Đưa pháp luật đến gần dân, kết nối nếp sống văn minh, hiểu luật
Lễ hưởng ứng Ngày pháp luật Việt Nam với chủ đề: "Lan toả tinh thần thượng tôn pháp luật, nâng cao ý thức công dân, chung sức xây dựng phường Diên Hồng văn minh, an toàn" tại phường Diên Hồng sáng 7-11.
Phiên tòa giả định tại trường THPT Thanh Đa do UBND phường Bình Thạnh phối hợp Trung tâm Trợ giúp pháp lý nhà nước TPHCM tổ chức sáng 7-11.
* PHÓNG VIÊN: Thưa bà, TPHCM đang triển khai nhiều hoạt động sôi nổi chào mừng Ngày Pháp luật Việt Nam 2026. Năm nay, việc tuyên truyền, phổ biến pháp luật có hoạt động nào mới?
- Bà NGUYỄN THỊ HỒNG HẠNH: Điểm nhấn trong các hoạt động hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam năm 2026 tại thành phố là Chương trình đi bộ đồng hành với chủ đề “Thượng tôn pháp luật - Vì cộng đồng khỏe mạnh, văn minh và nghĩa tình”, do Sở Tư pháp TPHCM và Sở Văn hóa - Thể thao TPHCM đồng chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị tổ chức. Chương trình diễn ra lúc 6 giờ 30 ngày 8-11-2026 tại đường Lê Duẩn, phía trước Hội trường Thống Nhất. Khoảng 7.000 người sẽ tham gia đi bộ.
Thông qua hoạt động cộng đồng này, chúng tôi mong muốn kết nối việc tìm hiểu, chấp hành pháp luật với rèn luyện sức khỏe, xây dựng nếp sống văn minh và tinh thần đoàn kết. Sự tham gia của đông đảo người dân sẽ góp phần lan tỏa thông điệp: mỗi người đều có trách nhiệm xây dựng cộng đồng an toàn và văn hóa tuân thủ pháp luật.
Năm nay cũng là dịp kỷ niệm 80 năm Quốc hội thông qua bản Hiến pháp đầu tiên của nước ta (Hiến pháp 1946). Vì vậy, các hoạt động hưởng ứng giúp người dân hiểu rõ hơn giá trị của Hiến pháp và ý nghĩa của việc bảo vệ, thực hiện quyền, nghĩa vụ của công dân.
Ngoài ra, còn có các hoạt động khác như ngày hội pháp luật, hội thi trực tuyến, phiên tòa giả định, tư vấn pháp luật và đối thoại chính sách. Kỳ vọng của chúng tôi là sau mỗi hoạt động, người dân có thêm kiến thức vận dụng vào cuộc sống, biết tìm đến nơi đâu khi cần hỗ trợ và biết ứng xử đúng pháp luật.
UBND phường Tân Thới Hiệp, TPHCM tổ chức các hoạt động tuyên truyền, phổ biến Chào mừng ngày Pháp luật Việt Nam 9-11-2026.
UBND phường An Lạc, TPHCM tổ chức các hoạt động tuyên truyền, phổ biến Chào mừng ngày Pháp luật Việt Nam 9-11-2026.
* Nhìn lại thời gian qua, đâu là những mô hình tuyên truyền, phổ biến pháp luật hiệu quả mà Sở Tư pháp TPHCM đã triển khai để pháp luật thực sự đi vào đời sống người dân, thưa bà?
Theo tôi, mô hình tuyên truyền pháp luật thiết thực phải giúp người dân vừa hiểu quy định vừa biết cách giải quyết vướng mắc thực tế. TPHCM đã triển khai hiệu quả các ngày hội pháp luật, hội thi trực tuyến, sách nói và mạng xã hội phù hợp từng nhóm đối tượng. Việc lồng ghép tuyên truyền với tư vấn, trợ giúp pháp lý, hướng dẫn trực tiếp giúp người dân nắm rõ, hiểu sâu hơn kiến thức pháp luật. Mô hình phiên tòa giả định mang lại hiệu quả giáo dục ý thức cao về tuân thủ pháp luật cho học sinh, sinh viên, người lao động. Ngoài ra, các chương trình đối thoại chính sách giúp giải đáp thắc mắc và tiếp nhận phản ánh của người dân để hoàn thiện pháp luật.
