Hà Nội dự kiến lập 3 vùng phát thải thấp, hạn chế nhiều loại phương tiện

Ba khu vực dự kiến triển khai vùng phát thải thấp

Sở Xây dựng Hà Nội vừa báo cáo UBND TP Hà Nội về kết quả thực hiện thí điểm vùng phát thải thấp (LEZ), đồng thời đề xuất mô hình và lộ trình mở rộng trên địa bàn thành phố.

Sở Xây dựng Hà Nội đề xuất mở rộng vùng phát thải thấp tại Hoàn Kiếm, Cửa Nam từ năm 2027 (Ảnh minh họa). 

Theo đề xuất, giai đoạn 2 của Đề án vùng phát thải thấp trong Vành đai 1 sẽ được triển khai tại 3 khu vực thuộc phường Hoàn Kiếm và Cửa Nam, từ ngày 1/1/2027 đến hết ngày 31/12/2027.

Cụ thể, khu vực 1 là vùng lõi thí điểm, nằm bên trong đường bao khu vực phố đi bộ và chợ đêm phường Hoàn Kiếm. Khu vực này gồm 12 tuyến phố: Tràng Tiền, Hàng Khay, Lê Thái Tổ, Hàng Đào, Hàng Ngang, Hàng Buồm, Mã Mây, Hàng Bạc, Hàng Mắm, Nguyễn Hữu Huân, Lý Thái Tổ và Ngô Quyền.

Vùng lõi có diện tích khoảng 0,45km², chu vi 3,2km, dân số khoảng 20.000 người.

Khu vực 2 là vùng mở rộng, nằm bên trong đường bao các tuyến Tràng Thi, Thợ Nhuộm, Hàng Bông, Phùng Hưng, Phan Đình Phùng, Hàng Đậu, Trần Nhật Duật, Trần Quang Khải, Tràng Tiền, Hàng Khay trở vào khu vực phố Cổ. Diện tích khu vực này khoảng 1,65km², chu vi 5,5km, dân số khoảng 90.000 người.

Khu vực 3 bao gồm địa bàn phường Hoàn Kiếm và Cửa Nam, được giới hạn bởi các tuyến: Nguyễn Du, Hàn Thuyên, Trần Hưng Đạo, Trần Khánh Dư, Trần Quang Khải, Trần Nhật Duật, Hàng Đậu, Cửa Đông, Lý Nam Đế, Tôn Thất Thiệp, Điện Biên Phủ, Hàng Bông, Cửa Nam và Lê Duẩn.

Khu vực này có diện tích khoảng 3,6km², chu vi 8,3km, dân số khoảng 136.947 người. Các phường giáp ranh gồm Ba Đình, Hai Bà Trưng, Hồng Hà và Văn Miếu - Quốc Tử Giám.

Nhiều loại phương tiện bị hạn chế lưu thông

Để tổ chức giao thông trong vùng phát thải thấp, tại khu vực 1, Sở Xây dựng đề xuất cấm toàn bộ phương tiện giao thông đường bộ, gồm xe mô tô, xe gắn máy và ô tô các loại trong khung giờ từ 19h - 24h vào thứ Sáu, thứ Bảy và Chủ nhật hằng tuần.

Đối với ô tô sử dụng nhiên liệu hóa thạch, phương tiện không đạt quy chuẩn khí thải mức 4 trở lên theo QCVN 85:2025/BNNMT sẽ không được lưu thông trong vùng phát thải thấp.

Ô tô trên 16 chỗ, trừ xe buýt và xe đưa đón học sinh, chỉ được phép hoạt động ngoài giờ cao điểm tại khu vực 1 và khu vực 2. Nếu có nhu cầu hoạt động trong giờ cao điểm, phương tiện phải được Công an thành phố chấp thuận bằng văn bản.

Đáng chú ý, xe tải sử dụng nhiên liệu hóa thạch có khối lượng toàn bộ dưới 2 tấn chỉ được hoạt động ngoài giờ cao điểm. Trường hợp lưu thông trong giờ cao điểm phải được Công an thành phố chấp thuận. Với xe tải có khối lượng toàn bộ từ 2 - 3,5 tấn, đề xuất cấm lưu thông hoàn toàn.

Đối với xe mô tô, xe gắn máy hoạt động kinh doanh trên nền tảng phần mềm ứng dụng hỗ trợ kết nối vận tải, Sở Xây dựng đề xuất không cho phép phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch lưu thông trong vùng phát thải thấp. Các đơn vị cung cấp phần mềm có trách nhiệm điều hướng phương tiện trên hệ thống quản lý.

