[eMagazine] - Cùng doanh nghiệp trẻ gỡ bài toán tăng trưởng

ĐNO - Nhiều doanh nghiệp trẻ tại Đà Nẵng sở hữu sản phẩm mới, ý tưởng đột phá và khát vọng vươn xa. Tuy nhiên, khi mở rộng quy mô, họ thường gặp vướng mắc về quản trị, nhân sự, dòng tiền, quy trình và thị trường. Vì vậy, các doanh nghiệp cần nhận diện điểm nghẽn, khắc phục những hạn chế và chuẩn bị nền tảng vững chắc cho chặng đường tăng trưởng bền vững.

Người sáng lập thường xuất phát từ chuyên môn vững chắc. Tuy nhiên, khi doanh nghiệp phát triển, chất lượng sản phẩm tốt chưa đủ để giải quyết các vấn đề về nhân sự, dòng tiền và vận hành. Thông qua các buổi trao đổi với những người giàu kinh nghiệm, một số chủ doanh nghiệp đã nhìn nhận lại phương thức điều hành, nhận diện những công việc cần ủy quyền, kiến thức cần bổ sung và các khoảng trống cần lấp đầy để bộ máy vận hành vững chắc hơn.

Nhiều chủ doanh nghiệp bắt đầu định vị cách thức quản trị sau thời gian tự mình vận hành doanh nghiệp. Ảnh: PHAN VINH

Học lại cách làm CEO

Ông Nguyễn Quốc Huy, Giám đốc Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Đô thị Nicenest (phường Ngũ Hành Sơn), tham gia số đầu tiên của Chairman Sessions với mong muốn gặp gỡ những người ngoài lĩnh vực kiến trúc. Đây là hoạt động thuộc dự án cộng đồng Leadership Boost do JCI Hội An triển khai, tạo môi trường để các doanh chủ trình bày những bài toán thực tế của đơn vị mình và trao đổi với những chuyên gia giàu kinh nghiệm về quản trị, vận hành.

Nicenest phát triển từ Studio Interior Design NiceHouse, mở rộng quy mô từ năm 2018, với 20 nhân sự, 5 phòng ban, trụ sở tại Đà Nẵng và một văn phòng đại diện ở Đắk Lắk. Là kiến trúc sư, ông Huy dành nhiều tâm sức cho sản phẩm và khách hàng. Khi công ty phát triển, người đứng đầu cần quan tâm sâu hơn đến dòng tiền, nhân sự, việc phân quyền và sự phối hợp giữa các bộ phận.

Không gian làm việc tại Nicenest. Ảnh do nhân vật cung cấp

"Trước đây, tôi từng nghĩ rằng chỉ cần làm tốt công việc kiến trúc sư và tạo ra sản phẩm chất lượng thì doanh nghiệp sẽ phát triển. Tuy nhiên, khi tham gia chương trình, tôi nhận ra vai trò của một CEO rộng lớn hơn rất nhiều. Người đứng đầu cần thấu hiểu cách sử dụng nhân sự, quản lý dòng tiền, tổ chức vận hành và kết nối hiệu quả các bộ phận. Dù học nhiều kiến thức, nhưng việc có một môi trường để cùng trao đổi đã giúp tôi nhìn nhận lại và xác định những phần cần áp dụng ngay vào doanh nghiệp", ông Huy nói.

Sau phiên trao đổi, một số cá nhân đã chủ động tìm đến ông Huy vì nhận thấy chuyên môn của họ có thể bổ sung cho Nicenest. Nhờ đó, ông đã tìm được một nhân sự mà ông xem là người đồng hành quan trọng. Với cơ cấu công ty đã tổ chức thành 5 phòng ban, nhân sự phù hợp có thể đảm nhận những trách nhiệm trước đây thường tập trung vào người sáng lập, giúp ông dành thêm thời gian cho việc hoạch định chiến lược.

