Gỡ 'điểm nghẽn' dự án tồn đọng, xử lý vi phạm đất đai trước năm 2025
Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 147/2026/NĐ-CP nhằm hướng dẫn thực hiện cơ chế, chính sách đặc thù tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đối với các dự án tồn đọng, kéo dài và xử lý các vi phạm pháp luật về đất đai phát sinh trước khi Luật Đất đai năm 2024 có hiệu lực. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm khơi thông nguồn lực đất đai, thúc đẩy đầu tư, phát triển kinh tế - xã hội tại nhiều địa phương.
Chính phủ ban hành Nghị định hướng dẫn thực hiện cơ chế tháo gỡ khó khăn cho các dự án tồn đọng, kéo dài. Ảnh: ST
Nghị định tập trung điều chỉnh vào nhiều nhóm vấn đề lớn đang tồn tại kéo dài trong thực tiễn, gồm: các dự án đã được cấp giấy chứng nhận không đúng quy định; dự án vi phạm trong lựa chọn nhà đầu tư, quản lý và sử dụng đất; dự án đầu tư trên phần đất bị Nhà nước thu hồi chưa đúng quy định pháp luật.
Nghị định này hướng dẫn thực hiện cơ chế, chính sách đặc thù tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài quy định tại Nghị quyết số 29/2026/QH16 ngày 24 tháng 4 năm 2026 của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật về đất đai của tổ chức, cá nhân xảy ra trước khi Luật Đất đai năm 2024 có hiệu lực và tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài, bao gồm:
1- Điều 11 quy định xử lý dự án đã được cấp giấy chứng nhận không đúng quy định;
2- Điều 12 quy định xử lý về việc tiếp tục giao đất, cho thuê đất đối với các dự án vi phạm về lựa chọn nhà đầu tư, về quản lý, sử dụng đất;
3- Điều 13 quy định xử lý đối với dự án đầu tư trên khu đất mà Nhà nước đã thu hồi đất không thuộc trường hợp thu hồi đất theo quy định của pháp luật;
4- Khoản 4 Điều 16 sửa đổi mục 14 Nghị quyết số 265/2025/QH15 ngày 11 tháng 12 năm 2025 của Quốc hội về Kỳ họp thứ 10 Quốc hội khóa XV.
Một trong những nội dung đáng chú ý là quy định xử lý đối với các dự án đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất không đúng quy định. Theo đó, các trường hợp giấy chứng nhận ghi sai mục đích sử dụng đất như “đất ở không hình thành đơn vị ở”, “đất ở kết hợp kinh doanh du lịch” hoặc các thông tin khác không phù hợp với quy định pháp luật sẽ được rà soát để xem xét điều chỉnh.
Để thực hiện việc này, Sở Xây dựng sẽ chủ trì phối hợp với các cơ quan liên quan rà soát sự phù hợp của dự án với quy hoạch đô thị, quy hoạch nông thôn và các quy hoạch khác có liên quan. Trên cơ sở đó, cơ quan chuyên môn sẽ tổng hợp hồ sơ, tham mưu UBND cấp tỉnh xem xét quyết định điều chỉnh mục đích sử dụng đất hoặc điều chỉnh cả thời hạn sử dụng đất đối với từng dự án cụ thể.
Nghị định cũng quy định rõ, đối với diện tích đất được chấp thuận điều chỉnh mục đích sử dụng hoặc thời hạn sử dụng đất thì không phải thực hiện lại thủ tục điều chỉnh quyết định giao đất hoặc cho thuê đất trước đó. Quy định này được đánh giá sẽ góp phần rút ngắn quy trình xử lý hồ sơ, giảm thời gian và chi phí cho doanh nghiệp cũng như cơ quan quản lý nhà nước.
Liên quan đến nghĩa vụ tài chính về đất đai, Sở Nông nghiệp và Môi trường có trách nhiệm xác định giá đất và chuyển thông tin cho cơ quan thuế để tính toán khoản tiền sử dụng đất hoặc tiền thuê đất phải nộp bổ sung sau khi UBND cấp tỉnh ban hành quyết định điều chỉnh. Khoản chênh lệch được xác định dựa trên nghĩa vụ tài chính theo mục đích sử dụng đất mới so với nghĩa vụ tài chính trước đó.
Đáng chú ý, Nghị định cũng quy định trường hợp doanh nghiệp hoặc người sử dụng đất đã nộp số tiền lớn hơn mức xác định lại thì Nhà nước không hoàn trả phần chênh lệch. Đồng thời, với các tài sản đang thế chấp tại ngân hàng, việc cấp đổi giấy chứng nhận sẽ được thực hiện đồng thời giữa cơ quan đăng ký đất đai, người sử dụng đất và bên nhận thế chấp nhằm bảo đảm quyền lợi của các bên liên quan.
Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, việc ban hành cơ chế đặc thù lần này không chỉ nhằm xử lý dứt điểm các tồn tại kéo dài nhiều năm mà còn góp phần khơi thông nguồn lực đất đai, thúc đẩy giải ngân đầu tư, phát triển thị trường bất động sản và tạo thêm dư địa cho tăng trưởng kinh tế.
Nghị định số 147/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 7/5/2026 và được áp dụng cho đến khi các cơ chế, chính sách đặc thù theo Nghị quyết số 29/2026/QH16 của Quốc hội hết hiệu lực./.
Tin nóng
Từ ngày 1-7, Luật Xây dựng 2025 chính thức có hiệu lực với nhiều điểm mới đáng chú ý. Trong đó, quy định miễn giấy phép xây dựng đối với nhà ở riêng lẻ được xem là thay đổi lớn, tác động trực tiếp đến người dân.
Nhằm luật hóa thẩm quyền cấp sổ đỏ tại Nghị định 49/2026/NĐ-CP, dự thảo Luật sửa đổi Luật Đất đai 2024 đã đề xuất quy định mới về thẩm quyền cấp sổ đỏ.
Bộ Tài chính đang nghiên cứu xây dựng Luật Thuế bất động sản thay thế các luật thuế sử dụng đất hiện hành, đồng thời rà soát, sửa đổi các quy định liên quan đến thuế đất.
1.480 trường hợp bị ảnh hưởng đã bàn giao mặt bằng thi công dự án bờ Bắc kênh Đôi. Các bên liên quan đang giải quyết vướng mắc các trường hợp còn lại.
Công tác giải phóng mặt bằng Dự án đầu tư xây dựng tuyến cao tốc Chợ Mới - Bắc Kạn đang được các địa phương liên quan tập trung tháo gỡ, đẩy nhanh tiến độ nhằm bảo đảm bàn giao toàn tuyến trước ngày 15/6.
Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng được quy hoạch để trở thành trung tâm tài chính - kinh tế - văn hóa sáng tạo và công nghệ của Hà Nội.
Tin mới
Hai dự án đầu tư xây dựng mà tổ chức, cá nhân nước ngoài được phép sở hữu nhà ở trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh gồm: dự án đầu tư xây dựng Nhà ở hỗn hợp và thương mại dịch vụ Song Khê - Nội Hoàng; dự án Chung cư hỗn hợp tại lô đất CT thuộc quy hoạch chi tiết Khu đô thị hỗn hợp, giải trí cao cấp tại Khu đô thị phía Nam, Thành phố Bắc Giang cũ…
Bộ Xây dựng vừa công bố 4 thủ tục hành chính được sửa đổi, bổ sung trong lĩnh vực hoạt động xây dựng thuộc phạm vi quản lý của Bộ, nhằm tiếp tục hoàn thiện quy trình giải quyết thủ tục, tạo thuận lợi cho tổ chức, cá nhân và doanh nghiệp trong quá trình thực hiện…
Ngày 14-5, UBND xã Nam Phù triển khai kế hoạch đặt tên đường, ngõ và lắp đặt số nhà trên địa bàn, góp phần hoàn thiện công tác quản lý hành chính, xây dựng diện mạo địa phương văn minh, hiện đại, đồng bộ.
Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu chủ trì họp về tình hình, kết quả triển khai nhiệm vụ xây trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới.
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng vừa ký Công điện số 39/CĐ-TTg về việc đẩy nhanh tiến độ khai thác, xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư khi thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy, sắp xếp đơn vị hành chính các cấp.
Với vốn đầu tư khoảng 9.500 tỷ đồng, tuyến đường ven sông Sài Gòn, Tp.HCM còn nhiều vướng mắc trong công tác thẩm định giá đất, tái định cư….
Chủ tịch Cần Thơ cho biết TP đã điều chỉnh chủ trương dự án sân golf cồn Ấu và yêu cầu trong vòng 3 tháng phải có động thái khởi công, phấn đấu năm 2027 sẽ có sân golf.
Những hành động đầy ngẫu hứng của Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio và tỷ phú công nghệ Elon Musk bên lề cuộc gặp giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh đã nhanh chóng lan truyền trên mạng xã hội, thu hút sự chú ý lớn từ cư dân mạng Trung Quốc và quốc tế.