Việc kết hợp tuyên truyền với tư vấn pháp luật, trợ giúp pháp lý giúp người tham dự có cơ hội trao đổi trực tiếp và được hướng dẫn về vướng mắc cụ thể. Sở Tư pháp TPHCM định hướng tiếp tục phát triển nội dung ngắn gọn, dễ tra cứu, dễ chia sẻ và phù hợp với thói quen tiếp nhận thông tin của từng nhóm người dân.
* Trong thời đại số, thói quen tiếp cận thông tin của người dân đã thay đổi rất nhanh. Vậy Sở Tư pháp TPHCM ứng dụng công nghệ thông tin, mạng xã hội như thế nào để việc tuyên truyền pháp luật gần gũi, dễ hiểu và dễ áp dụng đối với từng nhóm đối tượng?
- Ngành tư pháp định hướng tiếp tục ứng dụng mạng xã hội và tài liệu số để phát triển nội dung ngắn gọn, dễ tra cứu, phù hợp từng nhóm đối tượng. Việc lựa chọn nội dung cần thiết thực: người lao động quan tâm tiền lương, bảo hiểm; cư dân chung cư cần biết về quy định quản lý; học sinh cần an toàn trên không gian mạng mạng; doanh nghiệp cần hiểu rõ chính sách sản xuất, kinh doanh. Sản phẩm truyền thông phải nêu rõ quyền, nghĩa vụ, cách thực hiện và cơ quan hỗ trợ.
Ngoài lợi thế phổ biến nhanh của công nghệ, chất lượng thông tin phải được kiểm soát chặt chẽ, bảo đảm chính xác, dẫn nguồn chính thống và tránh đơn giản hóa làm sai lệch quy định. Ngành cũng chú trọng bồi dưỡng kỹ năng công nghệ cho tuyên truyền viên, đồng thời duy trì tuyên truyền trực tiếp để người cao tuổi, người khuyết tật vẫn tiếp cận được pháp luật.
Mô hình phiên tòa giả định giúp người tham dự có thể nhận diện hành vi vi phạm, hậu quả pháp lý và cách ứng xử phù hợp quy định pháp luật. Hình thức này có ý nghĩa đối với việc giáo dục ý thức pháp luật, nhất là trong học sinh, sinh viên và người lao động.
UBND, Chi hội Luật gia phường Tây Thạnh phối hợp TAND Khu vực 9, Trường Cao đẳng Công thương Việt Nam tổ chức phiên toà giả định, tuyên truyền và tư vấn pháp luật cho sinh viên.
UBND, Chi hội Luật gia phường Sài Gòn, Đoàn Thanh niên TAND TPHCM cùng Trường THCS Võ Trường Toản tổ chức phiên toà giả định về Phòng chống bạo lực trên không gian mạng.
* TPHCM đang triển khai nhiều cơ chế, chính sách mới, đặc thù, trong đó có Luật Phát triển đô thị. Sở Tư pháp TPHCM đã phát huy vai trò “gác cổng” pháp lý như thế nào để đảm bảo mọi cơ chế đột phá đều đúng pháp luật, vừa đáp ứng yêu cầu thực tiễn của siêu đô thị?
- Qua 3 đợt chuẩn bị dự thảo Nghị quyết trình HĐND TPHCM triển khai Luật Phát triển đô thị, Sở Tư pháp TPHCM đã phát huy vai trò qua hai giải pháp trọng tâm. Một là chủ động đồng hành cùng các sở, ban, ngành ngay từ giai đoạn soạn thảo, phân công nhân sự rà soát quy định từ đầu nhằm bảo đảm chính sách hợp hiến, hợp pháp, thống nhất mà vẫn đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Hai là phối hợp chặt chẽ với các ban HĐND, địa phương, doanh nghiệp, chuyên gia và luật sư để chính sách vừa phục vụ phát triển, vừa giải quyết vướng mắc thực tế cho người dân và doanh nghiệp.
Bà Nguyễn Thị Hồng Hạnh, Giám đốc Sở Tư pháp TPHCM, tổ chức hội nghị tập huấn, hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ triển khai, thi hành Luật Phát triển đô thị và các văn bản thi hành trên địa bàn TPHCM chiều 30-10.
