Du lịch Hội An trước bài toán đổi mới tư duy phát triển

Ông Tán Văn Vương, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đà Nẵng, phát biểu tại hội thảo. Ảnh Ngô Anh Văn

Phát biểu tại hội thảo, ông Tán Văn Vương, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đà Nẵng, nhấn mạnh sự kiện là dịp quan trọng để các nhà quản lý, chuyên gia, nhà nghiên cứu, doanh nghiệp và cộng đồng cùng trao đổi, đánh giá toàn diện thực trạng, những kết quả đạt được, nhận diện những cơ hội và thách thức... Từ đó đề xuất các định hướng, giải pháp có tính chiến lược nhằm bảo tồn, phát huy giá trị di sản và phát triển du lịch Hội An theo hướng chất lượng, bền vững, có sức cạnh tranh trong giai đoạn mới. 

Ông Vương cho biết hơn bốn thế kỷ trước, Hội An đã là một thương cảng quốc tế sầm uất, nơi giao thương, hội tụ và giao thoa của nhiều nền văn hóa. Năm 1999, Đô thị cổ Hội An được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa thế giới.

Năm 2023, Hội An tiếp tục khẳng định sức sống sáng tạo khi gia nhập Mạng lưới các thành phố Sáng tạo của UNESCO trong lĩnh vực Thủ công và Nghệ thuật dân gian. Những dấu mốc đó không chỉ khẳng định giá trị của di sản mà còn mở ra cơ hội để Hội An phát huy nguồn lực văn hóa, phát triển du lịch và đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế – xã hội.

Ông Vương khẳng định: Giá trị làm nên sức hấp dẫn của Hội An không chỉ nằm ở những công trình kiến trúc cổ, hay các di tích lịch sử, mà còn hiện diện trong nếp sống, phong tục, nghề truyền thống, nghệ thuật dân gian và cốt cách chân thành, mến khách của con người xứ Quảng. Chính cộng đồng cư dân với lối sống nhân tình, thuần hậu đã tạo nên sức sống cho di sản, làm nên một Hội An gần gũi, thân thiện và giàu bản sắc trong lòng du khách.

Toàn cảnh hội thảo.  Ảnh Ngô Anh Văn

Tuy nhiên, theo ông Vương, trong quá trình phát triển, du lịch Hội An cũng đang đứng trước những thách thức không nhỏ: như áp lực tập trung đông khách trong phố cổ vào một số thời điểm, gây áp lực lên không gian di sản; nguy cơ thương mại hóa và nguy cơ suy giảm sự hiện diện của cư dân bản địa trong Khu phố cổ. Cùng với đó là yêu cầu nâng cao chất lượng dịch vụ, bảo vệ môi trường; cùng những tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu, thiên tai và thời tiết cực đoan đối với di sản.

Những vấn đề đó đặt ra bài toán phải đổi mới tư duy phát triển: không chỉ khai thác giá trị di sản sẵn có, mà phải bảo tồn để di sản tiếp tục sống. Hội An cần tiếp tục tạo ra giá trị cho các thế hệ hôm nay và mai sau; chuyển mạnh mô hình phát triển từ số lượng sang chất lượng, tập trung nâng cao chất lượng, hiệu quả trải nghiệm. 

AODAI  SHOW Hội An được giới thiệu bên lề hội thảo. Ảnh Ngô Anh Văn

Trong thời gian tới, Hội An sẽ tiếp tục đổi mới, đa dạng hóa sản phẩm du lịch trên nền tảng di sản, văn hóa, sinh thái và cộng đồng. Các chương trình trải nghiệm chuyên đề như “Dấu ấn Tuồng xưa”, tour đêm tại Nhà lao Hội An, tuyến tham quan “Về Cẩm Thanh - Nghe dừa kể chuyện” sẽ được phát triển. Đồng thời, các sự kiện đặc sắc như Lễ hội đèn lồng quốc tế, Liên hoan Hợp xướng quốc tế, Lễ hội sông Cổ Cò cũng sẽ được tổ chức nhằm thu hút du khách.

Hội An cũng sẽ đẩy mạnh công tác nghiên cứu khoa học và chuyển đổi số trong quản lý và phục vụ du khách. Các ứng dụng như số hóa 3D di tích, mã QR thông tin đa ngôn ngữ, hệ thống bán vé tự động sẽ được triển khai. Bên cạnh đó, kinh tế đêm sẽ được phát triển theo hướng đa dạng, gắn với giá trị văn hóa bản địa, tạo thêm những sản phẩm đặc sắc phục vụ du khách. Qua đó, không chỉ định vị giá trị của di sản mà còn mở ra cơ hội để Hội An phát huy nguồn lực văn hóa, phát triển du lịch và đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế – xã hội của Đà Nẵng.

Hội thảo “Phát triển du lịch Đô thị cổ Hội An - Di sản Văn hóa Thế giới trong kỷ nguyên mới” là diễn đàn quan trọng để các cơ quan quản lý, chuyên gia, doanh nghiệp và cộng đồng cùng trao đổi, đề xuất những giải pháp thiết thực. Định hướng phát triển du lịch Hội An dựa trên nền tảng các giá trị của Di sản Văn hóa Thế giới, trong đó bảo tồn là yêu cầu xuyên suốt, cộng đồng là chủ thể quan trọng và du lịch là động lực phát triển.

Thông qua sự chung tay của cộng đồng, Hội An sẽ tiếp tục khẳng định vị thế là đô thị di sản giàu bản sắc, điểm đến văn hóa - du lịch hấp dẫn, xanh, sáng tạo và bền vững.