Ông Huy cho biết, sự thay đổi rõ rệt nhất nằm ở cách ông nhìn nhận công việc của mình. Việc đọc sách quản trị cung cấp kiến thức, nhưng áp dụng kiến thức đó vào doanh nghiệp đòi hỏi quá trình thử nghiệm và điều chỉnh liên tục. Những câu hỏi từ những người giàu kinh nghiệm giúp ông đối chiếu lại phương pháp đang áp dụng. Sau đó, ông trở về công ty để phân quyền rõ ràng hơn, rà soát từng vị trí và học cách để bộ máy tự vận hành hiệu quả hơn.

Định vị lại vị trí quản trị của mình giúp doanh nghiệp tháo gỡ các khó khăn trong vận hành. Ảnh: QUỐC CƯỜNG

Nhìn rõ điểm nghẽn

Ông Đoàn Văn Hiền, Giám đốc điều hành Go Media (phường Cẩm Lệ) đưa ra ba vấn đề gồm dòng tiền, quản lý trung gian và năng lực đội ngũ trước thách thức của trí tuệ nhân tạo (AI). Qua trao đổi, ông nhìn rõ điểm nghẽn ở khâu kinh doanh: Go Media gần như chưa có đội ngũ bán hàng riêng, việc tìm kiếm và chốt khách chủ yếu do ông Hiền hoặc quản lý dự án đảm nhiệm.

"Trước đây, bên tôi gần như không có nhân viên kinh doanh, tôi hoặc các bạn quản lý dự án sẽ trực tiếp bán hàng. Sau khi được phân tích, tôi thấy rất rõ một vấn đề là số người tạo ra dòng tiền cho công ty đang quá ít. Khi bộ máy có nhiều người thực thi nhưng đầu vào công việc không đủ thì chi phí vẫn chạy. Đây là điều rất thực tế và buộc mình phải tính lại cách tổ chức đội ngũ", ông Hiền chia sẻ.

Theo nhiều chuyên gia, một trong những nội lực phát triển doanh nghiệp chính là phát huy được giá trị của nhân sự. Ảnh: PHAN VINH

Sau chương trình, một số mentor tiếp tục gặp ông Hiền để trao đổi sâu hơn về vận hành, tài chính và kinh doanh. Doanh nghiệp cũng đã tính toán lại cách phát triển nhân sự bằng việc tự đào tạo người phù hợp.

Bà Lê Thị Ngọc Huyền, Giám đốc dự án Leadership Boost, cho biết dự án hình thành từ khảo sát trong cộng đồng. Theo đó, khoảng cách giữa mục tiêu của người đứng đầu với khả năng thực thi bên trong doanh nghiệp. Quy trình chưa chuẩn hóa, lớp quản lý còn mỏng và nhiều việc phụ thuộc vào chủ doanh nghiệp khiến kế hoạch khó đạt được kết quả.

Bà Lê Thị Ngọc Huyền (bên phải) chia sẻ với các doanh nghiệp tại chương trình. Ảnh: QUỐC CƯỜNG

"Điều chúng tôi nhìn thấy khá rõ là có một khoảng cách giữa mục tiêu, chiến lược mà chủ doanh nghiệp mong muốn với khả năng thực thi bên trong. Khi vận hành chưa được chuẩn hóa, đội ngũ chưa đủ mạnh thì chiến lược dù tốt cũng khó đi đến kết quả. Vì vậy, dự án tạo môi trường để các CEO đưa vấn đề ra trao đổi và được kết nối trong quá trình thực hiện", bà Huyền nói.

Theo bà Huyền, dự án sẽ quay lại với doanh nghiệp để xem việc thực hiện còn vướng mắc ở đâu, cần thêm chuyên gia hay đào tạo gì. Giai đoạn sau đó mới cho thấy lời khuyên có phù hợp và doanh nghiệp có biến nhận xét thành thay đổi hay không.

[VIDEO] - Các chủ doanh nghiệp chia sẻ về sự thay đổi của bản thân và đơn vị sau khi tham gia chương trình:

Ý tưởng sáng tạo chỉ tiến gần thị trường khi nhóm khởi nghiệp biết kiểm chứng nhu cầu, hoàn thiện sản phẩm mẫu và tìm được người dùng sẵn sàng chi trả. Tại Đà Nẵng, các chương trình ươm tạo, cố vấn và kết nối đang giúp startup đi qua những bước này sớm hơn, đồng thời nhận ra năng lực cần bổ sung để thích ứng trong giai đoạn thị trường thay đổi nhanh chóng.

