Du lịch TPHCM 'đủ nguyên liệu' nhưng cần thêm 'đầu bếp' giỏi

Các ý kiến từ doanh nghiệp cho thấy cơ hội đã rõ ràng, nhưng việc chuyển hóa thành sản phẩm cụ thể và hiệu quả kinh tế vẫn chưa có lời giải trọn vẹn.

Ở góc độ doanh nghiệp, thay đổi lớn nhất nằm ở cách thiết kế sản phẩm. Ông Bùi Thanh Tú, Giám đốc Marketing Công ty du lịch BestPrice, cho rằng doanh nghiệp hiện có thể phát triển tour theo logic “một hành trình, nhiều lớp trải nghiệm”, thay vì tách rời từng địa phương như trước.

Không gian du lịch mới cho phép kết nối tự nhiên giữa đô thị trung tâm TPHCM với các vùng sinh thái – làng nghề ở Bình Dương, đồng thời mở rộng đến các cụm nghỉ dưỡng biển như Long Hải, Hồ Tràm, Bình Châu hay Côn Đảo. Nếu trước đây việc này đòi hỏi liên kết phức tạp, thì nay có thể xây dựng như một câu chuyện điểm đến thống nhất.

Du khách tại phường Sài Gòn, TPHCM. Ảnh: Nguyên Phong

Trong khi đó, ông Nguyễn Minh Mẫn, Phó Tổng Giám đốc VinaGroup Travel, nhận định không gian du lịch thống nhất tạo điều kiện để tái cấu trúc các tuyến tour truyền thống. Các tour ngắn ngày vốn bị chia cắt theo địa phương, thiếu liên kết, nay có thể chuyển sang dạng hành trình tích hợp, nơi đô thị, làng nghề, rừng và biển được kết nối thành chuỗi trải nghiệm xuyên suốt.

Đồng quan điểm, ông Phạm Anh Vũ, Phó Tổng Giám đốc công ty Du lịch Việt, cho rằng đây là một khung phát triển mới, giúp doanh nghiệp có nền tảng rõ ràng hơn trong việc xây dựng sản phẩm.

Theo đó, các tuyến tour có thể phát triển theo dạng vòng cung 3 đến 5 ngày, xuất phát từ TPHCM, đi qua Bình Dương với trải nghiệm làng nghề – sinh thái và kết thúc tại Bà Rịa – Vũng Tàu với các sản phẩm nghỉ dưỡng rừng – biển. Từ thực tế đó, cách làm tour đang dần chuyển từ “ghép điểm” sang “thiết kế hệ sinh thái trải nghiệm”.

Bà Nguyễn Thị Ánh Hoa, Chủ tịch HĐTV Saigontourist Group, cho rằng sự phát triển cần bắt đầu từ những hành động cụ thể, những việc nhỏ nhưng bền bỉ để tạo ra kết quả dài hạn. Theo bà, việc mở rộng các tour, tuyến và tăng cường liên kết giữa các địa phương là hướng đi quan trọng để nâng cao sức hấp dẫn của điểm đến, thay vì phát triển rời rạc.

Thực tế, doanh nghiệp này đã bắt đầu triển khai các bước khảo sát cụ thể. Tháng 3-2026, Saigontourist Group làm việc với UBND xã Dầu Tiếng (TPHCM) để nghiên cứu xây dựng sản phẩm du lịch quanh hồ Dầu Tiếng và quần thể Núi Cậu.

Bà đề nghị các đơn vị chuyên môn nhanh chóng triển khai xây dựng sản phẩm mới, không chỉ tại Dầu Tiếng mà còn mở rộng khảo sát, liên kết với các khu vực lân cận như Bắc Tân Uyên, Phú Giáo, Bàu Bàng. Riêng Dầu Tiếng có thể hình thành một cụm sản phẩm riêng, đồng thời kết nối với các địa phương này để tạo thành chuỗi trải nghiệm liên hoàn.

Dù không gian phát triển được mở rộng, khả năng khai thác thực tế vẫn đối mặt với nhiều rào cản.

Ông Nguyễn Minh Mẫn nhận định du lịch nội đô mở rộng của TPHCM “có đầy đủ nguyên liệu” nhưng chưa được khai thác hiệu quả. Vấn đề không nằm ở tài nguyên mà ở cách kết hợp và đưa ra thị trường, cần thêm “đầu bếp giỏi” là các doanh nghiệp lữ hành để dẫn dắt sản phẩm.

