Gia Lai: 6 doanh nghiệp chăn nuôi bị điểm danh vì hàng loạt bất cập về môi trường

Nhiều bất cập trong thu gom, xử lý chất thải tại các trang trại

Theo thông báo kết luận thanh tra vừa được công bố, qua kiểm tra 6 dự án đầu tư chăn nuôi heo, Thanh tra tỉnh Gia Lai yêu cầu các doanh nghiệp khẩn trương khắc phục những tồn tại, thực hiện đầy đủ các quy định về bảo vệ môi trường; đồng thời yêu cầu các cơ quan, đơn vị liên quan kiểm điểm, xác định trách nhiệm của tập thể, cá nhân có liên quan.

Một trong những dự án trang trại heo đang được triển khai trên địa bàn Gia Lai khu vực phía tây.

Sáu doanh nghiệp được thanh tra gồm: Công ty TNHH Hợp Thành Gia Lai, Công ty TNHH Chăn nuôi Đức Hoàn Một, Công ty TNHH Đầu tư Chăn nuôi HTB, Công ty TNHH MTV Phúc Huy Gia Lai, Công ty TNHH Nông nghiệp tái tạo HD và Công ty TNHH MTV Ia Piơr Lộc.

Kết quả thanh tra cho thấy, mặc dù các doanh nghiệp cơ bản đã thực hiện thủ tục môi trường, đầu tư và vận hành các công trình thu gom, xử lý chất thải theo quy định, song quá trình thực hiện vẫn còn nhiều thiếu sót, chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu trong hồ sơ môi trường được phê duyệt và giấy phép đã cấp.

Theo đó, tại Công ty TNHH Nông nghiệp tái tạo HD, máy ép phân không hoạt động, khu vực máy sàng phân còn tồn đọng lượng lớn phân chưa được thu gom. Nhà chứa phân lại được sử dụng để chứa thùng, bao hóa chất. Doanh nghiệp còn sử dụng nước thải chăn nuôi sau xử lý để tưới cây trồng nhưng chưa thực hiện công bố hợp quy và đăng ký bản công bố hợp quy theo quy định.

Trong khi đó, tại Công ty TNHH Hợp Thành Gia Lai, một số công trình xử lý nước thải chưa được vận hành, bảo dưỡng thường xuyên, kịp thời. Doanh nghiệp không chuyển giao phế phẩm xác heo chết và bùn thải theo nội dung Báo cáo đánh giá tác động môi trường (ĐTM) đã được phê duyệt.

Đặc biệt, hố tiêu hủy xác heo chưa có hệ thống thu gom khí phát sinh để dẫn về hệ thống xử lý, đốt khí; chưa có giải pháp kỹ thuật phù hợp để thu gom, xử lý phần còn lại sau quá trình phân hủy. Ngoài ra, doanh nghiệp chưa thực hiện đăng ký khai thác, sử dụng tài nguyên nước và chưa lập, gửi báo cáo công tác bảo vệ môi trường hằng năm theo quy định.

Tại Công ty TNHH Chăn nuôi Đức Hoàn Một, công tác kiểm tra, bảo dưỡng các công trình thu gom, xử lý và lưu chứa nước thải, nước mưa chưa được thực hiện thường xuyên. Việc thu gom, xử lý, chuyển giao bùn thải từ hầm biogas và hệ thống xử lý nước thải chưa kịp thời. Doanh nghiệp cũng chưa thực hiện đầy đủ chương trình giám sát môi trường, chưa đăng ký khai thác, sử dụng tài nguyên nước và còn thiếu sót trong chế độ báo cáo định kỳ.

Đối với Công ty TNHH Đầu tư Chăn nuôi HTB, Thanh tra tỉnh ghi nhận việc kiểm tra, bảo dưỡng một số công trình xử lý nước thải chưa kịp thời; công tác thu gom, chuyển giao bùn thải còn hạn chế. Doanh nghiệp chưa thực hiện đăng ký khai thác, sử dụng tài nguyên nước theo quy định.

Tại Công ty TNHH MTV Phúc Huy Gia Lai, doanh nghiệp chưa thực hiện đầy đủ các yêu cầu bảo vệ môi trường trong giấy phép được cấp, chưa chuyển giao phế phẩm xác heo chết theo quy định. Đáng chú ý, diện tích dự kiến trồng cây keo, xà cừ trong khuôn viên dự án lại được sử dụng để trồng mía, bắp, không bảo đảm phương án cây xanh đã được phê duyệt.

Còn tại Công ty TNHH MTV Ia Piơr Lộc, việc giám sát nước thải chưa bảo đảm đầy đủ tần suất theo giấy phép môi trường và quy định áp dụng. Công tác kiểm tra, vận hành các công trình xử lý nước thải chưa thường xuyên, kịp thời; doanh nghiệp cũng chưa đăng ký khai thác, sử dụng tài nguyên nước.

Một vấn đề chung được Thanh tra tỉnh lưu ý là việc bố trí, trồng và duy trì cây xanh tại các dự án chưa bảo đảm phương án được phê duyệt. Nhiều khu vực xung quanh hệ thống xử lý nước thải, kho chứa phân, dọc hàng rào và phía sau quạt hút chuồng nuôi có mật độ cây xanh thưa, chưa đáp ứng yêu cầu che chắn, giảm thiểu mùi phát sinh.

