Giữ vững 'Bốn kiên định' trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng - Bài 1: Nhận diện thủ đoạn chống phá mới

Lâu nay, không gian mạng đã trở thành “mảnh đất màu mỡ” để các thế lực thù địch “bày mưu tính kế” chống phá Đảng, Nhà nước ta. Một điểm chung dễ thấy là chúng thường nhằm vào những thời điểm nhạy cảm hoặc sự kiện quan trọng của đất nước để tung ra các thủ đoạn phá hoại. Nguy hiểm hơn, mục tiêu của chúng không chỉ gây nhiễu loạn thông tin mà còn chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc và phá hoại nền tảng tư tưởng của Đảng.

Vạch trần những thủ đoạn chống phá, xuyên tạc

Một thực tế điển hình và dễ thấy là, lâu nay, mỗi khi đất nước diễn ra các sự kiện chính trị quan trọng thì các thế lực thù địch lại lợi dụng để tung tin thất thiệt, bịa đặt hòng làm giảm vai trò, uy tín của Đảng, Nhà nước ta.

Không lạ, khi sự kiện chính trị trọng đại của đất nước là Đại hội XIV của Đảng đã bị các phần tử cơ hội chính trị lợi dụng để chống phá. Điển hình trong các âm mưu, thủ đoạn trơ trẽn, không có cơ sở là các đối tượng bày đủ chiêu trò nhằm phủ định sạch trơn vị trí, vai trò nền tảng tư tưởng là Chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và thực tiễn sinh động trong lãnh đạo cách mạng Việt Nam suốt hơn 96 năm qua của Đảng ta. Bên cạnh đó, chúng còn tung tin thất thiệt, bóp méo sự thật về những thành tựu trong 40 năm đổi mới đất nước; bịa đặt, xuyên tạc đủ thứ chuyện về công tác nhân sự, công tác văn kiện... Những âm mưu thâm độc này không có mục đích nào khác là hòng lái dư luận hoài nghi về vai trò lãnh đạo của Đảng và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta.

Thực tế cho thấy, Đại hội XIV là dấu mốc khai mở kỷ nguyên mới của dân tộc, là niềm tin và khát vọng của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta trong xây dựng đất nước ngày càng đàng hoàng hơn, to đẹp hơn.

Lãnh đạo Báo Quân đội nhân dân và Trường Sĩ quan Lục quân 1 chủ trì Tọa đàm "Mỗi cán bộ, giảng viên, học viên là một tuyên truyền viên pháp luật, ngày 15-12-2025.

Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 cũng bị các đối tượng thù địch, phần tử cơ hội chính trị ra sức chống phá. Những thuật ngữ xuyên tạc chúng sử dụng rất quen thuộc như “diễn kịch dân chủ”, “đảng cử dân bầu”, “phe cánh”, “Quốc hội Việt Nam đang đại diện cho ai?”..., đều nhằm mục đích gieo rắc quan điểm phủ nhận quyền làm chủ của nhân dân thông qua lá phiếu.

Thông qua các video cắt ghép, hình ảnh thiếu kiểm chứng, thông tin sai lệch trên không gian mạng, nền tảng mạng xã hội, các đối tượng tìm cách tạo cảm giác hoài nghi về tính minh bạch, khách quan của cuộc bầu cử. Nguy hiểm hơn, chúng cố tình áp đặt mô hình dân chủ phương Tây như một “chuẩn mực duy nhất”, từ đó phủ nhận đặc điểm văn hóa, lịch sử, chính trị và điều kiện phát triển của Việt Nam.

