Hà Nội chốt trần 120 triệu USD mỗi km đường sắt đi ngầm
Ngày 4/11, HĐND thành phố Hà Nội đã thông qua Nghị quyết thí điểm cơ chế, chính sách đặc thù đầu tư xây dựng một số tuyến đường sắt đô thị với 95 đại biểu tán thành (đạt 77,24% tổng số đại biểu). Nghị quyết quy định mức trần giá trị hợp đồng bình quân 120 triệu USD/km cho các đoạn tuyến đi ngầm, gắn với kiểm soát chi phí và siết chặt trách nhiệm nhà thầu.
Mức trần 120 triệu USD/km: Giới hạn pháp lý ràng buộc, không có chuyện trượt giá
Nghị quyết quy định thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù về nhà thầu chiến lược, bố trí nguồn vốn, thực hiện hợp đồng chìa khóa trao tay, giải phóng mặt bằng, khảo sát, thiết kế, thi công, kiểm soát tạm ứng, thanh toán, chuyển giao công nghệ và chuyển đổi số.

Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng báo cáo tại kỳ họp. Ảnh: HNM
Nội dung đáng chú ý nhất là mức trần giá trị hợp đồng bình quân 120 triệu USD/km đối với các đoạn tuyến đi ngầm, gắn liền với kiểm toán, kiểm soát chi phí và trách nhiệm của nhà thầu về chất lượng, tiến độ, an toàn công trình.
Giải trình trước HĐND, Phó Chủ tịch UBND thành phố Trương Việt Dũng cho biết mức trần 120 triệu USD/km là giới hạn giá trị hợp đồng bình quân cho các đoạn tuyến đi ngầm, được nghiên cứu dựa trên Đề án tổng thể đầu tư xây dựng hệ thống đường sắt đô thị Thủ đô, tham khảo các dự án tương tự và cam kết của nhà thầu. Số liệu tham chiếu cập nhật năm 2026 đối với tuyến đi ngầm khoảng 141,34 triệu USD/km (đã bao gồm thuế giá trị gia tăng, chưa bao gồm giải phóng mặt bằng và dự phòng).
Phạm vi chi phí trong mức trần bao gồm phần xây dựng depot, bãi đỗ, ga ngầm, hầm, quan trắc lún; các thiết bị như đoàn tàu, đường ray, thông tin tín hiệu, cấp điện, trung tâm điều hành, thu phí tự động, cửa chắn ga; chi phí quản lý, tư vấn của nhà thầu và dự phòng. Mức trần này chưa bao gồm chi phí công năng lưỡng dụng, thuế giá trị gia tăng, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, di dời hạ tầng kỹ thuật và chi phí quản lý thuộc trách nhiệm chủ đầu tư. Phó Chủ tịch UBND thành phố nhấn mạnh mức trần là giới hạn pháp lý ràng buộc nhà thầu ngay khi giao kết hợp đồng, không phải khoản ngân sách được mặc nhiên sử dụng.
Nhấn mạnh về nguyên tắc quản lý chi phí, Chủ tịch UBND thành phố Vũ Đại Thắng khẳng định: “Mức giá 120 triệu USD/km là tối đa, không có chuyện trượt giá, không có chuyện phát sinh”. Thành phố sẽ tiếp tục kiểm soát chi phí trên cơ sở thiết kế, tổng mức đầu tư, kết quả kiểm toán và điều kiện hợp đồng.
Triển khai đồng bộ 5 tuyến đường sắt đô thị đến năm 2030
Các tuyến thực hiện thí điểm gồm tuyến số 1, 2, 8, 10 và 14, với thời gian dự kiến hoàn thành vào năm 2030. Hướng tuyến chi tiết sẽ được xác định tại hồ sơ phương án tuyến tỷ lệ 1/500 do UBND thành phố phê duyệt, bảo đảm phù hợp với Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm.
Phó Chủ tịch UBND thành phố Trương Việt Dũng cho biết việc chuyển từ đầu tư từng tuyến riêng lẻ sang triển khai đồng bộ 5 tuyến theo hợp đồng chìa khóa trao tay giúp thống nhất tiêu chuẩn kỹ thuật, công nghệ, thiết bị, tổ chức mua sắm và thi công. Lợi thế quy mô này giúp tối ưu hóa nguồn lực, giảm chi phí trung gian, rút ngắn thời gian thực hiện và hỗ trợ vận hành, bảo trì lâu dài.
Về nhu cầu nguồn vốn, Chủ tịch UBND thành phố Vũ Đại Thắng thông tin nhu cầu vốn đầu tư đường sắt đô thị giai đoạn 2026–2030 xác định trên 1 triệu tỷ đồng; riêng 5 tuyến đang triển khai cần khoảng 900.000 tỷ đồng. Thành phố xây dựng phương án huy động từ ngân sách thành phố, hỗ trợ của Trung ương, vốn vay ODA, phát hành trái phiếu và nguồn thu từ khai thác quỹ đất tại các khu vực phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD)...
