Đột phá chất lượng giáo dục từ mô hình tư duy phản biện đến hội nhập quốc tế

Nhiều học sinh Trường THCS Nguyễn Tri Phương (TP Huế) học tập và phát triển trong môi trường nâng cao tính phản biện, hội nhập quốc tế qua nhiều hoạt động bổ ích.

Bằng việc chuyển đổi mạnh mẽ phương pháp dạy học, khơi dậy tư duy phản biện, phát triển năng lực sáng tạo và từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học, Trường THCS Nguyễn Tri Phương (TP Huế) đang khẳng định vị thế của một mô hình giáo dục tiên tiến. Nơi đây không chỉ trang bị nền tảng tri thức vững chắc mà còn rèn luyện bản lĩnh, kỹ năng mềm và tinh thần công dân toàn cầu cho thế hệ trẻ cố đô.

Khơi mở tư duy phản biện, đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai

ThS Nguyễn Thị Diệu Trang, Hiệu trưởng Trường THCS Nguyễn Tri Phương cho biết, nhà trường đã chủ động chuyển hướng từ phương thức truyền thụ kiến thức lý thuyết thuần túy sang phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất người học. Trường lấy tư duy phản biện, năng lực sáng tạo, trình độ ngoại ngữ và khả năng hội nhập quốc tế làm các trụ cột phát triển trung tâm.

Đối với trụ cột tư duy phản biện và năng lực sáng tạo, trường áp dụng quy trình dạy học đổi mới theo chuỗi hoạt động: Giáo viên thiết kế → Học sinh khám phá → Học sinh thảo luận, phản biện → Học sinh tạo ra sản phẩm.

Câu lạc bộ AI tại Trường THCS Nguyễn Tri Phương. Giáo viên truyền thụ kiến thức và học sinh tranh luận, phản biện và tạo ra sản phẩm.

Học sinh nhà trường tham gia nghiên cứu khoa học.

Nhiều phương pháp tiên tiến được đưa vào giảng dạy hàng ngày như dạy học theo dự án, dạy học giải quyết vấn đề, giáo dục STEM/STEAM, học tập hợp tác và hướng dẫn học sinh sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) một cách có trách nhiệm. Nhờ đó, vai trò của người thầy được tái định hình sâu sắc, chuyển từ "người truyền đạt kiến thức" đơn thuần trở thành Người thiết kế – Người hướng dẫn – Người cố vấn – Người truyền cảm hứng – Người kết nối trong từng giờ học.

Để hỗ trợ tối đa cho học sinh, nhà trường xây dựng các không gian sáng tạo chuyên biệt bao gồm Góc đọc, Góc STEM, Góc nghệ thuật và Góc công nghệ. Việc học tập lý thuyết được gắn liền với hoạt động chủ động nghiên cứu khoa học, thực hành STEM, thí nghiệm thực tế và sáng tạo nghệ thuật.

Vai trò của giáo viên được thể hiện nhiều mặt trong các giờ học STEM/STEAM.

“Hàng loạt hoạt động giáo dục trải nghiệm phong phú được chúng tôi tổ chức định kỳ như: Ngày hội STEM, Ngày hội Thí nghiệm thực hành, dự án "Chăm sóc vườn rau của em" (từ gieo trồng, chăm sóc đến thu hoạch), Ngày hội trồng cây, Mỹ thuật cộng đồng cùng các chương trình giáo dục chuyên đề về biến đổi khí hậu và bình đẳng giới” – Hiệu trưởng nhà trường cho hay.

Song song với đổi mới phương pháp giảng dạy, chiến lược nâng cao năng lực ngoại ngữ cho học sinh được triển khai toàn diện nhằm từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong học đường. Nhà trường tập trung đổi mới phương pháp dạy học phát triển cân bằng cả 4 kỹ năng nghe, nói, đọc, viết, đồng thời áp dụng hình thức kiểm tra đánh giá toàn diện cả 4 kỹ năng.

Giáo viên dạy tiếng Anh sử dụng máy chiếu đa vật thể hiện đại để tăng hiệu quả dạy và tương tác.

Học sinh Trường THCS Nguyễn Tri Phương trong 1 giờ học tiếng Anh tại phòng học thông minh, kết hợp dùng máy tính bảng và tương tác với giáo viên qua máy chiếu đa lập thể.

Đội ngũ giáo viên tiếng Anh được bảo đảm đạt chuẩn theo yêu cầu cấp học. Đáng chú ý, năng lực ngoại ngữ không chỉ dừng lại ở môn Tiếng Anh mà còn thẩm thấu vào các môn học khác; đội ngũ giáo viên các môn chuyên ngành đã tích cực tự học, tự bồi dưỡng để thực hiện tối thiểu 10% số tiết giảng dạy bằng tiếng Anh, ưu tiên tập trung ở các môn Khoa học tự nhiên (Vật lý, Hóa học, Sinh học), Toán học, Tin học và Công nghệ.

Để đáp ứng việc học tiếng Anh, hạ tầng công nghệ phục vụ giảng dạy ngoại ngữ được đầu tư đồng bộ với hệ thống phòng học được trang bị máy tính, máy chiếu, máy chiếu vật thể, thiết bị nghe nhìn, dữ liệu số. Các phòng học thông minh phát huy hiệu quả. Không gian học tập đa dạng tại thư viện truyền thống cũng như thư viện số. Học sinh còn được tham gia mô hình "Em là hướng dẫn viên du lịch", trực tiếp sử dụng tiếng Anh để giới thiệu về lịch sử nhà trường và các danh lam thắng cảnh nổi tiếng của Huế cho các đoàn khách quốc tế đến thăm và giao lưu.

