Hà Nội: Khi du lịch văn hóa, di sản được đầu tư đúng hướng

Du khách có thể tự mình “du hành thời gian” tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám bằng công nghệ thực tế ảo VR360 kết hợp cùng mô hình 3D.

Theo Báo cáo kết quả công tác tháng 2 và nhiệm vụ trọng tâm tháng 3/2026 của Sở Du lịch Hà Nội, trong tháng 2/2026, thủ đô ước đón 3,18 triệu lượt khách, tăng 28,5% so với cùng kỳ năm 2025.

Trong đó, khách du lịch quốc tế ước đạt 680,8 nghìn lượt, tăng 16,2%. Khách du lịch nội địa ước đạt 2,5 triệu lượt, tăng 32,3% so với cùng kỳ năm trước. Tổng thu từ khách du lịch ước đạt 12,39 nghìn tỷ đồng, tăng 24,8% so với cùng kỳ năm 2025.

Theo bà Đặng Hương Giang, Giám đốc Sở Du lịch Hà Nội, các kết quả đạt được trong tháng đầu năm du lịch mới là nền tảng quan trọng để ngành Du lịch Thủ đô triển khai các nhiệm vụ trọng tâm trong quý 1 và cả năm 2026. Trong báo cáo gửi UBND TP. Hà Nội, bà nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục “nâng cao chất lượng sản phẩm, đẩy mạnh xúc tiến thị trường và hoàn thiện thể chế quản lý nhà nước về du lịch”.

Thực tế cho thấy, tăng trưởng lượng khách gắn chặt với chuỗi hoạt động, sự kiện được tổ chức bài bản ngay từ những ngày đầu năm. Chương trình “Du lịch Hà Nội chào 2026 - Get on Hanoi 2026” diễn ra từ ngày 30/1 đến 1/2/2026, tại Không gian văn hóa sáng tạo Tây Hồ đã mở màn cho năm du lịch mới của Thủ đô.

Tại đây, TP. Hà Nội trao quyết định công nhận các điểm du lịch mới gồm Điểm du lịch Vườn Thực vật Hà Nội tại phường Tây Tựu, Điểm du lịch Làng nghề gỗ mỹ nghệ Thiết Úng và Điểm du lịch Thụy Lâm tại xã Thư Lâm, đồng thời giới thiệu hơn 80 trải nghiệm du lịch đặc sắc trong năm 2026.

Chương trình “Du lịch Hà Nội chào 2026 - Get on Hanoi 2026”.

Ngay sau đó, Chương trình “Happy Tết 2026” tổ chức từ ngày 6/2 đến 10/2/2026 tại Trung tâm Hoàng Thành Thăng Long đã thu hút hơn 10.000 lượt khách với gần 30 hoạt động trải nghiệm, ước tính doanh thu khoảng 10 tỷ đồng. Cùng thời điểm, gian hàng du lịch Hà Nội tại Phân khu “Tinh hoa Văn hóa Việt Nam” thuộc Hội chợ Mùa Xuân lần thứ nhất năm 2026 từ ngày 2/2 đến 13/2/2026 đã đón trên 20.000 lượt khách tham quan.

Trong lĩnh vực chuyển đổi số, Sở Du lịch Hà Nội phối hợp với Công ty Cổ phần Foody triển khai dự án “Bản đồ Ẩm thực Du lịch số Hà Nội”, hướng tới kết nối, tích hợp với ứng dụng iHanoi; phối hợp với Zalo trong công tác thông tin, quảng bá, hỗ trợ du khách; nghiên cứu khả năng hợp tác với VNPay. Đây là bước đi cần thiết trong bối cảnh du khách ngày càng ưu tiên trải nghiệm số.

Thực tế, chuyển đổi số đã giúp Hà Nội không chỉ "phục hồi" mà còn "tái cấu trúc" mô hình tăng trưởng. Loạt sản phẩm du lịch mới ra mắt dịp cuối năm 2025 - đầu năm 2026 đều có sự hiện diện rõ nét của công nghệ hiện đại. Một trong những ví dụ điển hình là vở diễn Kinh đô Thăng Long hay tour Ký Ức Cột Cờ tại Hoàng thành Thăng Long.

Thay vì cách thuyết minh truyền thống, chương trình sử dụng công nghệ trình chiếu 3D mapping để tái hiện các lớp lịch sử bằng hình ảnh, âm thanh và ánh sáng hiện đại. Những bức tường thành cổ trở thành "màn hình sống", nơi câu chuyện về kinh đô Thăng Long được kể lại theo ngôn ngữ của thời đại số.

