Độc đáo 'phi đội gà bay' trên mâm cúng ngày rằm ở Hà Tĩnh

Có mặt tại dòng họ Nguyễn (thôn Tiến Châu, xã Mai Phụ) vào chiều ngày 2/3 (tức 14 tháng Giêng năm Bính Ngọ), nhiều người không khỏi ngỡ ngàng vì vẻ độc đáo của những mâm cỗ cúng với những con gà cúng được tạo thế cầu kỳ, lạ mắt như "gà bay", "gà đứng".

Vừa thực hiện tạo hình gà bay lên trên mâm cỗ, anh Nguyễn Văn Oanh - một người con của dòng họ cho biết, việc làm mâm cỗ cúng "gà bay" tại dòng họ đã có từ hàng chục năm nay. Để hoàn thành một con gà thế bay đáp ứng đúng yêu cầu phải mất khoảng 2 tiếng đồng hồ và trải qua nhiều công đoạn kỳ công.

"Gà được chọn làm cỗ gà bay phải được tuyển lựa kỹ càng, nuôi tại nhà trong vòng hơn 1 năm. Khâu cắt tiết, vặt lông phải hết sức cẩn thận để không làm ảnh hưởng đến da gà. Sau khi làm sạch, gà được tạo thế bay, quỳ, đứng, ngồi… với sự hỗ trợ của dây thép, que tre. Công đoạn tạo dáng cho gà đã khó và mất nhiều thời gian, thì luộc gà lại là khâu quyết định đến tính thẩm mỹ” – anh Oanh chia sẻ.

Không chỉ dòng họ Nguyễn ở thôn Tiến Châu mà nhiều dòng họ trên địa bàn xã Mai Phụ từ lâu đã tổ chức làm mâm cúng độc đáo với các thế gà bay, gà quỳ, gà ngồi để dâng lên bàn thờ tổ tiên.

Với sự khéo léo, không chỉ gà cúng được tạo hình theo các tư thế mới lạ, người dân nơi đây còn nghĩ ra những cách bày biện rất độc đáo như gà ngậm hoa, gà đứng trên mình rùa, gà đậu cành đào, cành mai… khiến nhiều người trầm trồ, xuýt xoa.

Việc tạo hình những con gà càng bắt mắt, tỉ mỉ càng thể hiện sự cung kính của người trần đối với ông bà, tổ tiên. Những cỗ gà được người dân uốn nắn hết sức công phu, nghệ thuật, vừa đảm bảo tính trang nghiêm, vừa thể hiện sự sung túc, đủ đầy.

Ngoài dịp Rằm tháng Giêng, tháng Bảy hay giỗ chạp, lễ tết, hằng năm, người dân xã Mai Phụ còn làm mâm cỗ gà bay trong ngày giỗ vua Mai Hắc Đế - 13 tháng Giêng.

Phó Chủ tịch UBND xã Mai Phụ Phan Anh Tuấn cho biết: "Mâm cỗ "gà bay" là nét văn hóa đặc trưng của địa phương. Thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục phát huy, gìn giữ nét đẹp này".

Ngọc Thắng