Luận điệu “đa đảng mới có dân chủ” thực chất là sự đánh tráo khái niệm dân chủ, bởi bản chất của dân chủ không nằm ở số lượng đảng phái, mà ở việc quyền và lợi ích của nhân dân có thực sự được bảo đảm hay không, nhân dân có được tham gia quản lý nhà nước, bàn luận, kiểm tra, giám sát quyền lực và thụ hưởng thành quả phát triển hay không. Chúng còn nâng cấp thủ đoạn lên tầm “chiến tranh tâm lý số”. Không chỉ viết bài xuyên tạc, các đối tượng còn sử dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI), Deepfake để cắt ghép hình ảnh, giả mạo giọng nói của các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước nhằm tạo ra những thông tin “thật giả lẫn lộn”.

Thực tiễn cho thấy, các kỳ bầu cử đại biểu Quốc hội luôn là sự kiện chính trị quan trọng của đất nước; đồng thời là biểu hiện sinh động của chế độ dân chủ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam, nơi quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân và được nhân dân thực hiện thông qua lá phiếu. Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp ở Việt Nam ngày càng được đổi mới theo hướng gần dân, sát dân, tăng cường chất vấn, giám sát, phản biện và giải quyết các vấn đề thiết thực của đời sống xã hội. Bảo vệ cuộc bầu cử không chỉ là bảo vệ một sự kiện chính trị, mà còn là bảo vệ quyền làm chủ của nhân dân, bảo vệ niềm tin xã hội và giữ vững ổn định chính trị trong bối cảnh chiến tranh nhận thức ngày càng phức tạp hiện nay.

Bên cạnh các sự kiện chính trị bị các thế lực thù địch lợi dụng để chống phá, trên không gian mạng hiện nay không khó để bắt gặp các luận điệu xuyên tạc, phủ nhận vai trò lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với Quân đội nhân dân và Công an nhân dân. Dưới vỏ bọc “trung lập hóa”, “chuyên nghiệp hóa”, “phi chính trị hóa lực lượng vũ trang”, từng bước làm suy giảm bản chất cách mạng và mục tiêu chiến đấu của Quân đội nhân dân và Công an nhân dân Việt Nam.

Điều đáng chú ý là các luận điệu này thường được ngụy trang dưới những khái niệm tưởng như “khách quan”, “tiến bộ”, “phù hợp thông lệ quốc tế”, nhằm tạo cảm giác hợp lý đối với một bộ phận người tiếp nhận thông tin thiếu bản lĩnh chính trị, hoặc thiếu năng lực, hiểu biết về bản chất của Nhà nước và hệ thống chính trị. Thực chất, mục tiêu sâu xa của “phi chính trị hóa” lực lượng vũ trang là làm phai nhạt nguyên tắc Đảng lãnh đạo Quân đội, Công an, từ đó thúc đẩy “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”, làm suy yếu sức mạnh bảo vệ chế độ từ bên trong.

Thời gian gần đây, các thế lực thù địch còn lợi dụng việc các địa phương trên cả nước thúc đẩy thực hiện các dự án đầu tư xây dựng, phát triển kinh tế - xã hội để ra sức chống phá, xuyên tạc về các chính sách bồi thường, giải phóng mặt bằng, tái định cư... Nhằm “chèo lái” dư luận theo ý đồ định sẵn, thủ đoạn rất tinh vi được tạo dựng là chúng thâm nhập vào các diễn đàn trên các trang mạng xã hội để phát tán tin giả, gây hoang mang dư luận ở các địa phương.

Điển hình là liên quan đến Dự án đầu tư Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng đang triển khai tại Thủ đô Hà Nội, có quy mô giải phóng mặt bằng rất lớn, liên quan trực tiếp đến nhiều khu dân cư, hộ gia đình trong phạm vi dự án. Lợi dụng việc này, các đối tượng điều hành các trang mạng, kênh phản động đã đi đầu trong việc phát tán thông tin giả, sai sự thật, bóp méo các chính sách tốt đẹp của Đảng, Nhà nước ta về việc luôn ưu tiên bảo đảm đời sống nhân dân sau khi thu hồi đất tại các dự án.

