Giữ hồn di sản giữa nhịp sống hiện đại
Trải qua hơn một thế kỷ thăng trầm, ngôi đình cổ bên dòng Ngã Cái - đình Tân Phú Trung vẫn giữ được hồn cốt văn hóa cha ông, là niềm tự hào của người dân địa phương vẫn lặng lẽ tồn tại như một chứng nhân lịch sử, một điểm tựa tinh thần và là nơi gìn giữ những nét đẹp văn hóa tín ngưỡng đặc sắc của cư dân Nam bộ.
Tọa lạc tại ấp Tân Phú, xã Tân Phú Trung, đình Tân Phú Trung được xây dựng từ giữa thế kỷ XIX, là nơi thờ Thành Hoàng Bổn Cảnh và được Vua Tự Đức sắc phong năm 1854.
Toàn cảnh đình Tân Phú Trung nhìn từ trên cao.
Với những giá trị nổi bật về lịch sử, kiến trúc và tín ngưỡng dân gian, năm 2012, ngôi đình được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng Di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia.
Không chỉ là một công trình kiến trúc cổ mang đậm dấu ấn đình làng Nam bộ, nơi đây còn là không gian sinh hoạt văn hóa cộng đồng được lưu giữ và trao truyền qua nhiều thế hệ.
Hằng năm, Lễ hội Kỳ yên đình Tân Phú Trung diễn ra vào tháng 4 âm lịch, thu hút đông đảo người dân và du khách về tham dự, cầu mong quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu.
Khu thờ Thành Hoàng Bổn Cảnh - trung tâm không gian tín ngưỡng của ngôi đình cổ.
Theo ông Bùi Quang Xứng, Trưởng Ban Tế tự đình Tân Phú Trung, ngôi đình có lịch sử hơn 112 năm kể từ lần di dời và xây dựng lại vào năm 1914. Để gìn giữ giá trị truyền thống, Ban Tế tự luôn duy trì đầy đủ các nghi thức mà tiền nhân để lại.
Theo ông, để một lễ cúng diễn ra trọn vẹn phải hội đủ ba yếu tố quan trọng gồm: Vật phẩm đầy đủ, thực hiện đúng trình tự nghi lễ và trên hết là lòng thành kính của người thực hành nghi lễ.
Bên cạnh việc duy trì các nghi lễ truyền thống, Ban Tế tự còn thực hiện nghi thức thỉnh sắc thần du hành trong địa bàn xã mỗi dịp lễ hội. Đây là hoạt động mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc, thể hiện niềm tin của người dân vào sự che chở của Thành Hoàng đối với cuộc sống cộng đồng.
Không chỉ những người trực tiếp thực hành nghi lễ, nhiều nghệ nhân tham gia phục vụ lễ hội cũng cảm nhận sâu sắc giá trị văn hóa của ngôi đình cổ. Nghệ nhân Ngọc Tuyết, Đoàn tuồng cổ nghệ thuật Phương Ánh (TP. Cần Thơ), người nhiều năm tham gia Lễ Kỳ yên chia sẻ: “Điều để lại ấn tượng sâu sắc nhất chính là sự trang nghiêm và lòng thành kính của người dân địa phương đối với các bậc tiền nhân.
Trong từng nghi thức cúng lễ, tôi cảm nhận rõ sự tôn nghiêm và nét đẹp văn hóa được gìn giữ. Được tham gia Lễ Kỳ yên nơi đây là niềm hạnh phúc đối với tôi”.
Với chính quyền địa phương, việc bảo tồn và phát huy giá trị di tích luôn được xác định là nhiệm vụ quan trọng. Ông Mai Hoàng Phúc, Phó Chủ tịch UBND xã Tân Phú Trung cho biết: “Lễ hội Kỳ yên là sự kiện văn hóa tín ngưỡng lớn của địa phương.
