Gần 300 tấn thịt lợn bệnh: Lỗ hổng nghiêm trọng trong kiểm dịch và giết mổ

Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi và Thú y (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Phan Quang Minh thẳng thắn thừa nhận, với vai trò quản lý nhà nước, sự việc không chỉ làm gia tăng nguy cơ lây lan dịch bệnh, mà còn cho thấy kỷ luật, kỷ cương trong đội ngũ cán bộ thú y chưa được thực hiện nghiêm theo quy định.

Theo thông tin từ cơ quan chức năng, ngay sau khi vụ việc bị phát hiện, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã triển khai nhiều biện pháp chấn chỉnh. Cụ thể, ngày 30-3, Bộ đã tham mưu Thủ tướng Chính phủ ban hành Công điện số 26 nhằm siết chặt công tác kiểm soát giết mổ, tăng cường quản lý việc cấp và sử dụng dấu kiểm dịch, đồng thời nâng cao kỷ luật trong toàn hệ thống.

Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi và Thú y (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Phan Quang Minh phát biểu tại buổi họp báo. Ảnh: PV

Làm rõ bản chất vụ việc, ông Phan Quang Minh cho biết, nguồn gốc dịch bệnh xuất phát từ các cơ sở chăn nuôi, sau đó lan sang các khâu vận chuyển và giết mổ. Điều này cho thấy sự cần thiết phải triển khai đồng bộ các giải pháp kiểm soát ngay từ “gốc”, thay vì chỉ tập trung ở khâu cuối của chuỗi cung ứng.

Trong tuần này, Cục Chăn nuôi và Thú y sẽ tổ chức các đoàn kiểm tra chuyên đề tại một số địa phương, tập trung vào hoạt động giết mổ và công tác kiểm soát giết mổ. Đồng thời, cơ quan này cũng tiến hành rà soát, hoàn thiện cơ chế quản lý theo hướng quản lý chuỗi, gắn với truy xuất nguồn gốc sản phẩm, nhằm hạn chế tối đa việc đưa động vật bệnh ra thị trường tiêu thụ.

Bên cạnh các giải pháp trước mắt, ngành chức năng cũng nhấn mạnh yêu cầu, tăng cường giám sát dịch bệnh tại các cơ sở chăn nuôi để phát hiện sớm và xử lý kịp thời. Công tác kiểm soát vận chuyển động vật và sản phẩm động vật sẽ được siết chặt, nhằm ngăn chặn nguy cơ lây lan dịch bệnh và tiêu thụ thịt không đảm bảo an toàn.

Tuy nhiên, thực tế hiện nay vẫn tồn tại nhiều bất cập trong hệ thống quản lý. Quy định kiểm dịch nội tỉnh chưa bắt buộc, trong khi địa bàn quản lý ngày càng mở rộng sau sáp nhập, gây khó khăn cho việc kiểm soát. Ngoài ra, dù quy trình giết mổ đã được ban hành, việc thực thi ở nhiều nơi còn chưa nghiêm, dẫn đến nguy cơ vi phạm vẫn xảy ra.

Theo lãnh đạo Cục Chăn nuôi và Thú y, động vật trước và trong quá trình giết mổ phải được kiểm soát chặt chẽ, nhằm phát hiện sớm các dấu hiệu vi phạm. Đồng thời, khâu tiêu thụ cũng cần được giám sát kỹ lưỡng để ngăn chặn sản phẩm không bảo đảm an toàn lọt ra thị trường.

Cục tiếp tục rà soát toàn bộ quy trình từ kiểm dịch, vận chuyển đến giết mổ; phối hợp với các bộ, ngành và địa phương để xử lý các cơ sở giết mổ nhỏ lẻ, không đủ điều kiện hoạt động; đồng thời, tăng cường chấn chỉnh công tác kiểm dịch thú y tại các lò mổ.

Trước đó, ngày 17-3, Phòng Cảnh sát Kinh tế Công an thành phố Hà Nội đã kiểm tra một cơ sở giết mổ gia súc tập trung tại xã Nam Phù và phát hiện hành vi giết mổ lợn mắc bệnh dịch tả lợn châu Phi. Cơ sở này được xác định là đầu mối cung cấp lượng lớn thịt lợn cho các chợ đầu mối, chợ dân sinh và một số doanh nghiệp thực phẩm trên địa bàn.

Liên quan đến vụ án, Công an thành phố Hà Nội đã khởi tố 8 bị can, trong đó có nhiều cán bộ kiểm dịch. Các đối tượng bị điều tra về hành vi giết mổ và tiêu thụ thịt lợn bệnh ra thị trường, đồng thời làm rõ dấu hiệu lợi dụng chức vụ, quyền hạn để tiếp tay cho vi phạm.

Vụ việc được xem là hồi chuông cảnh báo về những lỗ hổng trong công tác quản lý, kiểm dịch và giết mổ hiện nay. Các chuyên gia cho rằng, bên cạnh việc hoàn thiện thể chế, điều quan trọng là phải siết chặt kỷ luật, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, đặc biệt là những trường hợp cán bộ tiếp tay, bảo kê.

Trong bối cảnh nhu cầu tiêu thụ thực phẩm lớn tại các đô thị, việc bảo đảm an toàn thực phẩm không chỉ là trách nhiệm của cơ quan quản lý, mà còn đòi hỏi sự minh bạch trong toàn bộ chuỗi cung ứng, từ chăn nuôi đến bàn ăn.

Quỳnh Dung