Fed tăng lãi suất tác động thế nào đến tỷ giá USD/VND?

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) vừa tăng lãi suất lần đầu tiên sau hơn ba năm, đồng thời phát tín hiệu có thể tiếp tục nâng lãi suất thêm một lần trong bối cảnh giá dầu tăng mạnh và nhiều yếu tố khác gây sức ép lên lạm phát.

Theo đó, Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) đã bỏ phiếu nhất trí với tỷ lệ 12 - 0, nâng lãi suất điều hành thêm 0,25 điểm phần trăm, đưa lãi suất quỹ liên bang qua đêm lên mức mục tiêu 3,75 - 4%. Động thái này không nằm ngoài dự báo của thị trường.

TỶ GIÁ USD/VND CÓ “ĐIỂM TỰA” TRƯỚC SỨC ÉP TỪ FED

Theo nhận định của VNDirect Research, việc Fed duy trì lập trường thắt chặt có thể khiến lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ và đồng USD tiếp tục tăng, qua đó gây thêm áp lực lên tỷ giá và dòng vốn tại các thị trường mới nổi, trong đó có Việt Nam.

Tuy nhiên, đơn vị phân tích cho rằng tỷ giá trong nước hiện có một số yếu tố hỗ trợ trước các cú sốc bên ngoài. Tính đến ngày 11/9, tỷ giá liên ngân hàng có thời điểm lùi về 25.920 VND/USD, cho thấy VND tăng giá hơn 1,4% so với USD kể từ đầu năm, đảo chiều đáng kể so với mức mất giá hơn 3,6% trong cùng kỳ năm 2025.

Đáng chú ý, giá USD trên thị trường tự do thấp hơn giá bán tại các ngân hàng thương mại cũng được xem là diễn biến hiếm gặp trong 5 năm trở lại đây.

Bên cạnh đó, nguồn cung ngoại tệ từ dòng vốn FDI giải ngân tích cực, kiều hối ổn định và các khoản vay nước ngoài tiếp tục đóng vai trò hỗ trợ thị trường. Trong khi đó, nhu cầu găm giữ và đầu cơ ngoại tệ phục vụ giao dịch vàng, tiền số hoặc kinh doanh chênh lệch giá đã hạ nhiệt đáng kể.

Nguồn: VNDirect Research

VNDirect Research nhận định, việc Ngân hàng Nhà nước chủ động nới dần tỷ giá trung tâm giúp mở rộng dư địa điều hành, tạo điều kiện để tỷ giá hấp thụ linh hoạt các cú sốc bên ngoài, thay vì xuất hiện những biến động đột ngột.

Đánh giá tác động của quyết định tăng lãi suất từ Fed đối với Việt Nam, bà Hoàng Thúy Lương, Kinh tế trưởng Chứng khoán Vietcap, cho rằng ảnh hưởng trong ngắn hạn sẽ tương đối hạn chế.

Theo bà Lương, trước cuộc họp, khả năng Fed nâng lãi suất đã được thị trường dự báo ở mức cao. Công cụ CME FedWatch từng ghi nhận xác suất Fed tăng lãi suất lên tới 92,7%.

Về tỷ giá, Vietcap nhận định động thái của Fed có thể hỗ trợ đồng USD và gây thêm sức ép lên USD/VND. Tuy nhiên, VND vẫn nhận được sự hỗ trợ từ một số yếu tố, gồm xu hướng giảm của tỷ giá trên thị trường tự do, sự hạ nhiệt của giá vàng trong nước và nhu cầu đầu tư vàng, dòng vốn FDI ổn định, cùng triển vọng thu hút thêm vốn đầu tư gián tiếp nước ngoài sau khi thị trường chứng khoán Việt Nam được nâng hạng.

Đối với lãi suất, việc Fed tăng lãi suất có thể thu hẹp chênh lệch giữa lãi suất VND và USD, qua đó làm giảm phần nào dư địa nới lỏng chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước. Dù vậy, Vietcap cho rằng tác động lên mặt bằng lãi suất trong nước trong ngắn hạn sẽ không quá lớn, trừ trường hợp tỷ giá USD/VND quay đầu tăng mạnh.

DOANH NGHIỆP NHẬP KHẨU CHỊU ÁP LỰC CHI PHÍ

Trong khi đó, TS Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, cảnh báo chính sách tiền tệ cứng rắn của Fed có thể thu hẹp dư địa hạ lãi suất trong nước nhằm duy trì chênh lệch lãi suất giữa VND và USD.

Theo ông Bình, USD tăng giá sẽ làm chi phí nhập khẩu xăng dầu, linh kiện máy móc và nguyên vật liệu tăng lên, từ đó tạo thêm áp lực lạm phát và ảnh hưởng đến mặt bằng chi phí sản xuất.

Nhóm chịu tác động rõ nét nhất là các doanh nghiệp thuần nhập khẩu, tức những đơn vị vay hoặc mua USD để nhập máy móc, hàng hóa và nguyên vật liệu nhưng chủ yếu bán sản phẩm trong nước, thu về VND. Nếu tỷ giá tăng 2% trong khoảng thời gian từ lúc ký hợp đồng đến khi thanh toán, một lô hàng trị giá 1 triệu USD có thể phát sinh thêm khoản chi phí quy đổi tương đương 20.000 USD tính theo VND.

Khi đó, doanh nghiệp sẽ phải cân nhắc giữa việc chấp nhận giảm biên lợi nhuận, tăng giá bán hoặc cắt giảm chi phí ở những khâu khác. Áp lực càng lớn đối với các doanh nghiệp có dư nợ vay bằng USD.

Đồng quan điểm, chuyên gia tài chính - ngân hàng Nguyễn Trí Hiếu cho rằng mỗi lần Fed nâng lãi suất, đồng USD thường nhận được sự hỗ trợ khi dòng vốn quốc tế tìm đến các tài sản định danh bằng đồng bạc xanh. Diễn biến này có thể tạo áp lực lên tỷ giá USD/VND và đặt ra thách thức đối với công tác điều hành chính sách tiền tệ trong nước.

Khi USD tăng giá, VND có nguy cơ chịu sức ép giảm giá. Đây là yếu tố đáng lưu ý trong bối cảnh nhu cầu ngoại tệ phục vụ nhập khẩu, thanh toán quốc tế và trả nợ nước ngoài của Việt Nam vẫn ở mức cao.

Ông Hiếu cho rằng tác động của tỷ giá không chỉ giới hạn trên thị trường ngoại hối mà còn có thể lan sang mặt bằng giá cả trong nước. Phần lớn máy móc, nguyên vật liệu và hàng hóa nhập khẩu được thanh toán bằng USD.

Vì vậy, khi tỷ giá tăng, doanh nghiệp nhập khẩu phải chi nhiều VND hơn, khiến chi phí đầu vào tăng, kéo theo giá thành sản phẩm và chỉ số giá tiêu dùng tăng theo.

Đáng chú ý, áp lực này xuất hiện trong bối cảnh lạm phát trong nước đang tiến gần ngưỡng mục tiêu. Dẫn số liệu thực tế, ông Nguyễn Trí Hiếu cho biết CPI bình quân hiện ở mức khoảng 4,45%, trong khi lạm phát cơ bản khoảng 4,24%, đều tiệm cận mức mục tiêu 4,5%.

Theo chuyên gia này, tỷ giá vì vậy trở thành một biến số quan trọng trong bài toán kiểm soát lạm phát. Nếu VND mất giá mạnh, áp lực lên mặt bằng giá có thể gia tăng, đồng thời thu hẹp dư địa điều hành chính sách tiền tệ để hỗ trợ tăng trưởng.