Hằng năm, UBND xã đều chỉ đạo các ngành, đoàn thể phối hợp hỗ trợ Ban Tế tự tổ chức lễ hội bảo đảm an toàn, trang nghiêm và đúng truyền thống. Khó khăn lớn nhất trong tương lai vẫn là làm sao để thế hệ trẻ quan tâm hơn đến các giá trị văn hóa truyền thống.
Vì vậy, địa phương đang xây dựng nhiều giải pháp tuyên truyền, trong đó chú trọng phối hợp với ngành Giáo dục để giúp học sinh hiểu về lịch sử đình làng, các nghi thức lễ hội và bản sắc văn hóa quê hương. Đồng thời, đẩy mạnh tuyên truyền trên các nền tảng số, thông qua những video ngắn, hình ảnh sinh động phù hợp với giới trẻ”.
Sức sống của đình Tân Phú Trung không chỉ được thể hiện qua những nghi lễ truyền thống, mà còn hiện hữu trong cảm xúc của mỗi người khi đặt chân đến nơi đây.
Lần đầu tham dự lễ hội, chị Huỳnh Thị Thúy Anh, ngụ ấp Tân Thạnh, xã Tân Phú Trung, không giấu được niềm vui và vinh dự khi quê hương có một Di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia.
“Đến đình, tôi cầu mong quê hương mưa thuận gió hòa, người dân được bình an. Điều đặc biệt là khi bước vào không gian đình cổ, tôi có cảm giác rất ấm áp, như được che chở và gắn kết với cội nguồn”, chị Thúy Anh cho biết thêm.
Có thể nói, trong dòng chảy không ngừng của thời gian, đình Tân Phú Trung không chỉ là nơi lưu giữ những giá trị vật thể quý giá, mà còn là chiếc nôi bảo tồn các giá trị văn hóa phi vật thể đặc sắc của cư dân Nam bộ.
Từ những nghi thức lễ hội, tiếng trống đình, câu hát tuồng cổ đến lòng thành kính với tiền nhân, tất cả đã góp phần tạo nên một không gian văn hóa giàu bản sắc.
Dù cuộc sống có đổi thay, những giá trị cốt lõi ấy vẫn đang được các thế hệ người dân Tân Phú Trung nâng niu, gìn giữ.
Đó không chỉ là trách nhiệm đối với di sản cha ông, mà còn là cách để gìn giữ hồn quê, bản sắc văn hóa và ký ức cộng đồng cho hôm nay và mai sau.
Nguồn Đồng Tháp: https://baodongthap.vn/giu-hon-di-san-giua-nhip-song-hien-dai-a242059.html
Tin nóng
Hà Nội có 3 quán bánh cuốn được cẩm nang ẩm thực Michelin giới thiệu và xếp hạng. Đây đều là những quán ăn gia truyền, mở lâu năm, thu hút đông đảo thực khách. Tuy nhiên, mỗi quán có món bánh cuốn mang đặc trưng riêng.
Có những điều tưởng như rất nhỏ bé nhưng lại đủ sức níu giữ cả một miền ký ức. Với tôi, đó là tên làng.
Từ trên cao nhìn xuống, những dãy nhà đổ nát, đường phố không bóng người và các công trình công nghiệp phủ bụi khiến Lãnh Hồ (tỉnh Thanh Hải, Trung Quốc) giống như một 'thành phố ma' giữa sa mạc Gobi.
Ngay cả khi nằm trên giường bệnh cấp cứu vì căn bệnh suy tim nặng, có thể rơi vào hôn mê bất cứ lúc nào, nghệ sĩ viola Nguyệt Thu vẫn lựa chọn mang tiếng nhạc đến với mọi người. Với chị, âm nhạc không chỉ là nghệ thuật, mà còn là cách lan tỏa yêu thương, nâng đỡ tinh thần và tri ân những y bác sĩ đang ngày đêm giành giật sự sống cho người bệnh.
Giữa đám đông xem pháo hoa ở Đà Nẵng, tiếng rao 'Kem đây!' của một người đàn ông trở thành điểm nhấn khiến nhiều du khách chú ý.
