Giảm thuế 30%: Hơn 865.000 doanh nghiệp và 2,7 triệu hộ kinh doanh được hưởng lợi

Ngày 24/8, tại họp báo về kết quả Kỳ họp không thường lệ lần thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, ông Nguyễn Công Long - đại biểu Quốc hội chuyên trách, công tác tại Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội, cho rằng các luật, nghị quyết được thông qua tại kỳ họp đều có những tác động nhất định.

Tuy nhiên, một trong những chính sách được kỳ vọng tạo tác động rõ nét ngay là Nghị quyết của Quốc hội về giảm 30% thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp trong 2 năm 2026 và 2027 đối với cá nhân và doanh nghiệp có tổng doanh thu năm không vượt quá 10 tỷ đồng.

Việc Quốc hội thông qua chính sách giảm thuế thể hiện sự đổi mới trong công tác lập pháp, khi chính sách được ban hành nhanh chóng và kịp thời nhằm ứng phó với những khó khăn, bất lợi trong sản xuất, kinh doanh cũng như đời sống người dân.

Ông Long nhận định, "chính sách này tác động rất lớn", sẽ tạo một "cú hích" cho môi trường đầu tư, kinh doanh, đặc biệt trong bối cảnh các doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ còn gặp nhiều khó khăn.

Cùng trao đổi về chính sách này, bà Phạm Thị Hồng Yến - đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội cho biết, nhiều quyết sách được thông qua tại kỳ họp đã đi thẳng vào những điểm nghẽn trong thực tiễn, tạo cơ sở chuyển từ chủ trương sang hành động, hướng tới mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong năm 2026 và những năm tiếp theo.

99% hộ kinh doanh, 81% doanh nghiệp được hưởng lợi từ chính sách giảm thuế 30%.

Trong đó, bà Yến nhấn mạnh chính sách giảm thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp.

Cụ thể, giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân phải nộp trong 2 năm 2026 và 2027 đối với cá nhân có mức doanh thu không quá 10 tỷ đồng; đồng thời giảm 30% số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp trong 2 năm 2026 và 2027 đối với doanh nghiệp, tổ chức có mức doanh thu không quá 10 tỷ đồng.

Theo bà Yến, dù chính sách được Quốc hội quyết định tại Kỳ họp không thường lệ thứ nhất vào tháng 8/2026, chính sách vẫn được áp dụng đối với số thuế phải nộp tính trên doanh thu của cả năm 2026. Chính sách này dự kiến tác động tới khoảng 2,7 triệu cá nhân, hộ kinh doanh, tương đương khoảng 99% tổng số hộ và cá nhân kinh doanh trên cả nước; đồng thời bao phủ khoảng 865.000 doanh nghiệp, tổ chức, tương đương 81% tổng số doanh nghiệp.

Việc giảm trực tiếp số thuế phải nộp được kỳ vọng giúp các hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn về nguồn lực tài chính, qua đó có thêm nguồn lực để tái đầu tư, mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Theo đại diện Ủy ban Kinh tế và Tài chính, đây là một quyết sách đi trực tiếp vào các chủ thể của nền kinh tế, từ đó tạo thêm động lực cho tăng trưởng.

Trước đó, ngày 22/8, thảo luận ở hội trường, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc cho biết, qua 30 ý kiến phát biểu tại tổ và tại hội trường, tất cả các ý kiến của Quốc hội đều thống nhất và đánh giá cao đề xuất của Chính phủ về giảm 30% thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp đối với hộ kinh doanh nhỏ và doanh nghiệp nhỏ, vừa.

Tuy nhiên, các đại biểu đặt ra ba vấn đề cần làm rõ: Tại sao mức doanh thu được xác định là 10 tỷ đồng? Tại sao mức giảm thuế là 30%? Và liệu chính sách có bị lợi dụng thông qua việc chia tách doanh nghiệp để hưởng ưu đãi hay không?

Trước những băn khoăn này, Bộ trưởng Tài chính cho rằng, thực hiện Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị và Kết luận 18 của Trung ương về khuyến khích phát triển khu vực kinh tế tư nhân, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, thời gian qua Đảng và Nhà nước đã có nhiều chính sách tạo điều kiện để các doanh nghiệp nhỏ phát triển.

Nói rõ về lý do hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ lớn lên, Phớc phân tích, quy mô doanh nghiệp rất quan trọng trong việc tạo ra tăng trưởng. Theo kinh nghiệm của Nhật Bản trong giai đoạn tăng trưởng, những đợt tăng trưởng GDP 10-12%/năm có đóng góp từ FDI khoảng 58%, trong đó 8% đến từ dịch chuyển lao động từ tri thức sang tri thức, từ nông nghiệp sang công nghiệp; 30% từ công nghệ và 20% từ quy mô doanh nghiệp.

Chính sách lần này sẽ tạo thêm điều kiện để doanh nghiệp vượt qua giai đoạn khó khăn và có dư địa phát triển.

Về con số 10 tỷ đồng, theo số liệu Bộ Tài chính tổng hợp đến nay, số hộ kinh doanh có doanh thu đến 10 tỷ đồng là gần 2,7 triệu hộ, chiếm 99,98% số hộ. Số doanh nghiệp có doanh thu đến 10 tỷ đồng là hơn 865.000 doanh nghiệp, chiếm khoảng 81,1%. Như vậy, điều kiện doanh thu 10 tỷ đồng giúp đại đa số doanh nghiệp nhỏ, vừa và hộ kinh doanh được hưởng lợi từ chính sách.

Còn tỷ lệ giảm 30%, theo tính nhanh của Bộ trưởng, doanh thu 10 tỷ đồng tương đương khoảng 833 triệu đồng mỗi tháng nếu phân bổ đều theo 12 tháng. Với lợi nhuận khoảng 1-2%, số thuế mỗi tháng doanh nghiệp phải nộp khoảng 15-17 triệu đồng. Giảm 30% sẽ tương đương 4-5 triệu đồng. Mức này tương đương mức chi tiêu cao nhất của một người dân trong một tháng và mức tiền lương tối thiểu vùng 1. Đây là nguồn lực bổ sung để doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển.

Về chi phí tuân thủ - vấn đề quan trọng đối với doanh nghiệp hiện nay, chính sách thuế cần trung lập, đơn giản, dễ hiểu, dễ tính, dễ thực hiện và dễ kiểm tra. Sau một thời gian các cơ quan chức năng vào cuộc, ý thức trách nhiệm của người kinh doanh đã được nâng cao. Họ mong muốn làm đúng, không ai muốn làm sai. Vì thế, chính sách thuế càng đơn giản càng tốt.

"Tôi đã báo cáo Quốc hội, chúng tôi sẽ xử lý trong Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa trình Quốc hội tại kỳ họp tháng 10 tới. Theo đó, nâng mức doanh thu áp dụng phương pháp tính thuế thu nhập theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu đối với doanh nghiệp từ 10 tỷ đồng trở xuống, thay vì 3 tỷ đồng như hiện nay, để hỗ trợ doanh nghiệp nhiều hơn.

Về việc chia tách để hưởng lợi chính sách, trong dự thảo nghị quyết, Chính phủ sẽ loại trừ trường hợp công ty con, công ty liên kết nhằm hạn chế tối đa việc lợi dụng chính sách", người đứng đầu Bộ Tài chính nêu.