Anh Dương Ngọc Ảnh trình bày dự án trước các mentor của chương trình FINC+. Ảnh: PHAN VINH

Điều chỉnh từ bên trong

Sau hơn 15 năm làm việc cho doanh nghiệp nước ngoài, tháng 3/2026, ông Dương Ngọc Ảnh (phường Hòa Xuân) quyết định thành lập Công ty Woki.vn và phát triển Osypus, nền tảng hỗ trợ doanh nghiệp tự động hóa quản lý dữ liệu nội bộ, bán hàng, chăm sóc khách hàng và lập báo cáo.

Với nền tảng công nghệ vững chắc, ông Ảnh thuận lợi hơn khi xây dựng giải pháp. Tuy nhiên, phần việc mới xuất hiện khi sản phẩm phải đi ra thị trường và người làm kỹ thuật bắt đầu điều hành doanh nghiệp. Osypus được đưa vào Chương trình Ươm tạo Tương tác FINC+ do Vườn ươm Doanh nghiệp Đà Nẵng vận hành dưới sự tài trợ của Sở Khoa học và Công nghệ thành phố. Tại đây, dự án được làm việc với mentor về vận hành, quản trị, nhu cầu khách hàng và cách tổ chức sản phẩm thành dịch vụ.

"Trước đây, thế mạnh của tôi chủ yếu nằm ở công nghệ. Khi bắt đầu làm doanh nghiệp, tôi mới thấy còn nhiều phần việc phải học thêm, từ vận hành, quản trị đến cách phát triển sản phẩm và tiếp cận khách hàng. Qua quá trình làm việc với các mentor tại FINC+, tôi có dịp nhìn lại dự án từ góc độ kinh doanh, đóng gói lại sản phẩm, dịch vụ rõ hơn và xác định những bước cần làm trước khi mở rộng", ông Ảnh chia sẻ.

Qua quá trình ươm tạo, Osypus được định hình theo nhu cầu sử dụng thực tế của doanh nghiệp. Ông Ảnh tiếp tục phát triển tooliki.com và myapart.vn, hướng đến những nhóm khách hàng khác nhau. Với ông, bước chuyển từ người làm công nghệ sang người điều hành doanh nghiệp khiến phạm vi công việc rộng hơn rất nhiều. Chuyên môn giúp tạo ra sản phẩm, còn để sản phẩm tồn tại và phát triển trên thị trường, người sáng lập phải học thêm cách quản trị, thấu hiểu khách hàng và tổ chức dịch vụ hiệu quả.

Theo bà Đoàn Thị Xuân Trang, Phó Giám đốc DNES, 100% dự án đã hoàn thành sản phẩm mẫu, mô hình thử nghiệm hoặc bản vẽ kỹ thuật. Mỗi nhóm khảo sát tối thiểu 30 khách hàng để hiểu nhu cầu thực tế. Nhiều dự án đã có sự phát triển rõ ràng, trong đó, một số dự án về công nghệ đã có khách hàng thanh toán.

Đọc vị thị trường

Từ kinh nghiệm trong bán lẻ, F&B và tư vấn vận hành, ông Trần Quang Sang, Founder & CEO DigiFnB, CEO TMS Agency, cho rằng nhiều startup thường làm sản phẩm trước rồi mới tìm khách hàng. Khi ấy, việc sửa đổi giá, bao bì, kênh bán hay thông điệp sẽ tốn thêm chi phí.

Trong các phiên làm việc, ông Sang thường bắt đầu bằng câu hỏi: khách hàng là ai, họ gặp vấn đề gì và vì sao sẵn sàng chi trả. Cùng một nhóm sản phẩm, khách hàng phổ thông và nhóm quan tâm sức khỏe có thể cần cách phát triển, định giá, truyền thông khác nhau.