Trở ngại rõ nhất hiện nay là hạ tầng giao thông. Thời gian di chuyển giữa TPHCM – Bình Dương – Vũng Tàu còn dài, khiến các hành trình kém hấp dẫn. Đồng thời, thói quen tiêu dùng của du khách vẫn nghiêng về các chuyến đi ngắn ngày, đặc biệt là Vũng Tàu theo dạng đi về trong ngày hoặc 2 ngày 1 đêm.

Ở góc độ sản phẩm, ông Phạm Anh Vũ cho rằng thị trường vẫn thiếu những trải nghiệm có khả năng định vị rõ ràng. Dù có nhiều điểm đến, TPHCM chưa hình thành được các sản phẩm mang tính biểu tượng để kéo dài hành trình và giữ chân du khách.

Ngoài ra, các yếu tố vận hành cũng đang hạn chế hiệu quả khai thác, khi thiếu sản phẩm du lịch đêm có chiều sâu, các điểm dừng đạt chuẩn tại khu vực vệ tinh, chi phí tour còn cao và sự phối hợp giữa các đơn vị chưa chặt chẽ.

Ở góc độ phát triển bền vững, chia sẻ với báo giới, bà Nguyễn Thị Ánh Hoa cũng nhấn mạnh việc khai thác các giá trị đặc sắc của từng địa phương như ẩm thực, sản phẩm làng nghề để đưa vào hệ thống du lịch, đồng thời chú trọng đào tạo cộng đồng làm du lịch.

Trong bối cảnh mới, TPHCM có cơ hội định vị lại vai trò, đặc biệt với phân khúc khách quốc tế và MICE.

Theo ông Phạm Anh Vũ, thành phố nên được xem như một trung tâm điều phối của các hành trình thay vì chỉ là điểm đến độc lập. Lợi thế của mô hình này nằm ở khả năng tích hợp không gian biển vào hệ sinh thái du lịch đô thị, từ đó hình thành các sản phẩm kết hợp hội nghị, giải trí và nghỉ dưỡng.

Ông Nguyễn Minh Mẫn cho rằng biển và đảo có thể trở thành một cấu phần quan trọng, với các hoạt động như thể thao biển, du thuyền hay tổ chức sự kiện ngoài trời. Tuy nhiên, hiệu quả khai thác vẫn phụ thuộc vào cách tổ chức thị trường.

"Cốt lõi không chỉ là tài nguyên mà là sản phẩm cụ thể, đơn vị tổ chức, đối tượng khách và cách tiếp cận thị trường", ông Mẫn chia sẻ.

Du khách quốc tế tại phường Lái Thiêu, TPHCM. Ảnh: Nguyên Phong

Ở góc độ doanh nghiệp, ông Bùi Thanh Tú cho rằng cần chuyển từ tư duy “bán tour theo địa danh” sang “bán trải nghiệm theo phân khúc”. Với khách quốc tế, trọng tâm là các hành trình tích hợp bản sắc đô thị, văn hóa, sông nước, biển và làng nghề. Với khách nội địa, nhu cầu nổi bật là các chuyến đi ngắn ngày, linh hoạt và tối ưu thời gian. Trong khi đó, phân khúc MICE đòi hỏi các gói trọn gói bao gồm hội họp, lưu trú, gala, team building và nghỉ dưỡng.

Đáng chú ý, phân khúc MICE đang có thêm lực đẩy từ chính sách. TPHCM đã thông qua cơ chế hỗ trợ các đoàn từ 100 khách trở lên, lưu trú tối thiểu 3 đêm và có chương trình tham quan ít nhất 2 ngày, với mức hỗ trợ tối đa 51 triệu đồng mỗi đoàn. Đây là cơ sở để doanh nghiệp phát triển các sản phẩm quy mô lớn và kéo dài thời gian lưu trú.

Ông Phạm Huy Bình, Giám đốc Sở Du lịch TPHCM, cho biết chính sách hỗ trợ MICE này của thành phố được thiết kế theo hướng một mô hình hoàn chỉnh, gắn kết giữa cơ chế ngân sách, tiêu chuẩn chất lượng dịch vụ và hoạt động quảng bá điểm đến. Theo ông, cách tiếp cận này không chỉ nhằm thu hút các đoàn khách MICE trong ngắn hạn, mà còn tạo hiệu ứng lan tỏa đối với kinh tế đô thị về dài hạn.

Từ góc nhìn thị trường, các phân khúc tiềm năng bao gồm khách công vụ kết hợp nghỉ dưỡng, khách gia đình cao cấp cuối tuần, khách quốc tế lưu trú dài ngày tại cửa ngõ phía Nam, cũng như các nhóm khách gắn với trải nghiệm làng nghề, công nghiệp và sinh thái.