Đưa văn hóa Mông xuống phố qua câu chuyện sợi lanh

Vừa qua, tại phường Minh Xuân (tỉnh Tuyên Quang) diễn ra hội chợ trưng bày các sản phẩm OCOP, nông sản đặc trưng vùng miền và sản phẩm văn hoá tiêu biểu.

Sự kiện quy tụ khoảng 120 gian hàng giới thiệu đa dạng những sản phẩm nông sản đặc sắc nhiều vùng miền cùng sản phẩm làng nghề đặc trưng của các địa phương.

Bên cạnh hoạt động trưng bày, tại đây còn tổ chức trình diễn nghề truyền thống, trải nghiệm văn hóa và các chương trình văn nghệ góp phần quảng bá sản phẩm địa phương, kết nối phát triển du lịch.

Đồng bào Mông ở xã Lùng Tám (Tuyên Quang) đưa văn hóa dệt vải lanh thủ công xuống phố

Giữa không gian lễ hội rực rỡ ánh đèn, những gian hàng thổ cẩm của đồng bào Mông nổi bật với các sản phẩm từ vải lanh gây ấn tượng bởi màu sắc bắt mắt cùng những hoa văn mang đậm dấu ấn văn hóa dân tộc.

Từ những sợi lanh thô ban đầu, qua nhiều công đoạn thủ công, người dân tạo nên túi, mũ, khăn, thú bông và nhiều vật dụng trang trí mang dấu ấn riêng của vùng cao.

Mỗi sản phẩm không chỉ thể hiện sự khéo léo của người làm nghề mà còn gắn với đời sống, thẩm mỹ và những giá trị văn hóa được cộng đồng gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Điểm nổi bật của các sản phẩm là cách người dân kết hợp chất liệu lanh với kỹ thuật thủ công truyền thống tạo nên những món đồ vừa có giá trị sử dụng vừa mang câu chuyện về đời sống vùng cao.

Để có được những tấm vải lanh hoàn chỉnh, người dân bắt đầu từ những bó lanh thô rồi kiên nhẫn se từng sợi nhỏ, nối thành những đoạn dài trước khi chuyển sang các công đoạn xử lý và dệt vải.

Gian hàng trưng bày nhiều sản phẩm từ vải lanh của đồng bào Mông, thu hút sự quan tâm của du khách

Mỗi công đoạn đòi hỏi sự khéo léo, kiên trì và kinh nghiệm được truyền qua nhiều thế hệ, biến những sợi lanh tưởng chừng đơn sơ thành chất liệu quen thuộc trong trang phục và vật dụng của người Mông.

Không chỉ trưng bày thành phẩm, người dân còn trực tiếp quan sát các công đoạn làm lanh giúp du khách hình dung rõ hơn hành trình tạo nên một sản phẩm thủ công từ nguyên liệu tự nhiên.

Những thao tác se sợi, xử lý nguyên liệu hay dệt vải trở thành một phần của hoạt động trải nghiệm, qua đó đưa nghề thủ công truyền thống từ bản làng đến gần hơn với du khách.

Không gian trải nghiệm cũng giúp du khách khám phá ý nghĩa của từng hoa văn, nơi mỗi đường nét và màu sắc đều gắn với đời sống, thẩm mỹ và câu chuyện văn hóa của người Mông.

Bà Nguyễn Thị Hoa, một du khách từ Hà Nội cho biết, bản thân ấn tượng khi những sản phẩm làm từ sợi lanh được giới thiệu ngay trong không gian lễ hội.

“Tôi thấy rất thú vị khi được tận mắt nhìn cách người Mông làm ra các sản phẩm từ lanh, mỗi món đồ lại có một nét đẹp riêng khác nhau”, bà Hoa chia sẻ.

Không chỉ người lớn, trẻ em cũng bị thu hút bởi những món đồ thủ công nhiều màu sắc khi được trực tiếp quan sát, cầm sản phẩm và nghe giới thiệu về cách làm ra từng món đồ.

Mẫu mã sản phẩm đa dạng, từ túi xách đến sản phẩm lưu niệm

Anh Nguyễn Quang Huy (Thái Nguyên) cho hay, trước đây đã từng nghe và biết đến nghề dệt lanh của người Mông nhưng chưa có nhiều cơ hội tìm hiểu trực tiếp.

“Tôi đã nghe qua và biết đến nghề dệt lanh của người Mông, nhưng hôm nay được tận mắt xem cách làm và các sản phẩm từ lanh nên thấy rất hứng thú”, ông Huy cho biết.

Qua đó, các giá trị văn hóa truyền thống trở nên gần gũi và dễ tiếp cận hơn với thế hệ trẻ thay vì chỉ được biết đến trong sách vở, hình ảnh hay các chương trình biểu diễn.

Từ một chất liệu quen thuộc trong đời sống, sợi lanh trở thành cầu nối đưa câu chuyện về con người, vùng đất và bản sắc văn hóa Mông đến với đông đảo du khách.

Mỗi sản phẩm vì thế không đơn thuần là một món đồ thủ công hay vật lưu niệm mà còn mang theo dấu ấn của người làm nghề và những giá trị được gìn giữ qua thời gian.

Khi du khách có thể nhìn thấy, chạm vào và trực tiếp trải nghiệm, văn hóa không còn nằm trong không gian trưng bày mà hiện diện sinh động giữa đời sống đương đại.