Ông Trần Quang Sang (áo xanh, đứng) chia sẻ kinh nghiệm cho các doanh nghiệp trong ngành F&B. Ảnh do nhân vật cung cấp

"Tôi mentor cho khá nhiều dự án và thấy startup thường bỏ qua một giai đoạn rất quan trọng là thấu hiểu hành vi, thấu hiểu khách hàng. Nhiều bạn làm sản phẩm trước khi có thị trường, làm theo điều mình nghĩ rồi tin rằng sản phẩm tốt thì sẽ có người mua. Tôi thường đề nghị các bạn quay lại từ khách hàng, xác định vấn đề cụ thể họ đang gặp rồi mới nghiên cứu sản phẩm để giải quyết vấn đề đó", ông Sang nói.

Với Đà Nẵng, ông Sang đánh giá F&B còn nhiều dư địa phát triển. Thị trường giao đồ ăn có sức mua đáng chú ý, khách du lịch mở thêm nhóm người dùng sẵn sàng chi trả cho trải nghiệm. Theo ông, doanh nghiệp cần thấu hiểu khách hàng cụ thể trước khi tăng cường quảng cáo, mở điểm bán hay mở rộng danh mục sản phẩm.

Ông Huỳnh Văn Vũ, Chủ tịch JCI Hội An, cho rằng yêu cầu ấy càng rõ hơn khi thị trường, công nghệ và mô hình kinh doanh thay đổi nhanh chóng. Nhiều doanh nhân miền Trung vẫn phải tự gánh vác nhiều việc, nên hoạt động cộng đồng cần giúp họ tiếp cận chuyên gia và mạng lưới hỗ trợ.

Ông Huỳnh Văn Vũ phát biểu tại một diễn đàn trao đổi kinh nghiệm thực chiến cho các doanh nghiệp trên địa bàn thành phố. Ảnh: PHAN VINH

"Doanh nhân địa phương muốn nắm bắt cơ hội thì cần chuẩn bị từ bây giờ, cả về tư duy lãnh đạo lẫn kiến thức mới. Chúng tôi sẽ tiếp tục kết nối thêm chuyên gia và nguồn lực để người làm doanh nghiệp có thêm nơi học hỏi, thử nghiệm và chuẩn bị cho chặng đường phía trước", ông Vũ nói.

[VIDEO] - Chủ doanh nghiệp và chuyên gia tư vấn chia sẻ góc nhìn về việc thay đổi tư duy kinh doanh:

Bên cạnh những nỗ lực tự thân của doanh nghiệp, Đà Nẵng đã và đang tổ chức nhiều chương trình hỗ trợ từ vốn ngân sách, vườn ươm, trường đại học đến mạng lưới mentor chuyên sâu. Các chương trình năm 2026 cho thấy hướng hỗ trợ đi sát hơn từng giai đoạn của startup, giúp nhóm sáng lập có nguồn lực kiểm chứng ý tưởng, hoàn thiện sản phẩm và chuẩn bị ra thị trường.

Mở rộng không gian hỗ trợ

Từng điều hành doanh nghiệp rồi mở rộng ra nhiều tỉnh, thành, bà Vũ Thị Hương, Nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc Mindful Holdings và Mindful Impact Capital, cho rằng doanh nhân miền Trung ham học hỏi nhưng cơ hội tiếp cận chuyên gia, chương trình đào tạo vẫn ít hơn so với Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh. Khoảng cách ấy dễ bộc lộ khi doanh nghiệp tuyển dụng lớp quản lý, mở rộng thị trường mới hoặc chuẩn hóa mô hình.

Trong 16 năm làm việc trong ngành F&B, bà Hương từng tham gia phát triển một mô hình doanh nghiệp gia đình từ 5 cửa hàng tại Đà Nẵng lên hơn 40 cửa hàng và gọi vốn 4 triệu USD. Bà từng phải tuyển nhân sự từ Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh về Đà Nẵng cho những vị trí có kinh nghiệm. Người sáng lập vì vậy cần xây dựng cấu trúc tổ chức và cách vận hành đủ rõ ràng.