Không chỉ các doanh nghiệp, công tác quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường đối với các dự án chăn nuôi cũng được Thanh tra tỉnh xác định còn những hạn chế.

Đối với Chi cục Bảo vệ môi trường, công tác tham mưu 4 hồ sơ thẩm định Báo cáo ĐTM chưa chặt chẽ. Đơn vị chưa có văn bản thể hiện quá trình xem xét, quyết định việc không tổ chức khảo sát thực tế khu vực thực hiện dự án.

Bên cạnh đó, việc theo dõi, hướng dẫn, kiểm tra và đôn đốc doanh nghiệp thực hiện các yêu cầu về bảo vệ môi trường, chương trình quan trắc, giám sát và chế độ báo cáo chưa thường xuyên, kịp thời.

Đối với Sở Nông nghiệp và Môi trường, Thanh tra tỉnh xác định công tác quản lý, chỉ đạo, kiểm tra việc thẩm định Báo cáo ĐTM chưa chặt chẽ; chưa kịp thời kiểm tra, chấn chỉnh công tác tham mưu của Chi cục Bảo vệ môi trường. Việc theo dõi, kiểm tra chấp hành pháp luật về tài nguyên nước và thực hiện chế độ báo cáo môi trường tại các dự án cũng chưa đầy đủ.

Ngoài ra, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Bình Định (trước sáp nhập) chưa tham mưu UBND tỉnh ban hành quy định mật độ chăn nuôi trên địa bàn theo quy định của Luật Chăn nuôi năm 2018.

Yêu cầu 6 doanh nghiệp khẩn trương khắc phục, kiểm điểm trách nhiệm

Trên cơ sở kết quả thanh tra, Chánh Thanh tra tỉnh kiến nghị 6 doanh nghiệp khẩn trương chấm dứt, khắc phục các tồn tại, vi phạm; rà soát, thực hiện đầy đủ các nội dung trong hồ sơ môi trường đã được phê duyệt; hoàn thiện thủ tục đăng ký khai thác, sử dụng tài nguyên nước và thực hiện nghiêm chế độ báo cáo định kỳ.

Thanh tra tỉnh kiến nghị 6 doanh nghiệp khẩn trương chấm dứt, khắc phục các tồn tại, vi phạm. (ảnh: Hà Duy)

Trong đó, thanh tra tỉnh yêu cầu Công ty TNHH MTV Phúc Huy Gia Lai phải rà soát nhu cầu sử dụng nước dưới đất thực tế, thực hiện thủ tục điều chỉnh, bổ sung mục đích sử dụng nước phục vụ sinh hoạt vào giấy phép.

Công ty TNHH Nông nghiệp tái tạo HD phải đánh giá sự phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật, thực hiện công bố hợp quy và đăng ký bản công bố hợp quy trước khi sử dụng nước thải chăn nuôi để tưới cây trồng.

Đối với cơ quan quản lý, Thanh tra tỉnh yêu cầu Chi cục Bảo vệ môi trường và Sở Nông nghiệp và Môi trường tổ chức kiểm điểm, xác định rõ trách nhiệm của tập thể, cá nhân liên quan; tăng cường kiểm tra, giám sát, đôn đốc các cơ sở chăn nuôi thực hiện đúng quy định pháp luật.

UBND các xã Ia Lâu, Ia Pa, Ia Hrú và Uar cũng được yêu cầu tăng cường quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường trên địa bàn; tổ chức kiểm tra, xử lý hoặc chuyển cơ quan có thẩm quyền xử lý các vi phạm theo quy định.

Trước đó, ngày 30/10/2026, Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai đã ban hành Quyết định số 4644/QĐ-UBND thống nhất nội dung Kết luận thanh tra số 39/KL-TTT ngày 27/10/2026 của Chánh Thanh tra tỉnh, đồng thời giao các cơ quan, đơn vị, tổ chức và cá nhân liên quan nghiêm túc thực hiện. Chánh Thanh tra tỉnh có trách nhiệm theo dõi, kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện kết luận thanh tra.

Việc khẩn trương khắc phục những tồn tại, hạn chế được chỉ ra qua thanh tra được xem là yêu cầu cần thiết nhằm nâng cao hiệu quả quản lý môi trường tại các dự án chăn nuôi tập trung, hạn chế nguy cơ ô nhiễm từ hoạt động sản xuất, bảo đảm phát triển ngành chăn nuôi gắn với yêu cầu bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.

Theo Thanh tra tỉnh, hiện nay, tỉnh Gia Lai có 255 dự án đầu tư trong lĩnh vực chăn nuôi heo, trong đó khu vực Đông Gia Lai có 23 dự án, khu vực Tây Gia Lai có 232 dự án. Các dự án chăn nuôi heo có xu hướng phát triển theo hướng tập trung, quy mô lớn, ứng dụng công nghệ, góp phần khai thác tiềm năng đất đai, tạo việc làm và phát triển ngành chăn nuôi hàng hóa. Tuy nhiên, loại hình này phát sinh lượng lớn nước thải, chất thải rắn, chất thải nguy hại, xác vật nuôi, khí thải và mùi; tiềm ẩn nguy cơ gây ô nhiễm đât, nguồn nước, không khí và ảnh hưởng đến khu dân cư nếu các công trình, biện pháp bảo vệ môi trường không được đầu tư, quản lý, vận hành đúng quy định.