Vở diễn Kinh đô Thăng Long tại Hoàng thành Thăng Long.

Công nghệ ở đây không làm lu mờ di sản, mà tăng cường khả năng tiếp cận của di sản đối với công chúng trẻ - nhóm khách hàng vốn quen với trải nghiệm số hóa và nội dung trực quan. Ông Phạm Văn Thủy, Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia, chia sẻ: “Tinh thần này hoàn toàn phù hợp với định hướng về phát triển du lịch của Đảng, Nhà nước. Không chỉ chú trọng đến số lượng khách mà quan trọng hơn là nâng cao về chất lượng trải nghiệm và lan tỏa, tôn vinh các giá trị di sản lịch sử của dân tộc”.

Tại Thành Cổ Loa, không gian lễ hội mùa xuân năm nay cũng được bổ sung các lớp thông tin số, bản đồ tương tác và nội dung truyền thông đa nền tảng. Trong khuôn viên lễ hội, Không gian Di sản số và Lễ hội truyền thống số gồm ba khu trải nghiệm: thực tế ảo 3D 360 độ, trình chiếu hologram 3D và khu VR tại Giếng Ngọc.

Du khách có thể đeo kính VR để tham quan toàn bộ quần thể di tích dưới góc nhìn 360 độ, khám phá câu chuyện xây thành, truyền thuyết nỏ thần, các hiện vật được số hóa 3D; đồng thời quét mã QR để truy cập thông tin lịch sử, kiến trúc và phim tài liệu về lễ hội.

Có thể nói, chuyển đổi số trong du lịch di sản không chỉ là câu chuyện của thiết bị hay phần mềm. Quan trọng hơn, đó là cách di sản được "tái sinh" trong môi trường mới. Đó cũng là nền tảng để Hà Nội xây dựng hình ảnh một trung tâm du lịch văn hóa thông minh, nơi truyền thống và công nghệ bổ trợ cho nhau. Kết quả của hai tháng đầu năm chính là tín hiệu cho thấy mô hình du lịch văn hóa, du lịch di sản đang được đầu tư đúng hướng và vận hành hiệu quả.

Tại Thành Cổ Loa, không gian lễ hội mùa xuân năm nay cũng được bổ sung các lớp thông tin số, bản đồ tương tác.

Với đà tăng trưởng này và định hướng sản phẩm, thị trường khá rõ nét, du lịch Hà Nội đang cho thấy quyết tâm tạo bứt phá về chất lượng tăng trưởng. Tháng 3/2026, ngành du lịch Thủ đô xác định trọng tâm là hoàn thiện định hướng phát triển trung và dài hạn.

Sở Du lịch sẽ xây dựng báo cáo đánh giá 10 năm thực hiện Nghị quyết 06-NQ/TU về phát triển du lịch Thủ đô; trình UBND thành phố ban hành Kế hoạch phát triển du lịch Hà Nội giai đoạn 2026-2030.

Ngành trình Đảng ủy UBND thành phố ban hành báo cáo gửi Ban chỉ đạo quản lý bộ máy, biên chế thành phố về Đề án đổi mới mô hình tổ chức và phương thức quản lý, bảo tồn, phát huy giá trị khu di tích quốc gia đặc biệt lịch sử và danh lam thắng cảnh quần thể Hương Sơn (Chùa Hương); triển khai kế hoạch tổ chức Lễ hội Du lịch năm 2026; xây dựng kế hoạch phát triển du lịch nông thôn gắn với xây dựng nông thôn mới...

Một điểm nhấn của ngành Du lịch Thủ đô là việc đánh giá, hoàn thiện điều kiện để lập hồ sơ công nhận 3 khu du lịch cấp quốc gia, gồm: Khu du lịch Ba Vì; Khu du lịch khu di tích thắng cảnh Hương Sơn; Khu du lịch khu vực Hồ Hoàn Kiếm – phụ cận và khu phố cổ.

Hà Nội cũng sẽ triển khai thử nghiệm các sản phẩm du lịch trải nghiệm nông nghiệp tại Bát Tràng, Ứng Thiên; xây dựng kế hoạch tổ chức sản phẩm du lịch đêm tại điểm du lịch Di tích quốc gia đặc biệt Đền Sóc với chủ đề “Đêm Đền Sóc – Hào khí Thánh Gióng”…

Tường Bách