Gỡ vướng khi chính sách thuế đi vào thực tế

Ông Lê Văn Dũng, Phó Trưởng Thuế thành phố Huế chia sẻ tại hội nghị.

Chính sách mới, vướng mắc mới

Năm 2026, hàng loạt quy định mới về quản lý thuế, kê khai, hóa đơn điện tử và gia hạn nghĩa vụ thuế được triển khai, trong đó Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 có hiệu lực từ ngày 1/7, cùng với đó là các quy định mới về quản lý thuế, hóa đơn điện tử và chứng từ điện tử. Những thay đổi này diễn ra trong bối cảnh ngành thuế tiếp tục đẩy mạnh quản lý trên môi trường số, đặt ra yêu cầu mới đối với cả cơ quan quản lý lẫn người nộp thuế.

Theo ông Lê Văn Dũng, Phó Trưởng Thuế thành phố Huế, chính sách dù được xây dựng chặt chẽ vẫn cần được đối chiếu với thực tế sản xuất, kinh doanh. Việc chuyển từ thuế khoán sang kê khai, áp dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền, sử dụng mã định danh cá nhân thay mã số thuế cùng những thay đổi về thuế thu nhập cá nhân đang đặt ra không ít khó khăn cho người nộp thuế. Vì vậy, đối thoại được xác định là kênh để cơ quan thuế tiếp nhận phản ánh, nhận diện đúng vướng mắc và có hướng xử lý kịp thời tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế.

Một trong những vấn đề được doanh nghiệp tập trung trao đổi là chính sách gia hạn nghĩa vụ thuế và tiền thuê đất trong năm 2026. Nghị định số 245/2026/NĐ-CP quy định gia hạn thời hạn nộp thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN), thuế thu nhập cá nhân (TNCN) và tiền thuê đất trong năm 2026 có tác động trực tiếp đến kế hoạch dòng tiền của doanh nghiệp, nhất là những đơn vị đang phải cân đối nguồn vốn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.

 Các phòng chuyên môn Thuế thành phố trực tiếp giải đáp các vướng mắc cho người nộp thuế.

Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp vẫn chưa rõ đối tượng nào được gia hạn, thời gian gia hạn bao lâu, thời điểm gửi đề nghị và trách nhiệm phát sinh nếu thực hiện không đúng thủ tục. Các câu hỏi tại hội nghị tập trung vào tiêu chí xác định đối tượng được gia hạn thuế GTGT, thuế TNDN, tiền thuê đất; hồ sơ và thời hạn gửi giấy đề nghị để không phát sinh tiền chậm nộp.

Theo hướng dẫn của cơ quan thuế, đối tượng được hưởng chính sách là doanh nghiệp, tổ chức, hộ/cá nhân kinh doanh thuộc các ngành kinh tế được ưu tiên hỗ trợ theo quy định (như nông - lâm - thủy sản, công nghiệp chế biến - chế tạo, xây dựng, vận tải, du lịch...) hoặc thuộc nhóm doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ. Thủ tục được thực hiện cũng được đơn giản hóa. Người nộp thuế gửi giấy đề nghị gia hạn bằng phương thức điện tử trong thời hạn quy định, đồng thời chịu trách nhiệm về việc xác định mình thuộc đối tượng được hưởng chính sách.

Những câu hỏi này cho thấy khó khăn của người nộp thuế không hẳn nằm ở việc thiếu quy định, mà ở khả năng hiểu đúng và áp dụng chính xác quy định vào từng trường hợp cụ thể.

 Người nộp thuế chia sẻ các vướng mắc liên quan tại hội nghị. 

Tại phiên đối thoại, người nộp thuế cũng bày tỏ lo ngại về nguy cơ bị xử phạt khi phát sinh sai sót trong xử lý hóa đơn, vướng mắc trong việc xuất hóa đơn đúng thời điểm đối với các trường hợp khách hàng cá nhân không có nhu cầu lấy hóa đơn, cũng như các lỗi kết nối dữ liệu trong quá trình chuyển đổi mã số thuế sang mã định danh cá nhân. Những lưu ý khi thực hiện giao dịch điện tử, sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền và cách xử lý khi hóa đơn có sai sót cũng được các đơn vị cung cấp giải pháp hóa đơn hỗ trợ hướng dẫn. Đại diện cơ quan thuế cũng khẳng định sẽ tiếp nhận các phản ánh liên quan đến hạ tầng công nghệ, đồng thời hỗ trợ các đơn vị trong quá trình triển khai phần mềm kê khai và các ứng dụng thuế điện tử.