Câu lạc bộ Tranh biện tiếng Anh tại trường.

Học sinh nhà trường đạt giải tại Cuộc thi Tranh biện tiếng Anh cấp thành phố năm 2026.

Ươm mầm những công dân toàn cầu tự tin và bản lĩnh

Bên cạnh việc đổi mới nội lực giảng dạy, hội nhập quốc tế được xem là cánh cửa quan trọng giúp học sinh Trường THCS Nguyễn Tri Phương mở rộng tầm nhìn và rèn luyện năng lực công dân toàn cầu. Theo ThS Nguyễn Thị Diệu Trang, mạng lưới hợp tác quốc tế được mở rộng thông qua mối quan hệ kết nghĩa với các trường học tại Singapore, Hàn Quốc, Pháp; các chương trình giao lưu học sinh Việt Nam – Nhật Bản, chương trình Cộng sự Nhật và các hoạt động giao lưu trực tuyến.

Học sinh Hàn Quốc kết nghĩa về Việt Nam giao lưu với Trường THCS Nguyễn Tri Phương.

Học sinh nhà trường đi nước ngoài giao lưu tại Trường Đại học Quốc gia Jeju - Hàn Quốc.

Giá trị lớn nhất của chương trình hội nhập quốc tế nằm ở sự chuyển biến sâu sắc trong nhận thức, kỹ năng sống và sự trưởng thành thực chất của từng học sinh. Em Nguyễn Khánh An (học sinh lớp 9/6) chia sẻ: “Các hoạt động hội nhập quốc tế giúp em củng cố năng lực ngoại ngữ, mở rộng hiểu biết về văn hóa, lịch sử thế giới và phát triển toàn diện các kỹ năng mềm như giao tiếp, làm việc nhóm, tư duy phản biện và giải quyết vấn đề”.

Chính những hoạt động hội nhập đã giúp học sinh thêm tự tin, biết tôn trọng sự khác biệt văn hóa nhưng vẫn luôn giữ gìn bản sắc dân tộc, từng bước trở thành những công dân toàn cầu biết trăn trở, quan tâm đến môi trường, biến đổi khí hậu và hòa bình thế giới.

Các em học sinh Trường THCS Nguyễn Tri Phương giao lưu tại Trường Raffles - Singapore.

Học sinh Singapore cùng tham gia các hoạt động thể dục thể thao tại Trường THCS Nguyễn Tri Phương.

Dưới góc nhìn gia đình, ông Phạm Thăng Long (phụ huynh học sinh lớp 9) xúc động nhắc lại sự trưởng thành vượt bậc của con sau 2 chuyến giao lưu tại Đại học Jeju (Hàn Quốc) và Học viện Raffles (Singapore). Sau mỗi chuyến đi, ông Long nhận thấy rõ, con mình trở nên tự tin hơn trong giao tiếp, chủ động hơn trong sinh hoạt và biết tự giải quyết công việc khi không có cha mẹ bên cạnh.

Một điểm đặc biệt trong giao lưu với học sinh nước ngoài là hình thức ở homestay cùng gia đình bản xứ. Những học sinh ngoại quốc đến Huế giao lưu được ở lại trong gia đình các học sinh trường Nguyễn Tri Phương, và ngược lại khi học sinh nhà trường ra nước ngoài thì ở lại nhà các bạn đã từng lưu trú nhà mình ở Huế.

Học sinh Singapore sinh hoạt cùng các gia đình học sinh Trường THCS Nguyễn Tri Phương theo hình thức ở homestay tại TP Huế.

“Thông qua sinh hoạt và bữa cơm gia đình hàng ngày, học sinh hai nước có cơ hội gắn kết, hiểu nhau hơn và giới thiệu nét đẹp văn hóa Việt Nam tới bạn bè quốc tế. Việc này giúp các con đắm mình trong môi trường tiếng Anh tự nhiên và rèn luyện khả năng thích nghi nhanh chóng” – ông Long chia sẻ.

Các phụ huynh từng trải qua hình thức homestay này nhấn mạnh, điều ý nghĩa nhất không chỉ là giúp các con nâng cao tiếng Anh qua giao tiếp với bạn bè nước ngoài trong gia đình, hay đặt chân đến những đất nước mới. Điểm quan trọng là giúp các con trưởng thành, cởi mở trong tư duy, biết tôn trọng sự khác biệt và thêm yêu thương, trân trọng những giá trị truyền thống của quê hương.

Sự đầu tư bài bản và toàn diện đã mang lại những quả ngọt rực rỡ trong các kỳ thi học thuật cấp thành phố và cấp tỉnh. Học sinh Trường THCS Nguyễn Tri Phương những năm qua xuất sắc giành rất nhiều giải thưởng. Có thể kể mới đây nhất là giải Nhất cấp thành phố trong cuộc thi Nghiên cứu khoa học năm học 2025–2026; giải Nhất cuộc thi Học sinh giỏi Tiếng Anh cấp thành phố năm học 2025–2026; giải Nhất tranh biện Tiếng Anh cấp thành phố năm học 2025–2026; học sinh đạt danh hiệu Thủ khoa chuyên Anh trong kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 Trường THPT chuyên Quốc Học – Huế năm học 2026–2027.