Độc đáo Lễ hội kén rể Đường Yên – Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia
Lễ hội truyền thống Hội Kén rể Đường Yên là một sinh hoạt văn hóa dân gian đặc sắc, độc đáo của người dân thôn Đường Yên, xã Thư Lâm, được hình thành và lưu truyền từ nhiều đời nay. Năm nay, lễ hội được tổ chức từ ngày 19 đến 20-3 (tức ngày mồng 1 đến mồng 2 tháng Hai năm Bính Ngọ), đồng thời tổ chức Lễ công bố quyết định ghi danh Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Lễ hội truyền thống Hội Kén rể Đường Yên là một sinh hoạt văn hóa dân gian đặc sắc, độc đáo của người dân thôn Đường Yên. Ảnh: Đ.Y.
Độc đáo lễ hội dân gian
Hội Kén rể Đường Yên là một sinh hoạt văn hóa dân gian độc đáo, gắn với truyền thuyết về nữ tướng Lê Hoa – người theo Hai Bà Trưng đánh giặc, lập nhiều chiến công và được nhân dân tôn kính. Sau khi đất nước thanh bình, bà mở hội kén rể nhằm lựa chọn người xứng đáng, đồng thời khuyến khích trai tráng rèn luyện đức – trí – dũng. Lễ hội không chỉ nhằm tưởng nhớ, tôn vinh các giá trị lịch sử, văn hóa truyền thống mà còn góp phần tái hiện sinh động không gian văn hóa dân gian đặc sắc của cộng đồng thông qua các nghi thức tế lễ truyền thống, cùng nhiều hoạt động diễn xướng dân gian.
Các chàng rể sẽ trải qua một số phần thi dân gian như thi cày... Ảnh: Đ.Y
Theo Ban tổ chức, Lễ hội kén rể được chuẩn bị công phu từ trang phục đến việc lựa chọn người tham gia vào các vai diễn. Đặc biệt, người vào vai nữ tướng Lê Thị Hoa và hai chàng rể được lựa chọn rất tỉ mỉ theo tiêu chí cụ thể. Khâu tuyển chọn vai diễn được thực hiện rất cẩn trọng. Vai nữ tướng Lê Thị Hoa và hai chàng rể thường phải là những người có học thức, chăm ngoan, ngoại hình ưa nhìn, chưa lập gia đình; đồng thời gia đình phải gương mẫu, có uy tín với làng xóm và được mọi người yêu mến.
Khi tái hiện nghi thức, hai chàng rể cùng thi tài qua các trò chơi dân gian, gồm 5 phần thi: đối đáp, thi cày, câu ếch, bắt chạch trong chum và chọc chó. Các tích trò đều dựa trên thực tế sản xuất nông nghiệp, thể hiện ước vọng của người dân về cuộc sống ấm no, hạnh phúc, mưa thuận gió hòa. Chàng rể thắng cuộc trong trang phục mới sẽ sánh bước cùng nữ tướng ra mắt dân làng, khép lại hội thi kén rể.
Phần thi bắt trạch trong chum. Ảnh: Đ.Y
Phó Trưởng phòng Văn hóa – Xã hội xã Thư Lâm Phạm Minh Huỳnh cho biết, trải qua nhiều thế hệ, lễ hội không chỉ là nét văn hóa đặc sắc của làng Đường Yên mà còn là dịp tưởng nhớ công lao tiền nhân, giáo dục truyền thống lịch sử, hun đúc tinh thần đoàn kết cộng đồng và gìn giữ bản sắc văn hóa quê hương.
Lễ hội truyền thống Hội Kén rể Đường Yên Xuân Bính Ngọ năm 2026 sẽ được tổ chức từ ngày 19 đến 20-3-2026 (tức ngày mồng 1 đến mồng 2 tháng Hai năm Bính Ngọ) tại đình Đường Yên, thôn Đường Yên, xã Thư Lâm, thành phố Hà Nội.
Chàng rể chiến thắng sẽ sánh bước cùng nữ tướng ra mắt dân làng, khép lại hội thi kén rể. Ảnh: Đ.Y
Lễ hội gồm nhiều hoạt động phong phú, kết hợp hài hòa giữa phần lễ và phần hội. Ở phần lễ, các nghi thức tế lễ truyền thống tại đình Đường Yên được tổ chức trang trọng, đúng phong tục địa phương. Điểm nhấn năm nay là Lễ công bố Quyết định ghi danh Lễ hội truyền thống Hội Kén rể Đường Yên vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, kết hợp khai mạc lễ hội trong không khí trang nghiêm, trọng thể.