Liên quan đến Thuế TNCN, việc xác định nghĩa vụ khấu trừ 10% thuế TNCN tại nguồn đối với các khoản chi trả cho lao động không ký hợp đồng lao động hoặc ký hợp đồng dưới 3 tháng cũng là vấn đề khiến nhiều doanh nghiệp lúng túng. Trên thực tế, doanh nghiệp gặp khó trong việc xác định chính xác đối tượng và điều kiện áp dụng bản cam kết (Mẫu 08/CK-TNCN hoặc các quy định cam kết thu nhập thấp) để tạm thời không khấu trừ 10%. Nhiều đơn vị lo ngại rủi ro pháp lý nếu không khấu trừ thì đối mặt với nguy cơ bị truy thu và xử phạt vi phạm hành chính khi thanh tra, kiểm tra thuế phát hiện cá nhân cam kết không đúng thực tế. Ngược lại, nếu khấu trừ ngay 10% thì lại phát sinh phản ứng từ người lao động, đồng thời làm tăng chi phí quản lý và khối lượng thủ tục hành chính khi phải thực hiện quyết toán và cấp chứng từ khấu trừ thuế điện tử sau này. 

Những vấn đề này được các phòng chuyên môn của Thuế thành phố hướng dẫn chi tiết trong từng trường hợp cụ thể với tinh thần tháo gỡ đến cùng. Đối với các nội dung thuộc thẩm quyền, các phòng chuyên môn trực tiếp giải đáp, làm rõ điều kiện pháp lý và quy trình thực hiện ngay tại hội nghị. Riêng các vướng mắc mang tính chất phức tạp hoặc liên quan đến chính sách chung, Thuế thành phố ghi nhận đầy đủ để tổng hợp, báo cáo cấp trên và cam kết sớm có phản hồi bằng văn bản, quyết không để kiến nghị của người nộp thuế "rơi vào yên lặng".

Từ quản lý đến đồng hành

Đối thoại với người nộp thuế cho thấy một chuyển động đáng chú ý trong quản lý thuế: yêu cầu tuân thủ ngày càng cao phải đi cùng khả năng hỗ trợ người dân, doanh nghiệp thực hiện đúng ngay từ đầu. Cùng với việc giải đáp các vướng mắc, Thuế thành phố Huế biểu dương những doanh nghiệp, tổ chức và hộ kinh doanh duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh và thực hiện đầy đủ, kịp thời nghĩa vụ với ngân sách Nhà nước.

 Lãnh đạo Thuế thành phố tặng giấy khen cho các doanh nghiệp có thành tích thực hiện tốt chính sách, pháp luật thuế năm 2025.

Theo ông Lê Văn Dũng, Phó Trưởng Thuế thành phố Huế, thời gian qua, nhiều đơn vị phải đối mặt với áp lực chi phí, thị trường, thiên tai và biến động kinh tế nhưng vẫn duy trì kỷ cương tài chính, phối hợp với cơ quan thuế trong chuyển đổi số và minh bạch hoạt động kinh doanh. Việc tuân thủ nghĩa vụ thuế không chỉ liên quan đến nguồn thu ngân sách mà còn là một trong những điều kiện để bảo đảm môi trường kinh doanh công bằng giữa các chủ thể trên thị trường.

Lãnh đạo Thuế thành phố Huế cho biết, ngành thuế sẽ tiếp tục tiếp nhận phản ánh, kịp thời xử lý những vấn đề thuộc thẩm quyền và tham mưu lãnh đạo thành phố, Cục Thuế tháo gỡ những khó khăn phát sinh, theo tinh thần “rõ trách nhiệm, rõ tiến độ, rõ kết quả”. Mục tiêu được đặt ra là tạo thuận lợi hơn cho người nộp thuế nhưng vẫn bảo đảm kỷ cương, minh bạch và công bằng trong thực hiện nghĩa vụ với ngân sách.

Dịp này, Thuế thành phố Huế tuyên dương, tặng giấy khen cho 55 người nộp thuế có thành tích thực hiện tốt chính sách, pháp luật thuế năm 2025, gồm 42 tổ chức, doanh nghiệp và 13 hộ kinh doanh.