Đường sắt Việt Nam lập Ban phát triển tài sản và TOD

Nhà ga Yên Nghĩa của tuyến metro Cát Linh - Hà Đông. Ảnh: PV VnEconomy.

Ngày 9/10, Tập đoàn Đường sắt quốc gia Việt Nam ra mắt Ban Phát triển tài sản và TOD Đường sắt, đồng thời công bố các quyết định bổ nhiệm lãnh đạo Ban.

Theo Quyết định số 1583/QĐ-ĐS, Ban Phát triển tài sản và TOD Đường sắt là đơn vị tham mưu, giúp việc cho Hội đồng thành viên, Chủ tịch Hội đồng thành viên và Ban Tổng Giám đốc Tập đoàn trong quản lý, đầu tư, phát triển và khai thác thương mại quỹ đất, tài sản.

Ban có nhiệm vụ xây dựng danh mục, chiến lược và kế hoạch khai thác tài sản; hướng dẫn, giám sát các đơn vị trực thuộc nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản và tăng doanh thu ngoài vận tải.

Một nhiệm vụ khác là nghiên cứu, đề xuất quy hoạch và phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD), gắn với thương mại, dịch vụ tại các nhà ga và khu vực phụ cận. Ban cũng được giao nghiên cứu, chuẩn bị dự án đầu tư, tìm kiếm và đàm phán với đối tác, nhà đầu tư; xây dựng các mô hình hợp tác, liên doanh, liên kết để khai thác tiềm năng tài sản đường sắt.

Ngoài ra, Ban phụ trách phát triển kinh doanh các sản phẩm, dịch vụ thương mại và đầu tư, vận hành, khai thác hạ tầng viễn thông trong phạm vi được giao.

Ông Lê Đình Hà, nguyên Giám đốc Công ty Cổ phần Đường sắt Sài Gòn, được bổ nhiệm làm Trưởng Ban. Ba Phó Trưởng Ban gồm bà Phạm Thị Huế, ông Phạm Thanh Tùng và ông Nguyễn Trọng Hiếu.

Phát biểu giao nhiệm vụ, ông Đặng Sỹ Mạnh, Chủ tịch Hội đồng thành viên Tập đoàn, yêu cầu Ban nhanh chóng xây dựng nhân sự, quy chế và lộ trình hoạt động, đồng thời xác định rõ các sản phẩm cần hoàn thành từ nay đến cuối năm 2026, trong năm 2027 và giai đoạn đến năm 2030.

Theo ông Đặng Sỹ Mạnh, việc phát triển tài sản và TOD cần được nghiên cứu đối với cả hệ thống đường sắt hiện hữu và các tuyến đường sắt mới. Tập đoàn cũng cần nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế và thay đổi từ định vị, tư duy đến cách thức triển khai, bảo đảm tuân thủ pháp luật và hướng tới mục tiêu dài hạn.

Đề cập kinh nghiệm quốc tế, ông Mạnh cho biết tại Nhật Bản, việc tổ chức lại hạ tầng nhà ga và áp dụng công nghệ đường sắt mới đã tạo điều kiện dành không gian cho phát triển TOD. Một số khu vực còn thực hiện ngầm hóa hạ tầng để phát triển không gian đô thị phía trên. Theo ông, tại một số quốc gia, nguồn thu từ TOD có thể cao hơn doanh thu vận tải và góp phần hình thành các đô thị phát triển quanh nhà ga.

Chủ tịch Tập đoàn cho rằng phát triển tài sản và TOD là một trong những hướng cần được chú trọng cùng với hạ tầng, vận tải và công nghiệp đường sắt. Mục tiêu được ông nhấn mạnh là "lấy đường sắt nuôi đường sắt", qua đó tạo thêm nguồn lực cho hoạt động và phát triển ngành.

Việc thành lập Ban diễn ra trong bối cảnh Việt Nam đang chuẩn bị triển khai nhiều dự án đường sắt quy mô lớn, đồng thời thúc đẩy phát triển đường sắt đô thị tại Hà Nội và TP.HCM. Điều này đặt ra yêu cầu khai thác hiệu quả hơn quỹ đất, không gian nhà ga và các tài sản gắn với hệ thống đường sắt trong quá trình phát triển mạng lưới mới.