Đưa di sản vào trường học

Bên cạnh việc trang bị tri thức, thời gian qua, các nhà trường trên địa bàn tỉnh đã có nhiều cách làm hay để đưa di sản văn hóa vào hoạt động giáo dục, góp phần đổi mới phương pháp giảng dạy, bồi đắp tình yêu quê hương và ý thức gìn giữ giá trị văn hoá, truyền thống cho học sinh.

Học sinh Trường Tiểu học Mẫu Sơn được nghệ nhân truyền dạy cách đánh đàn Tính

Học sinh Trường Tiểu học Mẫu Sơn được nghệ nhân truyền dạy cách đánh đàn Tính

Hiện nay, toàn tỉnh có 375 cơ sở giáo dục với trên 200.000 trẻ mầm non, học sinh và học viên, trong đó đa số là con em đồng bào dân tộc thiểu số. Theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018, nội dung giáo dục địa phương tạo điều kiện cho các cơ sở giáo dục chủ động xây dựng và triển khai kế hoạch giảng dạy. Đây là cơ sở thực tiễn để các nhà trường đa dạng hóa hình thức đưa di sản vào hoạt động giáo dục.

Hằng năm, các trường học thường xuyên tổ chức cho học sinh tham gia các hoạt động trải nghiệm thực tế tại các di tích lịch sử, bảo tàng và không gian văn hóa đặc trưng của địa phương. Cùng với đó, hệ thống câu lạc bộ (CLB) được nhân rộng tại các cơ sở giáo dục, tập trung vào những loại hình nghệ thuật và trò chơi dân gian đặc trưng như: đàn tính - hát then; múa sư tử mèo; khâu, thêu hoa văn trang phục dân tộc; các môn thể thao dân tộc... duy trì nề nếp sinh hoạt thường xuyên cho gần 1.000 học sinh. Nhờ đó, di sản không còn nằm trên trang sách lý thuyết mà trở thành nguồn học liệu trực quan, biến giờ học thành không gian trải nghiệm thực tiễn.

Tại Trường Tiểu học Bắc Sơn, nhiều năm qua, nhà trường không chỉ chú trọng đến chất lượng dạy và học mà còn lồng ghép nhiều hoạt động giáo dục văn hóa truyền thống vào các tiết học, giờ ngoại khóa, giúp học sinh hiểu về các di sản của quê hương. Từ năm 2023, nhà trường đã thành lập CLB Hát then, tạo sân chơi bổ ích và giàu ý nghĩa cho học sinh. Đặc biệt, nhà trường đã mời nghệ nhân hát then có uy tín trong cộng đồng trực tiếp về truyền dạy.

Em Dương Nhã Tuệ Lâm, lớp 3A4, Trường Tiểu học Bắc Sơn chia sẻ: Khi tham gia CLB, em được thầy cô và nghệ nhân hướng dẫn luyện giọng, tập hát những làn điệu dân ca quen thuộc, cách biểu diễn với đàn tính. Em và các bạn được biểu diễn tại các sự kiện của nhà trường, em cảm thấy rất tự hào.

Bên cạnh đó, các nhà trường còn hướng dẫn học sinh có ý tưởng khởi nghiệp gắn với xây dựng văn hóa, di sản địa phương thành sản phẩm và dịch vụ kết hợp bảo tồn, số hóa, giáo dục trải nghiệm và thương mại hóa có trách nhiệm. Đơn cử, các em học sinh Trường THCS Kỳ Lừa đã nghiên cứu dự án khởi nghiệp "Trạm Di Sản Kỳ Lừa – Mô hình phát triển chuỗi giá trị trải nghiệm di sản múa sư tử mèo Xứ Lạng”. Đây là mô hình doanh nghiệp xã hội khép kín, đưa di sản văn hóa phi vật thể quốc gia múa sư tử mèo của người Tày, Nùng tại Lạng Sơn tích hợp sâu vào môi trường học đường.

Thầy Hứa Ngọc Luyện, Phó Hiệu trưởng Trường THCS Kỳ Lừa cho biết: Nhà trường xác định giáo dục cho học sinh về giá trị di sản văn hoá phải gắn liền với thực hành và khơi gợi tư duy sáng tạo của các em. Việc khuyến khích các em nghiên cứu dự án khởi nghiệp dựa trên di sản vừa giúp thế hệ trẻ hiểu sâu sắc về giá trị văn hóa truyền thống vừa trang bị kỹ năng số, năng lực nghiên cứu khoa học và ý thức bảo tồn di sản bằng các giải pháp thực tế, phù hợp với đời sống hiện đại.

Bà Phan Mỹ Hạnh, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo cho biết: Việc tích hợp giáo dục về di sản không chỉ là nhiệm vụ trọng tâm để cụ thể hóa Chương trình giáo dục phổ thông 2018 mà còn là giải pháp lâu dài nhằm bồi đắp tình yêu quê hương, ý thức bảo tồn giá trị truyền thống cho thế hệ trẻ. Thời gian qua, sở đã chỉ đạo các cơ sở giáo dục lồng ghép nội dung di sản văn hoá vào các môn học chính khóa, đồng thời tích cực tổ chức các hoạt động trải nghiệm thực tế, CLB văn hóa dân gian để bổ trợ kiến thức. Ngành giáo dục sẽ tiếp tục đồng hành, tạo điều kiện để các nhà trường đa dạng hóa hình thức tiếp cận di sản, giúp học sinh hiểu sâu sắc và chủ động giữ gìn bản sắc văn hóa các dân tộc trên địa bàn tỉnh.

Việc đưa di sản văn hóa vào trường học sẽ giúp học sinh chủ động tiếp nhận tri thức, trực tiếp tham gia bảo tồn và giới thiệu nét đẹp quê hương, qua đó, khẳng định vai trò cầu nối của giáo dục trong việc giữ gìn bản sắc văn hóa địa phương trước yêu cầu phát triển mới, là nền tảng quan trọng để nhà trường nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.

Minh Khánh

Nguồn Lạng Sơn: https://baolangson.vn/dua-di-san-vao-truong-hoc-5108224.html