức 92% toàn cầu, cho thấy dư địa khai thác lợi ích từ các hiệp định thương mại vẫn còn đáng kể.

Về thị trường, doanh nghiệp Việt Nam đang gia tăng mức độ phụ thuộc nhiều nhất vào thị trường trong nước, với tỷ lệ 50%. Singapore đứng tiếp theo với 46%, còn Thái Lan đạt 41%.

Ở chiều ngược lại, Malaysia là thị trường có tỷ lệ doanh nghiệp gia tăng mức độ phụ thuộc vào Việt Nam cao nhất, đạt 32%. Tiếp theo là Thái Lan với 31%, Singapore và Hàn Quốc cùng đạt 29%.

AI mở ra cơ hội tăng trưởng nhưng đặt ra yêu cầu quản trị

Trên phạm vi toàn cầu, trí tuệ nhân tạo (AI) đang được ứng dụng ngày càng rộng rãi trong hoạt động thương mại. Có 85% doanh nghiệp tham gia khảo sát đã triển khai AI trong ít nhất một chức năng liên quan đến thương mại. Trong đó, 55% sử dụng AI cho dịch vụ khách hàng và hỗ trợ bán hàng, 50% ứng dụng trong hoạch định chiến lược và xây dựng kịch bản.

Đối với các doanh nghiệp có doanh thu hằng năm từ 2 tỷ USD trở lên, tỷ lệ ứng dụng AI để giám sát chuỗi cung ứng và đánh giá rủi ro đạt 59%, cao hơn mức 47% ở nhóm doanh nghiệp có doanh thu từ 50-500 triệu USD.

Tuy nhiên, tốc độ ứng dụng công nghệ đang nhanh hơn năng lực quản trị. Có 76% doanh nghiệp áp dụng không quá 5 trong số 10 biện pháp kiểm soát AI cần thiết. Chỉ 36% thường xuyên kiểm tra kết quả đầu ra của AI và 30% đã bổ nhiệm Giám đốc phụ trách AI hoặc các chức danh tương đương.

Ngoài ra, 70% doanh nghiệp dự báo đầu tư vào hạ tầng AI và năng lượng phục vụ công nghệ này sẽ thúc đẩy nhu cầu đối với sản phẩm, dịch vụ của họ trong hai năm tới.

Kết quả khảo sát cho thấy, dù phải đối mặt với áp lực thuế quan, năng lượng và những bất định thương mại, doanh nghiệp Việt Nam vẫn thể hiện tâm thế tích cực đối với triển vọng quốc tế. Khả năng thích ứng với biến động chuỗi cung ứng, khai thác hiệu quả các FTA và mở rộng mạng lưới thị trường sẽ là những yếu tố quan trọng để duy trì đà tăng trưởng trong thời gian tới.

•  Hồ Mai

Nguồn Doanh Nhân Trẻ: https://doanhnhantrevietnam.vn/doanh-nghiep-viet-nam-lac-quan-hang-dau-the-gioi-ve-trien-vong-thuong-mai-quoc-te-d29898.html