Ðể giá điện thực sự chia sẻ áp lực chi phí

Nhân viên Điện lực Đồng Nai hỗ trợ kiểm tra hệ thống điện cho một cửa hàng kinh doanh thức uống trên địa bàn phường Trấn Biên.

Dù vậy, để chính sách giảm giá phát huy hiệu quả lâu dài, ngành điện cần tiếp tục tiết giảm chi phí, nâng cao hiệu quả hoạt động và minh bạch giá thành.

Chia sẻ áp lực chi phí

Tiền điện là khoản chi thường xuyên của mỗi gia đình. Trong khi đó, nhu cầu sử dụng các thiết bị điện phục vụ sinh hoạt, học tập, làm việc ngày càng tăng, khiến khoản chi này trở thành một trong những vấn đề phải cân nhắc hằng tháng.

Chị Nguyễn Thị Hồng, ở khu phố Quang Vinh, phường Trấn Biên cho biết: ”Bình quân mỗi tháng, gia đình tôi chi khoảng 800-900 ngàn đồng tiền điện. Số tiền này tương đương chi phí mua thực phẩm cho 3 người trong 1 tuần. Nay biết giá điện giảm, dù ít dù nhiều cũng thấy mừng. Tôi mong giá điện được duy trì ổn định trong thời gian dài, kết hợp với việc kiểm soát chặt giá các mặt hàng thiết yếu để người dân thực sự có điều kiện cải thiện cuộc sống”.

Mức giảm 2% có thể chưa tạo ra thay đổi đáng kể trong chi tiêu của mỗi hộ gia đình, nhưng vẫn là khoản chia sẻ đáng ghi nhận. Bởi vì đây là lần đầu giá điện được điều chỉnh giảm sau nhiều năm. Người dân mong muốn giá điện được điều hành ổn định hơn, hạn chế những biến động làm gia tăng áp lực chi phí sinh hoạt. Bởi điện là đầu vào thiết yếu của nhiều ngành nghề, lĩnh vực, nên biến động giá điện dễ tác động đến hoạt động sản xuất, kinh doanh và đời sống.

Nhân viên Điện lực Đồng Nai hướng dẫn cách kiểm tra thông tin tiêu thụ điện cho người dân ở phường Phước Tân. Ảnh: C.T.V

Với doanh nghiệp sản xuất và hộ kinh doanh, giá điện còn tác động trực tiếp đến chi phí vận hành và sức cạnh tranh. Một cửa hàng kinh doanh thức uống phải sử dụng điện cho hệ thống làm mát, bảo quản nguyên liệu, thiết bị pha chế và chiếu sáng. Điện vừa phục vụ hoạt động kinh doanh vừa ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm, dịch vụ và trải nghiệm của khách hàng.

Bà Nguyễn Thị Định, chủ quán cà phê ở khu phố Quyết Thắng, phường Trấn Biên cho hay: Bình quân mỗi tháng quán sử dụng khoảng 8 triệu đồng tiền điện. Khoản tiết kiệm từ việc giảm giá điện có thể giúp quán bù đắp một phần chi phí nguyên liệu đầu vào như: đường, sữa, cà phê...

“Việc giảm giá điện 2% chưa đủ để giảm giá ly cà phê. Tuy nhiên, nếu kết hợp giảm giá điện với kiểm soát giá các chi phí đầu vào khác thì có thể góp phần bình ổn giá, duy trì nhu cầu thưởng thức đồ uống của người dân” - bà Định chia sẻ.

Đối với các doanh nghiệp sản xuất sử dụng nhiều điện năng, điều cần thiết là mặt bằng giá hợp lý, ổn định để chủ động xây dựng phương án sản xuất kinh doanh. Khi chi phí năng lượng được kiểm soát tốt, doanh nghiệp có thêm điều kiện giữ giá sản phẩm, duy trì sức mua và nâng cao khả năng cạnh tranh.

Giá điện có tác động trực tiếp đến mặt bằng chi phí của nền kinh tế và đời sống xã hội. Vì vậy, điều hành giá điện cần được đặt trong mối quan hệ với mục tiêu hỗ trợ sản xuất, kích thích tiêu dùng và ổn định đời sống.

Giảm giá đi cùng tiết giảm chi phí

Giá điện được hình thành từ nhiều yếu tố, do đó, cơ cấu chi phí cấu thành giá thành cần được công khai, minh bạch và dễ tiếp cận hơn. Khi người sử dụng điện được cung cấp thông tin rõ ràng về từng khoản chi phí, nguyên nhân biến động giá cũng như kết quả thực hiện các giải pháp tiết giảm chi phí của ngành điện thì càng yên tâm.

Minh bạch giá thành cũng là cơ sở để người dân, doanh nghiệp và xã hội giám sát hoạt động của ngành điện. Khi thông tin được công khai đầy đủ, khách hàng có cơ sở đánh giá hiệu quả quản lý, sử dụng nguồn lực của ngành điện, qua đó củng cố sự đồng thuận đối với chính sách điều hành giá.

Tại phiên thảo luận về kinh tế - xã hội của Quốc hội ngày 31-10, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng cho biết: Chính phủ chỉ đạo EVN tiết giảm tối đa chi phí để giảm giá bán lẻ điện đến hết tháng 3-2027. Việc giảm giá điện cùng phương án đưa thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng về 0% nhằm tạo thêm dư địa kiểm soát lạm phát, hướng đến mục tiêu 4,5% Quốc hội đề ra.

Chủ trương này cho thấy điều hành giá năng lượng có vai trò quan trọng đối với ổn định kinh tế vĩ mô. Tuy nhiên, tiết giảm chi phí không nên chỉ thực hiện trong một thời điểm hoặc khi có yêu cầu điều chỉnh giá, mà phải trở thành nhiệm vụ thường xuyên trong hoạt động của ngành điện, từ quản trị doanh nghiệp, tổ chức sản xuất, mua bán điện đến truyền tải và phân phối.

Ngành điện cần tiếp tục rà soát các khoản chi, tối ưu vận hành hệ thống, giảm tổn thất điện năng, đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ và nâng cao năng suất lao động. Việc tiết giảm chi phí phải được thực hiện trên cơ sở nâng cao hiệu quả quản trị, không ảnh hưởng đến chất lượng cung ứng điện. Cùng với đó, cần bảo đảm nguồn lực đầu tư, duy tu, nâng cấp hệ thống để cung ứng điện an toàn, liên tục, đáp ứng nhu cầu phát triển của nền kinh tế.

Một cơ chế giá điện hợp lý phải hài hòa giữa yêu cầu bảo đảm nguồn lực phát triển ngành điện và khả năng chi trả của người sử dụng. Giá điện cần phản ánh đúng, đủ các chi phí hợp lý; đồng thời có lộ trình điều chỉnh minh bạch, có thể dự báo. Quan trọng hơn, hiệu quả tiết giảm chi phí phải được thể hiện bằng kết quả cụ thể, có thể kiểm chứng, thay vì dừng lại ở những cam kết hay giải pháp trên giấy.

Giảm 2% giá điện là sự chia sẻ trước mắt, nhưng điều người dân và doanh nghiệp cần hơn là một ngành điện hoạt động hiệu quả, quản trị chi phí chặt chẽ và minh bạch trong từng khâu. Khi những nỗ lực đó được thể hiện bằng kết quả thực chất, người sử dụng điện mới có thể được hưởng lợi lâu dài, còn giá điện mới thực sự trở thành yếu tố hỗ trợ sản xuất, kinh doanh và đời sống.