Ở phần hội, nhân dân và du khách sẽ được hòa mình vào nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật và thể thao đặc sắc như chương trình nghệ thuật do Nhà hát Kịch Hà Nội biểu diễn, giao lưu văn nghệ quần chúng, hát quan họ dưới ao đình, cùng các giải thi đấu thể thao như bóng chuyền hơi, bóng cửa, bóng đá và nhiều trò chơi dân gian hấp dẫn.
Phát huy nét đẹp truyền thống của lễ hội
Theo UBND xã Thư Lâm, công tác chuẩn bị nội dung thực hành di sản đang được triển khai bài bản với sự tham gia của lãnh đạo thôn Đường Yên, Ban khánh tiết di tích, Câu lạc bộ Kén rể, các bậc cao niên và những người am hiểu phong tục địa phương. Các đơn vị đã xây dựng kế hoạch chi tiết, chuẩn bị đầy đủ điều kiện để thực hành các nghi lễ và trò diễn truyền thống theo đúng phong tục, bảo đảm giữ gìn yếu tố nguyên gốc của di sản.
Đoàn kiểm tra liên ngành thành phố do Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội chủ trì kiểm tra công tác tổ chức lễ hội tại đình Đường Yên. Ảnh: Duy Khánh.
Phó Chủ tịch UBND xã Thư Lâm Nguyễn Thành Luân cho biết, UBND xã đã chỉ đạo Ban Quản lý dự án đầu tư – hạ tầng kiểm tra, rà soát toàn bộ khuôn viên di tích đình Đường Yên; đồng thời đẩy nhanh tiến độ thi công hạng mục ao đình nhằm hoàn thiện cảnh quan, phục vụ tổ chức lễ hội và các hoạt động văn hóa, tín ngưỡng của nhân dân.
Cơ sở vật chất phục vụ Hội Kén rể đã được rà soát kỹ lưỡng, bảo đảm đầy đủ các điều kiện cho việc tổ chức nghi lễ và các hoạt động trình diễn. Công tác vệ sinh môi trường được triển khai rộng khắp với sự tham gia của cán bộ, đoàn viên, hội viên và nhân dân; tập trung dọn dẹp khu vực trong và ngoài di tích, các tuyến đường làng, ngõ xóm, bảo đảm cảnh quan xanh – sạch – đẹp. Công tác thu gom rác thải được thực hiện trước, trong và sau lễ hội. Bên cạnh đó, UBND xã đã tổ chức tuyên truyền đa dạng trên hệ thống truyền thanh, trang thông tin điện tử và fanpage “Thư Lâm 24h” về mục đích, ý nghĩa, giá trị lịch sử – văn hóa của Hội Kén rể Đường Yên...
Đoàn kiểm tra khu vực ao đình. Ảnh: Duy Khánh.
Để bảo đảm lễ hội Hội Kén rể Đường Yên diễn ra an toàn, đúng truyền thống dân gian, đồng thời có nhiều điểm mới hấp dẫn thu hút du khách, sáng 18-3, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội đã chủ trì tổ chức Đoàn kiểm tra liên ngành trực tiếp kiểm tra công tác tổ chức lễ hội tại xã Thư Lâm. Tại buổi làm việc, đại diện các sở, ngành thành phố đề nghị UBND xã quan tâm giữ gìn vệ sinh môi trường, bảo đảm không gian lễ hội xanh - sạch - đẹp; bố trí bãi đỗ xe, công khai thông tin trên hệ thống loa truyền thanh và niêm yết mức phí; bảo đảm công tác phòng cháy, chữa cháy; đồng thời bảo đảm an toàn cho các hoạt động biểu diễn nghệ thuật dưới ao đình…
Đoàn kiểm tra làm việc với xa Thư Lâm. Ảnh: Duy Khánh.
Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội Phạm Xuân Tài lưu ý công tác tổ chức lễ hội. Ảnh: Duy Khánh.
Phát biểu tại buổi làm việc, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội Phạm Xuân Tài đề nghị UBND xã Thư Lâm quan tâm bảo tồn các nghi thức lễ hội theo đúng quy chuẩn, phù hợp với hồ sơ đã được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia; bám sát tiêu chí xây dựng môi trường văn hóa trong tổ chức lễ hội; tăng cường kiểm soát tiền công đức; xây dựng phương án phân luồng giao thông hợp lý, bố trí biển chỉ dẫn tới các bãi đỗ xe; bảo đảm công tác phòng cháy, chữa cháy; kiểm soát vệ sinh an toàn thực phẩm; đồng thời bảo đảm an toàn cho các giải thi đấu thể thao…
Tin nóng
Vì muốn được sum vầy sớm tối bên bố mẹ già, 4 anh em trai xây 4 căn nhà chung khuôn viên, ở vị trí trung tâm là căn nhà tổ.
