Gieo con chữ nơi phên dậu Tổ quốc

Piêng Vai cách trung tâm xã Mỹ Lý gần 10km đường rừng. Địa hình chia cắt, giao thông khó khăn; mùa mưa trơn trượt, mùa đông sương mù dày đặc. Toàn bản có 73 hộ đồng bào Mông sinh sống, đời sống còn nhiều thiếu thốn. Tỷ lệ phụ nữ chưa biết đọc, biết viết chữ phổ thông còn cao, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tiếp cận thông tin, nắm bắt chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước; việc giao lưu, buôn bán, chăm lo gia đình vì thế gặp nhiều hạn chế.

Trung tá Cự Bá Pó, Đội trưởng Đội Vận động quần chúng, Đồn Biên phòng Mỹ Lý và đồng đội đến từng gia đình tuyên truyền, vận động học viên đến lớp.

Từ thực tế đó, Đồn Biên phòng Mỹ Lý đã phối hợp với chính quyền địa phương, ngành giáo dục khảo sát, xây dựng kế hoạch mở lớp xóa mù chữ ngay tại bản. Thời gian học được bố trí vào buổi tối, phù hợp với nhịp sinh hoạt của đồng bào, bảo đảm duy trì lớp học đều đặn, lâu dài.

Đều đặn mỗi tối trong tuần, Trung tá Cự Bá Pó, Đội trưởng Đội Vận động quần chúng, Đồn Biên phòng Mỹ Lý mang theo giáo án, vượt quãng đường rừng vào Piêng Vai. Có những ngày mưa lớn, đường trơn trượt, anh vẫn đến lớp đúng giờ. Với anh, đến lớp không chỉ là nhiệm vụ, mà còn là trách nhiệm của người lính Biên phòng với đồng bào nơi biên giới.

Lớp học hiện có 11 học viên, đều là phụ nữ người Mông, độ tuổi từ 18 đến 50. Quen việc nương rẫy, khi cầm bút nhiều chị còn lúng túng, nét chữ run run. Có người nhà ở lưng chừng đồi, phải đi bộ trong đêm tối để đến lớp, nhưng chưa buổi học nào vắng mặt. Động lực của họ không chỉ là học cho bản thân, mà còn để biết đọc, biết viết, biết tính toán, có thể ký tên, đọc giấy tờ, hướng dẫn con học tập, chủ động hơn trong cuộc sống.

Lớp học được mở tại điểm trường Piêng Vai.

Trong lớp học, phụ nữ lớn tuổi ngồi cạnh con dâu, cháu gái. Có người bắt đầu đi học khi đã qua nửa đời người. Với bà Vừ Y Rùa, đến lớp là bước khởi đầu của một thay đổi lớn. “Đi học rồi, tôi biết viết tên của mình”, bà nói, giản dị nhưng đầy tự hào.

Từ những nét chữ đầu tiên, các học viên dần biết ghép vần, đọc chữ, làm quen với những phép tính đơn giản. Không khí lớp học ngày càng sôi nổi. Việc biết đọc, biết viết giúp chị em tự tin hơn, từng bước xóa bỏ tâm lý tự ti vốn tồn tại lâu nay.

Để mở được lớp học là cả một quá trình kiên trì vận động. Ban đầu, nhiều chị em e ngại vì tuổi cao, sợ không tiếp thu được, cho rằng học chữ không cần thiết. Cán bộ Biên phòng, địa phương và giáo viên đã đến từng nhà tuyên truyền, giải thích, giúp bà con hiểu rằng biết chữ không chỉ phục vụ sinh hoạt hằng ngày, mà còn là điều kiện để tiếp cận chính sách, nâng cao nhận thức, từng bước thoát nghèo bền vững.

Trung tá Cự Bá Pó cho biết: “Khi tuyên truyền chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, nếu bà con chưa biết chữ thì việc tiếp thu rất hạn chế. Chúng tôi kiên trì giải thích để chị em hiểu rằng biết chữ sẽ thuận lợi trong giao lưu, buôn bán, tính toán và tiếp cận các chính sách hỗ trợ”.

Không chỉ dạy chữ, lớp học còn lồng ghép tuyên truyền pháp luật, kiến thức đời sống, kỹ năng chăm sóc sức khỏe, nuôi dạy con cái. Nội dung giảng dạy được thiết kế phù hợp với trình độ của từng học viên, theo phương châm “cầm tay chỉ chữ”, dễ hiểu, dễ nhớ.

Bà Già Y Máy, bản Piêng Vai, chia sẻ: “Nhờ bộ đội dạy nên tôi biết chữ rồi”.

Từ lớp học nhỏ giữa đại ngàn, phụ nữ vùng cao thêm tự tin, mạnh dạn hơn trong giao tiếp. Nhiều chị em đã biết đọc thông báo, ký tên trong giấy tờ, chủ động đưa con đến trường, tiếp cận các dịch vụ xã hội.

Sự tận tình của Trung tá Cự Bá Pó đã giúp chị em ngày càng tiến bộ.

Theo Thiếu tá Phan Đức Tâm, Chính trị viên Đồn Biên phòng Mỹ Lý, lớp học không chỉ dừng lại ở việc xóa mù chữ, mà còn hướng tới trang bị những kỹ năng thiết yếu cho cuộc sống hiện đại. Đơn vị kết hợp tuyên truyền chuyển đổi số, hướng dẫn thực hiện một số thủ tục hành chính công, hỗ trợ chị em học và thi giấy phép lái xe mô tô.

Khi lớp học kết thúc, con đường rừng lại chìm trong sương núi. Trở về đơn vị, Trung tá Cự Bá Pó tiếp tục chuẩn bị giáo án cho buổi học sau. Những con chữ vẫn đang được viết tiếp bằng sự bền bỉ của người lính Biên phòng và khát vọng vươn lên của phụ nữ vùng cao.

Ở Piêng Vai, con chữ không chỉ mang tri thức, mà còn góp phần củng cố niềm tin của đồng bào với Đảng, Nhà nước và Bộ đội Biên phòng. Từ những lớp học nhỏ, “thế trận lòng dân” nơi phên dậu Tổ quốc thêm vững chắc.