Bà Vũ Thị Hương (bên trái) chia sẻ về tầm quan trọng của việc quản trị nhân sự trong phát triển doanh nghiệp tại Leadership Boost. Ảnh: QUỐC CƯỜNG

Bà Hương chia sẻ: "Khi doanh nghiệp ở Đà Nẵng phát triển một thời gian rồi muốn mở rộng ra Thành phố Hồ Chí Minh hay Hà Nội, bài toán vận hành sẽ xuất hiện rất rõ. Vì vậy, doanh nghiệp cần đóng gói được "winning model" của mình thật sự vững chắc trước khi bước sang thị trường khác. Mình phải hiểu mô hình này thành công nhờ đâu, quy trình nào cần giữ, con người phải được tổ chức thế nào và những tiêu chuẩn nào phải được duy trì khi quy mô lớn hơn".

Nhu cầu đó đang được đáp lại bằng nhiều chương trình hỗ trợ tại thành phố. Trung tâm Ươm tạo khởi nghiệp Sông Hàn triển khai VTS 2026 cho 9 startup, áp dụng mentoring 1 kèm 1 qua các phiên 120 phút về quản trị tài chính, dòng tiền và chiến lược thâm nhập thị trường. Her Mentor 2026 hướng đến 13 dự án do nữ giới làm chủ, còn Tech Circle 2026 mở không gian tư vấn để startup, doanh nghiệp nhỏ tiếp cận AI và tự động hóa vận hành.

Ở khối viện, trường, VNUK Innovation Challenge 2026 - 2027 đưa công trình nghiên cứu, mô hình lab của giảng viên, sinh viên đến gần thị trường. Những chương trình này tạo thêm cơ hội để doanh nghiệp trẻ kiểm tra mô hình, tìm người đồng hành và nhận phản biện trước quyết định mở rộng. Nhờ đó, doanh nghiệp có thêm căn cứ vững chắc trước khi mở rộng.

[VIDEO] - Chuyên gia cố vấn chia sẻ về những diễn đàn giao lưu, trao đổi cho các doanh nghiệp trẻ cùng nhau phát triển trên địa bàn thành phố:

Chính sách thành nguồn lực

Phía sau những chương trình ươm tạo là lớp chính sách mới được thành phố triển khai trong năm 2026. Nghị quyết số 19/2026/NQ-HĐND quy định hỗ trợ kinh phí không hoàn lại từ ngân sách cho dự án khởi nghiệp sáng tạo ở 2 giai đoạn tiền ươm tạo, ươm tạo và tăng tốc, với mức tối đa 2 tỷ đồng mỗi dự án. Nguồn lực này giúp nhóm sáng lập có kinh phí kiểm chứng ý tưởng và hoàn thiện mẫu thử.

Trong khi đó, Nghị quyết số 32/2026/NQ-HĐND cũng mở thêm cơ chế hỗ trợ sinh viên nghiên cứu, tham gia các cuộc thi đổi mới sáng tạo. Các dự án từ trường đại học có thêm cơ hội bước vào chương trình tiền ươm tạo, được khảo sát nhu cầu, hoàn thiện mô hình và nhận tư vấn trước khi tiếp cận doanh nghiệp hoặc nhà đầu tư.

Tại lễ khởi động VNUK Innovation Challenge vào đầu tháng 10 vừa qua, ông Lê Sơn Phong, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Đà Nẵng cho rằng, các cơ chế cần chuyển hóa thành nguồn lực đến doanh nghiệp, trường đại học, viện nghiên cứu và dự án ở giai đoạn đầu. Vườn ươm, chương trình tăng tốc và mạng lưới mentor tạo thêm điều kiện để dự án kiểm chứng sản phẩm và thị trường.

"Thành phố đã và đang có nhiều chính sách hỗ trợ đồng hành và tiếp thêm động lực cho cộng đồng trẻ. Năm 2026, thực hiện Nghị quyết số 19 của HĐND thành phố về hỗ trợ phát triển các dự án khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, đã có gần 6 tỷ đồng hỗ trợ đến các doanh nghiệp, trường đại học, viện nghiên cứu để phát triển 66 dự án khởi nghiệp. Trong đó, đa phần đều thông qua các vườn ươm và các chuỗi hoạt động ươm tạo thực chất", ông Phong khẳng định.