Vượt núi băng rừng khi trời còn tờ mờ sáng với chiếc gùi trên lưng, con dao gài thắt lưng, người dân miền núi xã Thần Sa (Thái Nguyên) lại bắt đầu một ngày đi hái lộc rừng.
Không chỉ mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc, Lễ cúng rừng còn thể hiện một triết lý sống rất nhân văn của đồng bào Mông, đó là sống hài hòa với thiên nhiên, tôn trọng và bảo vệ rừng.
Những ngày tháng Ba, khu vực cầu Thủy Tiên (huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên) bất ngờ trở thành tâm điểm chú ý của đông đảo giới trẻ. Sự giao hòa giữa đường nét kiến trúc công trình và giàn hoa giấy đang độ bung nở rực rỡ đã tạo nên hiệu ứng thị giác ấn tượng như một 'thác hoa' đổ bóng xuống mặt nước. Dù cách trung tâm Hà Nội hơn 10 km, sức hút từ cảnh sắc nơi đây vẫn khiến nhiều bạn trẻ Thủ đô không quản ngại đường xa, lặn lội tìm đến tận nơi để săn cho mình những khung hình nghệ thuật.
Ra khơi từ tinh mơ, ngư dân Nghệ An tất bật trở về khi nắng lên với khoang thuyền đầy ắp cá trích. Mùa cá vào vụ, mỗi chuyến biển mang lại nguồn thu tiền triệu, tiếp thêm động lực để bà con bám biển mưu sinh.
Thời tiết đẹp, nắng ấm nên các bãi biển Đà Nẵng trở thành điểm hẹn sôi động của du khách quốc tế, đặc biệt trong khung giờ trưa - chiều.
Tin mới
Sáng 18-3, tại Chùa An Vinh, phường An Tường, Ban Thường trực Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh Tuyên Quang đã tổ chức Lễ cầu an đầu năm.
Sáng 18/3, UBND xã Lộc Bình tổ chức khai mạc Lễ hội Háng Đắp năm 2026. Dự lễ khai mạc có lãnh đạo một số xã, đơn vị, lực lượng vũ trang trên địa bàn cùng đông đảo Nhân dân và du khách thập phương.
Trong gian bếp của nhiều gia đình Việt, việc vo gạo, đong nước rồi bấm nút nồi cơm điện là thao tác quen thuộc mỗi ngày. Thế nhưng, một câu hỏi tưởng chừng đơn giản lại thường xuyên gây tranh luận: nên nấu cơm bằng nước nóng hay nước lạnh?
Giữa Ấn Độ Dương xa xôi, Aldabra là một đảo san hô gần như biệt lập với thế giới, vẫn giữ nguyên vẻ hoang sơ với hệ sinh thái độc đáo hiếm thấy.
Chính quyền Hải Phòng đã tháo dỡ ki-ốt mục ruỗng ven hồ Tam Bạc nhằm bảo đảm an toàn cho người đi bộ. Người dân rất tiếc nuối vì những ki-ốt này trước đây từng là nơi sầm uất, phục vụ du khách, đã bỏ không gây lãng phí.
Ngày 17/3, xã Phú Nghĩa đã tổ chức chương trình 'Vui liên hoan Tết cùng', thu hút đông đảo nhân dân tham gia. 'Tết cùng' (còn gọi là 'Tết lại') được tổ chức vào ngày 30 tháng Giêng (âm lịch) hằng năm, là nét sinh hoạt văn hóa có từ lâu đời của người dân xã Phú Nghĩa, Hà Nội.
Sáng 18/3, Tỉnh đoàn, Sở Giáo dục và Đào tạo, Hội Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày tỉnh Bắc Ninh phối hợp tổ chức chương trình 'Nói chuyện truyền thống' tại Trường Trung học cơ sở Tiên Lục số 1 (xã Tiên Lục).
Liên hoan Phim Pháp ngữ tại Việt Nam 2026 sẽ diễn ra tại Hà Nội và tại TP. Hồ Chí Minh, tiếp tục khẳng định cam kết thúc đẩy tiếng Pháp và tôn vinh sự đa dạng văn hóa và ngôn ngữ của cộng đồng Pháp ngữ.