Đáng lo ngại là lợi dụng không gian mạng tiếp cận đến nhiều người dân, nhiều tài khoản ẩn danh đã trà trộn vào các hội, nhóm liên quan đến các dự án để lan truyền thông tin sai sự thật, đồng thời có hành vi đặc biệt nguy hiểm là đưa ra lời kêu gọi lôi kéo nhân dân “tuần hành hòa bình”, “đứng lên đấu tranh”... Bên cạnh đó, thủ đoạn đặc biệt tinh vi là chúng sử dụng AI để cắt ghép hình ảnh, tạo dựng khẩu hiệu giả đòi quyền lợi của nhân dân trong vùng dự án.

Những mánh khóe gian giảo kể trên không mục đích nào khác là gây nhiễu loạn thông tin, bất ổn dư luận nhân dân, đồng thời vu khống các cấp chính quyền; từ đó làm sai lệch bản chất tốt đẹp của Đảng, Nhà nước ta khi triển khai đầu tư xây dựng các dự án nhằm mục đích phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống nhân dân.

Âm mưu tiến hành cuộc “chiến tranh nhận thức”

Nhìn tổng thể từ các thủ đoạn chống phá, xuyên tạc có thể thấy, các thế lực thù địch đang đẩy mạnh chiến tranh thông tin, chiến tranh nhận thức trên không gian mạng thông qua mạng xã hội, AI, truyền thông xuyên biên giới nhằm phát tán tin giả, bóp méo thực tế lịch sử, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng, Nhà nước ta. Âm mưu này ngày càng gia tăng biểu hiện với sự “hỗ trợ” tích cực của công nghệ hiện đại.

Phải khẳng định, ngày nay, chiến tranh không còn chủ yếu diễn ra bằng bom đạn hay sự đối đầu quân sự trực tiếp, mà chuyển mạnh sang không gian thông tin và nhận thức xã hội. Mục tiêu nguy hiểm nhất của các thế lực thù địch là phá vỡ niềm tin chính trị, gây hoài nghi về lý tưởng, kích thích tâm lý cực đoan và làm xói mòn sự đồng thuận xã hội. Nói cách khác, đây chính là bản chất của “chiến tranh nhận thức”, một dạng chiến tranh phi truyền thống nhưng có sức công phá chiến lược đặc biệt lớn.

Khác với chiến tranh truyền thống, “chiến tranh nhận thức” diễn ra âm thầm, liên tục, khó nhận diện, chủ yếu thông qua mạng xã hội, truyền thông số, AI và các nền tảng công nghệ xuyên biên giới. Các thông tin sai lệch, xuyên tạc, “nửa thật nửa giả” được phát tán với tốc độ rất cao nhằm tác động vào tâm lý quần chúng, làm nhiễu loạn hệ giá trị, suy giảm niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước, Quân đội và chế độ xã hội chủ nghĩa.

Trong bối cảnh đó, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng thực chất là bảo vệ “trận địa nhận thức”, bảo vệ thế trận lòng dân và giữ vững bản lĩnh chính trị của cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân. Đây không chỉ là nhiệm vụ lý luận, chính trị cấp bách, mà còn là yêu cầu chiến lược sống còn đối với sự ổn định và phát triển của quốc gia trong kỷ nguyên số.

Mỗi âm mưu đều nguy hiểm và mức độ tác động khác nhau, trong đó có thể thấy hiện nay và trong thời gian trung hạn, nguy hiểm hơn cả là chiến tranh thông tin và chiến tranh nhận thức trên không gian mạng. Các thế lực thù địch lợi dụng mạng xã hội để xuyên tạc, thao túng nhận thức, tâm lý xã hội. Mục tiêu không chỉ là chống phá về thông tin, mà sâu xa hơn là làm suy giảm niềm tin chính trị và niềm tin xã hội. Đối tượng tác động mạnh nhất là thanh niên, trí thức, cán bộ trẻ và những nhóm sử dụng không gian mạng với tần suất cao. Các thủ đoạn thường được ngụy trang dưới vỏ bọc “tự do ngôn luận”, “khai phóng tư duy”. Nguy hiểm hơn, thông tin sai lệch hiện nay lan truyền với tốc độ rất nhanh nhờ thuật toán và hiệu ứng đám đông số.

