Giữ hương xưa giữa đời sống hiện đại

Chị Lê Thị Phương, quản lý Hợp tác xã Minh An Nhiên sang chiết những mẻ dầu gội bồ kết vào chai sau khi đã được nấu cô đặc.

Từ những nguyên liệu thiên nhiên lành tính, họ tạo nên các sản phẩm chăm sóc sức khỏe, làm đẹp an toàn, đồng thời mở ra hướng đi mới cho kinh tế gia đình và lan tỏa lối sống xanh.

Những gian bếp giữ hương ký ức

Giữa vườn cao su tại xã Trị An, căn bếp nhỏ của chị Lê Thị Phương, Quản lý Hợp tác xã Minh An Nhiên lúc nào cũng ấm lửa. Mùi bồ kết nấu cùng sả, gừng, lá dâu và nhiều loại thảo dược khác lan nhẹ trong không gian, gợi nhớ về những ngày xưa cũ. Với chị Phương, việc chăm sóc mái tóc không cần đến hóa chất, chỉ đơn giản là nồi nước bồ kết nấu chung cùng lá vườn nhà. Hơn 10 năm qua, chị Phương vẫn lặng lẽ giữ thói quen ấy. Từ những nguyên liệu quen thuộc như: cỏ mần trầu, xuyên tâm liên, hà thủ ô, lá nem, bồ kết…, chị nấu thành dầu gội thảo dược.

Công việc của chị bắt đầu từ sáng sớm từ việc lựa chọn nguyên liệu, phơi khô, xay nhỏ rồi nấu liên tục trong nhiều giờ. Với một nồi nước hơn 200 lít bồ kết và các thảo dược sau khi đun liu riu suốt 12 tiếng chỉ còn lại khoảng hơn 20 lít tinh chất cô đặc phần tinh túy nhất của cây cỏ và trở thành sản phẩm dầu gội đầu như cách các bà, các mẹ xưa chọn lựa.

Theo chị Phương, việc kiên trì theo đuổi công việc tưởng chừng vất vả này không phải là lựa chọn ngẫu nhiên, mà bắt nguồn từ nhu cầu thực tế của gia đình. Khi các sản phẩm chứa hóa chất ngày càng phổ biến trên thị trường, chị quyết định quay về với những nguyên liệu thiên nhiên, an toàn và gần gũi như một cách bảo vệ sức khỏe người thân.

“Ban đầu, tôi chỉ nấu dầu gội để gia đình sử dụng. Thế nhưng, khi thấy sản phẩm phù hợp, lành tính, nhiều người quen bắt đầu tìm đến mua dùng và sử dụng có hiệu quả. Từ những đơn hàng nhỏ lẻ, sản phẩm dần được lan tỏa rộng hơn qua sự giới thiệu của bạn bè, người thân và được chứng nhận an toàn từ các cơ quan chức năng” - chị Phương cho hay.

Là một trong những khách hàng thân thiết, bà Hoàng Thị Dự (56 tuổi, ở xã Trị An) cho biết: Trước đây bà thường sử dụng các sản phẩm dầu gội bán trên thị trường. Tuy nhiên, sau khi chuyển sang dùng dầu gội thảo dược trong khoảng 2-3 năm gần đây, bà nhận thấy tóc giảm hẳn tình trạng rụng, da đầu sạch và ít bị kích ứng hơn. Theo bà, sản phẩm được nấu từ các nguyên liệu quen thuộc như bồ kết, dâu tằm, vỏ bưởi… nên tạo cảm giác yên tâm khi sử dụng.

Chị Bùi Thị Thủy, chủ Cơ sở Vườn Lá hướng dẫn làm bánh xà phòng tại một hội thảo. Ảnh: Tố Tâm

Nếu như chị Lê Thị Phương giữ gìn hương bồ kết trong gian bếp nhỏ của mình thì chị Bùi Thị Thủy (38 tuổi, chủ Cơ sở Vườn Lá ở xã Trị An) lại tìm thấy tác dụng của những loại lá quen thuộc quanh vườn. Sau hành trình rong ruổi đi tìm con chữ và những năm tháng bươn chải giữa dòng đời, chị Thủy lại chọn cho mình một lối đi rất riêng: trở về với thiên nhiên. Ở độ tuổi còn rất trẻ, khi nhiều người mải mê tìm kiếm cơ hội nơi phố thị, chị lại chọn gắn bó với căn bếp giản dị, nơi mùi thảo mộc hòa cùng hơi nước, tạo nên những sản phẩm thuần khiết, an lành.

