EU mạnh tay với TikTok, Instagram vì nguy cơ 'gây nghiện' trẻ em

Cơ chế như “cuộn vô tận”, tự động phát video của TikTok khiến EU đặc biệt quan ngại. Ảnh: Bloomberg

Liên minh châu Âu (EU) đang đẩy mạnh các biện pháp quản lý đối với các nền tảng mạng xã hội, trong đó tập trung vào những tính năng bị cho là có “thiết kế gây nghiện” trên TikTok và Instagram.

Phát biểu tại Hội nghị Thượng đỉnh châu Âu về Trí tuệ nhân tạo và Trẻ em tổ chức tại Đan Mạch ngày 12/5, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen cho biết EU sẽ triển khai các biện pháp mới nhằm vào một số tính năng trên mạng xã hội vào cuối năm nay.

Theo bà von der Leyen, EU đặc biệt quan ngại các cơ chế như “cuộn vô tận” (endless scrolling), tự động phát video và thông báo đẩy - những yếu tố được cho là khiến người dùng trẻ tuổi khó rời khỏi nền tảng.

“Chúng tôi đang hành động đối với TikTok và thiết kế gây nghiện của nền tảng này. Điều tương tự cũng áp dụng với Meta, bởi chúng tôi cho rằng Instagram và Facebook chưa thực thi hiệu quả quy định độ tuổi tối thiểu 13 tuổi của chính họ”, bà nói.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen phát biểu tại Hội nghị Thượng đỉnh châu Âu về Trí tuệ nhân tạo và Trẻ em. Ảnh: EC

Chủ tịch Ủy ban châu Âu cũng cho biết EU đang điều tra các nền tảng có dấu hiệu dẫn dắt trẻ em vào những “vòng xoáy nội dung độc hại”, bao gồm các video cổ súy rối loạn ăn uống hoặc hành vi tự gây hại.

Tăng cường xác minh độ tuổi người dùng

Song song với các biện pháp quản lý nền tảng, cơ quan hành pháp EU đã phát triển một ứng dụng xác minh độ tuổi riêng nhằm hỗ trợ kiểm soát người dùng vị thành niên trên môi trường số.

Theo bà von der Leyen, ứng dụng này được xây dựng với “tiêu chuẩn bảo mật cao nhất thế giới” và sẽ sớm được các quốc gia thành viên tích hợp vào ví điện tử kỹ thuật số quốc gia. Công nghệ này cũng có thể được các nền tảng trực tuyến áp dụng trực tiếp để kiểm tra độ tuổi người dùng.

“Không còn lý do để trì hoãn nữa - công nghệ xác minh độ tuổi hiện đã sẵn sàng”, bà nhấn mạnh.

Ủy ban châu Âu được cho là có thể đưa ra đề xuất pháp lý ngay trong mùa hè năm nay, sau khi nhận được báo cáo và khuyến nghị từ Hội đồng chuyên gia đặc biệt về an toàn trẻ em trên môi trường mạng.

Xu hướng hạn chế trẻ vị thành niên dùng mạng xã hội lan rộng

Sự giám sát ngày càng chặt chẽ của các cơ quan quản lý diễn ra sau nhiều nghiên cứu và phán quyết pháp lý cảnh báo tác động tiêu cực của mạng xã hội đối với sức khỏe tâm thần thanh thiếu niên.

Tháng 3 vừa qua, Meta và YouTube đã thất bại trong một vụ kiện lớn tại Mỹ, khi tòa án kết luận các tính năng như cuộn vô hạn và tự động phát video có thể góp phần gây nghiện và làm gia tăng các vấn đề tâm lý ở thanh thiếu niên.

Nhiều nghiên cứu và phán quyết pháp lý cảnh báo tác động tiêu cực của mạng xã hội đối với sức khỏe tâm thần thanh thiếu niên. Ảnh: WSJ

Gần đây hơn, Ủy ban châu Âu đưa ra kết luận sơ bộ rằng Meta có thể đã vi phạm Đạo luật Dịch vụ Kỹ thuật số (DSA) khi chưa ngăn chặn hiệu quả người dùng dưới 13 tuổi truy cập nền tảng, do trẻ vị thành niên có thể dễ dàng vượt qua các bước xác minh độ tuổi.

Trong khi đó, xu hướng hạn chế trẻ em sử dụng mạng xã hội đang lan rộng trên toàn cầu. Australia đã trở thành quốc gia đầu tiên áp dụng lệnh cấm diện rộng đối với người dùng dưới 16 tuổi từ tháng 12 năm ngoái. Nhiều quốc gia châu Âu như Tây Ban Nha, Pháp và Anh cũng đang thúc đẩy các dự luật tương tự.

Giới quan sát cho rằng các biện pháp mới của EU có thể tạo ra tiền lệ quan trọng đối với việc quản lý mạng xã hội toàn cầu, đồng thời làm gia tăng áp lực buộc các nền tảng công nghệ phải thay đổi cách thiết kế sản phẩm nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực đối với người dùng trẻ tuổi.