Khi phân tích sâu về tác động lâu dài, thế hệ trẻ hiện nay đang trở thành đối tượng mà các thế lực thù địch tập trung tác động, tuyên truyền và tìm cách “chuyển hóa” mạnh mẽ trong chiến lược chiến tranh nhận thức. Đây là lực lượng có khả năng tiếp cận công nghệ nhanh, chịu ảnh hưởng trực tiếp từ môi trường truyền thông số toàn cầu, nhưng đồng thời cũng là nhóm đang trong quá trình hình thành hệ giá trị, bản lĩnh chính trị và niềm tin xã hội. Thông qua mạng xã hội, nền tảng giải trí, thuật toán truyền thông và các trào lưu trực tuyến, những thông tin sai lệch, quan điểm cực đoan, lối sống thực dụng, cá nhân chủ nghĩa được lan truyền với cường độ lớn nhằm từng bước làm phai nhạt lý tưởng cách mạng, suy giảm niềm tin vào Đảng, Nhà nước và con đường phát triển đất nước.

Thượng tá Vũ Huy Cường, Chính trị viên Tiểu đoàn 6 (Trường sĩ quan Lục quân 1) hướng dẫn học viên đọc sách, báo tại Phòng Hồ Chí Minh.

Nguy hiểm hơn, quá trình tác động này thường không diễn ra bằng đối đầu trực diện mà dưới vỏ bọc “tự do”, “khai phóng”, “phản biện”, khiến người trẻ dễ tiếp nhận mà không nhận ra sự dẫn dắt về nhận thức. Bên cạnh đó, các hoạt động chống phá không còn chủ yếu bằng các luận điệu công khai, cực đoan, mà chuyển sang phương thức “mềm hóa”, ngụy trang dưới hình thức “phân tích”, “nhận diện”, “bình luận”, “phản biện xã hội”, “góp ý” hay “nội dung cá nhân” trên các nền tảng số nhằm tác động dần vào nhận thức xã hội.

Từ những phân tích nêu trên cho thấy, phòng, chống chiến tranh nhận thức không chỉ là nhiệm vụ giáo dục chính trị tư tưởng đơn thuần, mà còn là nhiệm vụ chiến lược nhằm bảo vệ tương lai tư tưởng, văn hóa và sức mạnh nội sinh của quốc gia trong thời đại số. Nếu không kịp thời nhận diện và đấu tranh hiệu quả, nguy cơ “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” từ bên trong sẽ gia tăng. Vì vậy, việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng hiện nay trước hết là bảo vệ “trận địa nhận thức” và “thế trận lòng dân” trên không gian số.

Trong bối cảnh các thế lực thù địch, phản động ngày càng đẩy mạnh chiến tranh thông tin, chiến tranh nhận thức và các hoạt động chống phá trên không gian mạng, yêu cầu giữ vững nền tảng tư tưởng của Đảng càng trở nên cấp thiết. Chính trong bối cảnh đó, nguyên tắc “Bốn kiên định” được nêu rõ trong Quy định số 19-QĐ/TW ngày 8-4-2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về công tác chính trị, tư tưởng trong Đảng, có ý nghĩa như một “trục ổn định chiến lược”, giúp toàn Đảng, toàn dân, toàn quân giữ vững bản lĩnh chính trị, thống nhất ý chí và hành động. Đây không chỉ là yêu cầu về chính trị, tư tưởng mà còn là nền tảng để bảo vệ chế độ, giữ vững ổn định quốc gia và định hướng phát triển đất nước trong bối cảnh mới.

(còn nữa)