Từ những nguyên liệu bình dị quanh nhà như: lá trầu không, ngải cứu, mướp đắng…, bằng đôi tay khéo léo và óc sáng tạo, quá trình nghiên cứu, chị đã cho ra đời hàng chục sản phẩm chăm sóc cơ thể và tẩy rửa thân thiện với môi trường. Nổi bật là các loại xà phòng bánh thủ công với hương thơm đặc trưng như: xà phòng bưởi, than tre, mướp đắng…, mỗi loại đều mang công dụng riêng. Bên cạnh đó, chị còn sản xuất các sản phẩm dạng nước như: sữa tắm, dầu gội, nước tẩy rửa… từ nguyên liệu tự nhiên là các loại lá tự trồng.

Không chỉ dừng lại ở việc phục vụ nhu cầu gia đình, ngày càng có nhiều phụ nữ lựa chọn quay về với thiên nhiên để tìm cho mình một hướng đi mới. Từ những nguyên liệu quen thuộc trong vườn nhà, họ bắt đầu tạo ra các sản phẩm thảo dược lành tính, vừa chăm sóc sức khỏe người thân vừa mở ra cơ hội phát triển kinh tế.

Khi sản phẩm sạch mở ra hướng đi mới

Thị trường hiện nay tràn ngập các sản phẩm công nghiệp với mẫu mã bắt mắt, giá thành cạnh tranh. Trong khi đó, sản phẩm thủ công từ thảo dược lại cần nhiều thời gian, công sức, sản lượng hạn chế. Vì vậy, việc tiếp cận thị trường vẫn còn nhiều khó khăn.

Chị Phương bộc bạch: Sản phẩm dầu gội bồ kết hiện vẫn chủ yếu được tiêu thụ qua kênh quen biết. Chị mong muốn trong thời gian tới có thể dần hoàn thiện các thủ tục cần thiết để sản phẩm được công nhận, từ đó đưa ra thị trường rộng rãi hơn. Không chỉ phát triển kinh tế mà còn để nhiều người hơn được sử dụng sản phẩm sạch, an toàn.

Trong khi đó, chị Thủy lại chọn cách đi linh hoạt hơn. Bên cạnh việc bán trực tiếp, chị tận dụng mạng xã hội để quảng bá sản phẩm, tham gia các hội chợ, sự kiện và đặc biệt là tổ chức các buổi chia sẻ, hướng dẫn làm xà phòng thảo dược tại các trường học trên địa bàn. Những buổi workshop ấy không chỉ giúp lan tỏa kiến thức mà còn truyền cảm hứng cho nhiều bạn trẻ về lối sống xanh, đưa sản phẩm tự nhiên đến gần hơn với người tiêu dùng.

“Đáng mừng là ngày càng nhiều người bắt đầu quan tâm đến các sản phẩm lành tính. Không chỉ mang lại giá trị kinh tế, những sản phẩm này còn góp phần thay đổi nhận thức cộng đồng về bảo vệ sức khỏe và môi trường. Việc tận dụng nguyên liệu sẵn có, hạn chế hóa chất, sử dụng bao bì thân thiện… là những bước đi nhỏ nhưng ý nghĩa trong hành trình sống xanh” - chị Thủy cho hay.

Theo em Trương Thùy Linh, sinh viên Trường đại học Lạc Hồng, từ những chia sẻ của chị Thủy, em đã dần thay đổi thói quen tiêu dùng, ưu tiên lựa chọn các sản phẩm có nguồn gốc từ thiên nhiên. Theo Linh, sản phẩm thảo dược không chỉ an toàn cho sức khỏe mà còn góp phần bảo vệ môi trường, phù hợp với xu hướng sống xanh hiện nay.

Chuyện khởi nghiệp từ lối sống xanh thể hiện được vai trò của người phụ nữ nông thôn trong phát triển kinh tế bền vững. Họ không chỉ làm ra sản phẩm mà còn gìn giữ tri thức dân gian, kết nối truyền thống với hiện đại. Giữa nhịp sống hiện đại, khi con người ngày càng tìm về những giá trị tự nhiên, câu chuyện của những người phụ nữ miệt mài bên gian bếp nhỏ nấu dầu gội bồ kết, xà phòng từ thảo dược không chỉ là hành trình khởi nghiệp mà còn là cách gìn giữ nét đẹp truyền thống của người Việt. Hy vọng rằng, những sản phẩm mộc mạc ấy sẽ sớm được lan tỏa rộng rãi, góp phần khơi dậy ý thức sống xanh, sống an lành trong mỗi người.