EU muốn Canada trở thành 'thành viên liên kết' đầu tiên

“Thủ tướng Canada Mark Carney thân mến, tôi đã nói rằng chúng ta cần khẩn trương định hình lại các mối quan hệ đối tác. Vì vậy, tôi muốn cùng ông mở ra cánh cửa để Canada trở thành thành viên liên kết đầu tiên của EU,” Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen nói ngày 16/9 trong bài phát biểu về Thông điệp Liên minh châu Âu năm 2026 tại Strasbourg (Pháp).

Theo bà Ursula von der Leyen, EU muốn đưa quan hệ với Canada lên “mức cao nhất có thể”, nhất là khi các bên “nhìn thế giới qua cùng một lăng kính”. Bà cũng tuyên bố hai bên sẽ hợp tác trong các vấn đề như trí tuệ nhân tạo (AI), biến đổi khí hậu, địa chính trị và an ninh Bắc Cực.

“Chúng ta sẽ hợp tác về sản xuất thông minh, thiết lập một liên minh công nghệ, tích hợp các cơ sở công nghiệp quốc phòng và đưa Bắc Cực trở thành một dự án hợp tác tiêu biểu,” Chủ tịch Ursula von der Leyen nói và khẳng định đây là “một quan hệ đối tác không nhằm chống lại bất kỳ ai khác”.

Thủ tướng Canada Mark Carney, người cũng có mặt tại sự kiện nơi Chủ tịch EC trình bày Thông điệp Liên minh, trước đó cho biết Ottawa muốn theo đuổi một “liên minh kinh tế và an ninh đặc biệt” với châu Âu.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen (trái) và Thủ tướng Canada Mark Carney. Ảnh: X/@vonderleyen (tài khoản X của bà Ursula von der Leyen)

Khi được CNBC hỏi về ý nghĩa của đề xuất đưa Canada trở thành thành viên liên kết đầu tiên của EU, ông Bernd Lange, Chủ tịch Ủy ban Thương mại Quốc tế của Nghị viện châu Âu, nhận định đây là một bước tiến lớn.

“Chúng ta đang ở trong tình thế mà những gì Mỹ làm hoàn toàn không thể đoán trước, trong khi Trung Quốc theo đuổi chính sách công nghiệp quyết liệt. Vì vậy, việc chúng ta tăng cường quan hệ với các quốc gia dân chủ là vô cùng quan trọng, và Canada là một ví dụ,” ông Bernd Lange nói với CNBC ngày 16/9.

Bên cạnh Ottawa, ông Lange cho rằng EU nên thúc đẩy xây dựng quan hệ kinh tế chặt chẽ hơn với Brazil, Indonesia, Nhật Bản và Hàn Quốc.

“Điều vô cùng quan trọng là chúng ta phải hợp tác và xây dựng thành một khối. Như Thủ tướng Canada Mark Carney đã nói tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) ở Davos (Thụy Sỹ) hồi đầu năm, bạn phải đủ mạnh và có một chỗ ngồi trên bàn đàm phán, nếu không bạn sẽ trở thành một phần của thực đơn,” ông Lange nói.