Trong khi những bức ảnh lung linh về 'tấm gương trời' Mù Cang Chải, tỉnh Lào Cai đang tràn ngập trên mạng xã hội thu hút du khách, thì ngay tại vùng lõi danh thắng, hàng trăm hộ đồng bào người Mông đang phải nhìn những thửa ruộng nứt toác, mọc đầy cỏ dại.
Tin mới
Sấu ngâm đường là thức uống quen thuộc của nhiều gia đình mỗi dịp hè. Tuy nhiên, không ít người gặp tình trạng sấu bị mềm, nổi váng hoặc nhanh hỏng sau một thời gian ngâm.
Khèn Mông – loại nhạc cụ truyền thống gắn bó mật thiết với đời sống văn hóa của đồng bào Mông – từ lâu đã trở thành biểu tượng của bản sắc nơi vùng Cao nguyên đá. Tại thôn Tả Cồ Ván, xã Lũng Phìn, nơi có làng nghề chế tác khèn Mông đầu tiên, những nghệ nhân vẫn miệt mài giữ nghề qua từng công đoạn tỉ mỉ. Không chỉ tạo nên những thanh âm đặc trưng của núi rừng, mỗi cây khèn còn mang theo câu chuyện về sự kế thừa văn hóa, về sinh kế của người dân và nỗ lực bảo tồn một nghề truyền thống giữa dòng chảy đổi thay của cuộc sống hiện đại.
Nằm im lìm nơi giao cắt của những đại lộ lẩn khuất dưới tán cổ thụ xanh mát tại khu vực Hồ Con Rùa, thủy đài đầu tiên của Sở Thủy Cục xưa không chỉ là chứng nhân lịch sử mà còn là mạch ngầm dòng chảy văn hóa, nâng tầm và kiến tạo nên bản sắc văn hóa, du lịch độc đáo của TP.HCM.
Không chỉ là món đồ để mang về sau một chuyến đi, quà lưu niệm ngày nay đang được nhìn nhận như một phương tiện kể chuyện về vùng đất, con người và những giá trị văn hóa bản địa. Mỗi món quà nhỏ có thể chứa đựng ký ức, tri thức, kỹ nghệ thủ công, thậm chí góp phần định hình hình ảnh một quốc gia trong mắt du khách.
Khi nấu canh cá, nên dùng nước sôi hay nước lạnh để món ăn thơm ngon, không tanh – bạn đã biết bí quyết đúng chưa?
Dựng cờ đại nghĩa từ năm 1885 đến năm 1887 thì Cuộc khởi nghĩa Đồng Thông thất bại. Chủ tướng Nguyễn Xuân Ôn bị giặc Pháp bắt, chúng giải vị thủ lĩnh bất khuất ấy về giam ở nhà lao Vinh, nhà lao Hải Dương rồi sau đó quản thúc tại kinh thành Huế cho đến ngày cụ mất. Các vị văn thân, võ tướng dưới quyền Nghè Ôn đã phân tán lực lượng về nhiều địa phương, vừa tiếp tục chiến đấu vừa tránh bọn giặc truy lùng, tàn sát. Nhiều làng mạc ủng hộ cuộc khởi nghĩa bị đốt phá, nhiều người dân yêu nước đã bị chúng đưa lên đoạn đầu đài. Quê hương điêu tàn, tướng sĩ tan tác…
Tân Hưng hôm nay định hình rõ nét diện mạo một vùng quê đáng sống, với cảnh quan nông thôn sáng - xanh - sạch - đẹp, đời sống người dân khá giả khi mạnh dạn xóa bỏ thế độc canh để làm giàu bền vững.
Từ những chiếc vỏ trứng tưởng chừng vô giá trị, cựu giáo viên Nguyễn Thành Tâm ở TP Hồ Chí Minh đã khéo léo tạo nên bộ linh vật cùng 48 lá quốc kỳ của các đội tuyển tham dự FIFA World Cup 2026.