Các phương tiện ưu tiên và phương tiện được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận hoạt động trong phạm vi hạn chế sẽ áp dụng theo quy định riêng. Tuy nhiên, những phương tiện này vẫn phải đáp ứng quy chuẩn khí thải tương ứng mới được lưu thông trong vùng phát thải thấp.

Hơn 880 xe buýt xanh hoạt động trên toàn thành phố

Cùng với việc đề xuất mở rộng vùng phát thải thấp, Hà Nội đã triển khai nhiều giải pháp phát triển giao thông công cộng, từng bước tạo điều kiện để người dân chuyển đổi phương thức đi lại.

Đối với mạng lưới xe buýt, thành phố đã điều chỉnh, hợp lý hóa lộ trình và dịch vụ của 20 tuyến; mở rộng vùng phục vụ đến các khu vực chưa có xe buýt hoạt động đối với 5 tuyến. Đồng thời, tăng cường 4 tuyến kết nối với các ga của 2 tuyến đường sắt đô thị.

Về chuyển đổi phương tiện xanh, thành phố đã đưa vào hoạt động 397 xe buýt điện trên 22 tuyến. Tính đến thời điểm báo cáo, toàn thành phố có 880 xe buýt xanh trên 52 tuyến, gồm 741 xe điện và 139 xe sử dụng khí CNG, đạt tỷ lệ 44,4%.

Đáng chú ý, từ ngày 1/7/2026, 100% xe buýt hoạt động trong vùng phát thải thấp sử dụng nhiên liệu điện, năng lượng xanh, sạch.

Thành phố cũng triển khai chính sách miễn tiền vé xe buýt được ngân sách trợ giá đối với hành trình di chuyển trong phạm vi Vành đai 1 từ ngày 1/7/2026, góp phần khuyến khích người dân sử dụng giao thông công cộng.

Hạ tầng phục vụ phương tiện xanh từng bước được bổ sung. Hiện, trên địa bàn thành phố có 2.313 vị trí trạm sạc với 10.209 cổng sạc. Riêng khu vực Vành đai 1 có 43 vị trí với 174 cổng sạc.

Đối với hệ thống tủ đổi pin, V-Green đã chủ động lắp đặt 1.094 tủ tại 98 phường, xã. Tại các vị trí công cộng được thành phố chấp thuận, đã lắp đặt 238 vị trí với 556 tủ đổi pin, trong đó 297 tủ đã được đấu nối điện.

Công tác giám sát, xử lý vi phạm cũng được triển khai trong quá trình thực hiện thí điểm.

Theo báo cáo, từ ngày 14/9 đến 11/10/2026, tại khu vực thí điểm, lực lượng chức năng đã xử phạt 39 trường hợp với tổng số tiền 29,9 triệu đồng.

Trên các tuyến lân cận như Điện Biên Phủ, Trần Phú, trong giai đoạn từ ngày 12/9 đến 7/10/2026, lực lượng chức năng xử lý 50 trường hợp, phạt tiền 11,3 triệu đồng.

Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn còn một số khó khăn. Theo đánh giá của Công an thành phố, việc sử dụng phương tiện công cộng và gửi xe tại vùng đệm để di chuyển vào khu vực 1, khu vực 2 còn hạn chế do hệ thống giao thông công cộng chưa đáp ứng yêu cầu, ý thức của một bộ phận người dân chưa cao.

Để phục vụ việc mở rộng vùng phát thải thấp, Sở Xây dựng đề nghị các sở, ngành và UBND các phường tiếp tục thực hiện hiệu quả những nhiệm vụ được giao trong Đề án.

Đồng thời, Sở kiến nghị UBND TP Hà Nội chấp thuận để các phường, ngoại trừ Hoàn Kiếm và Cửa Nam, chủ động rà soát, tổ chức triển khai thí điểm vùng phát thải thấp trên địa bàn theo mô hình riêng, phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương.

Trong đó, phường Cầu Giấy đã đề xuất mô hình "vùng phát thải thấp theo khu vực trọng điểm". Việc triển khai các mô hình phải bám sát nội dung Đề án vùng phát thải thấp trong Vành đai 1 đã được thành phố phê duyệt.

Theo Sở Xây dựng, việc mở rộng thí điểm cần được triển khai đồng bộ với các giải pháp phát triển giao thông công cộng, hạ tầng sạc điện, bãi đỗ xe trung chuyển, đồng thời tăng cường tuyên truyền để tạo sự đồng thuận của người dân và doanh nghiệp.