Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): Đề xuất cắt giảm 7 điều kiện kinh doanh, tăng phân cấp, phân quyền cho địa phương

Dự thảo gồm 10 chương, 61 điều, giảm 22 điều so với Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023. (Nguồn: Báo Chính phủ)

Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) gồm 10 chương, 61 điều, giảm 22 điều so với Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023, tương ứng khoảng 30% tổng số điều. Các nội dung sửa đổi tập trung tháo gỡ vướng mắc trong thực tiễn, hoàn thiện quy định về giao dịch bất động sản, cải cách thủ tục hành chính và thúc đẩy chuyển đổi số.

Một trong những nội dung đáng chú ý là đề xuất cắt giảm 7 điều kiện đầu tư kinh doanh, trong đó bãi bỏ 5 điều kiện đối với sàn giao dịch bất động sản. Đồng thời, đề xuất bỏ yêu cầu tổ chức, cá nhân kinh doanh dịch vụ môi giới, tư vấn và quản lý bất động sản phải thành lập doanh nghiệp.

Dự thảo đồng thời rà soát, lược bỏ hoặc đơn giản hóa một số điều kiện đối với bất động sản đưa vào kinh doanh, gồm nhà ở và công trình xây dựng có sẵn, hình thành trong tương lai; đất đã có hạ tầng kỹ thuật trong dự án bất động sản được chuyển nhượng quyền sử dụng đất; và điều kiện chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản.

Về thủ tục hành chính, dự thảo dự kiến cắt giảm 4 trong tổng số 12 thủ tục. Các nội dung được nêu gồm thủ tục đăng ký cấp quyền khai thác, sử dụng thông tin, dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản thuộc thẩm quyền giải quyết của UBND cấp tỉnh; cùng 3 thủ tục liên quan đến cấp mới, cấp lại giấy phép hoạt động của sàn giao dịch bất động sản. Hồ sơ cũng đề cập nhóm 7 thủ tục được đơn giản hóa, trong đó có thủ tục cấp chứng chỉ hành nghề môi giới bất động sản và chuyển nhượng dự án.

Dự thảo bổ sung quy định về quy trình giao dịch bất động sản, mã định danh điện tử cho từng tổ chức, cá nhân, bất động sản hoặc đối tượng khác thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Kinh doanh bất động sản và Luật Nhà ở. Một nội dung mới khác là cơ chế bảo đảm đối với 5% giá trị còn lại của hợp đồng kinh doanh bất động sản, thông qua việc chuyển tiền vào tài khoản phong tỏa hoặc theo thỏa thuận của các bên. Dự thảo cũng mở rộng các loại hợp đồng được chuyển nhượng trong hoạt động kinh doanh bất động sản.

Về phân cấp, phân quyền, dự thảo đề xuất giao UBND cấp tỉnh quyết định cho phép chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản thuộc thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư của Thủ tướng Chính phủ. Đồng thời, dự thảo sửa đổi quy định về thanh tra trong lĩnh vực này theo hướng bãi bỏ nhiệm vụ thanh tra của Bộ Xây dựng, bảo đảm thống nhất với Luật Thanh tra năm 2025.

Để phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, dự thảo cũng đề xuất chuyển các nhiệm vụ, quyền hạn của chính quyền cấp huyện theo Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023 cho UBND cấp xã thực hiện. Các nội dung phân định cụ thể nhiệm vụ, quyền hạn giữa UBND cấp tỉnh, UBND cấp xã và cơ quan thanh tra dự kiến được giao Chính phủ quy định chi tiết tại nghị định hướng dẫn.

Các nội dung liên quan đến phân định thẩm quyền, phân cấp, phân quyền trong Nghị định số 140/2025/NĐ-CP và Nghị định số 144/2025/NĐ-CP dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/3/2027; các nội dung chính sách còn lại dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/7/2027.