Hà Nội lập đường dây nóng kiểm soát, xử lý đốt rác, rơm rạ, phụ phẩm nông nghiệp

Thời gian qua, chất lượng môi trường không khí trên địa bàn thành phố Hà Nội diễn biến phức tạp, nhiều thời điểm ở mức xấu và rất xấu, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe Nhân dân và hình ảnh, uy tín của Thủ đô.

Mặc dù Thành phố đã triển khai nhiều giải pháp theo chỉ đạo của Trung ương và các chương trình, kế hoạch đã ban hành, tuy nhiên vào các thời điểm thu hoạch nông nghiệp, tình trạng đốt rơm rạ, phụ phẩm nông nghiệp và đốt rác tự phát, không kiểm soát vẫn diễn ra tại nhiều địa bàn; phát sinh lượng lớn bụi mịn (PM2.5) và khí độc hại, gây ô nhiễm không khí cục bộ nghiêm trọng. Đây là nguồn phát thải có thể kiểm soát ngay, song chưa được xử lý triệt để, làm giảm hiệu quả các giải pháp cải thiện chất lượng không khí; đồng thời cho thấy sự thiếu quyết liệt trong tổ chức thực hiện tại một số địa phương.

Đốt rác tự phát ở Hà Nội ảnh hưởng xấu tới môi trường thành phố. Ảnh: Duy Khánh

Công văn mới nhất của UBND TP Hà Nội về triển khai quyết liệt các biện pháp nhằm chấm dứt tình trạng đốt rơm rạ, phụ phẩm nông nghiệp và đốt rác tự phát trên địa bàn Thành phố đã nhấn mạnh, yêu cầu cải thiện chất lượng không khí ngày càng cấp bách, chịu sự giám sát chặt chẽ của Nhân dân và cơ quan báo chí, theo UBND thành phố Hà Nội, việc chấm dứt hoàn toàn tình trạng nêu trên là nhiệm vụ bắt buộc, phải thực hiện ngay, không có ngoại lệ, gắn với trách nhiệm trực tiếp của người đứng đầu địa phương với kết quả thực hiện.

Hành vi đốt rơm rạ, phụ phẩm nông nghiệp và đốt rác tự phát là hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường; bị nghiêm cấm theo Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 và bị xử phạt vi phạm hành chính theo Nghị định số 45/2022/NĐ-CP của Chính phủ. Do đó, việc tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm và gắn trách nhiệm người đứng đầu địa phương là cần thiết nhằm bảo đảm hiệu lực, hiệu quả thi hành pháp luật.

Để bảo đảm kiểm soát chặt chẽ và chấm dứt tình trạng đốt rơm rạ, UBND Thành phố giao UBND các xã, phường tổ chức thực hiện các giải pháp kỹ thuật và quản lý để kiểm soát chặt chẽ, xử lý nghiêm các hành vi: Đốt rơm rạ, phụ phẩm nông nghiệp; Đốt rác sinh hoạt, rác thải tự phát ngoài quy định; Đốt rác không đúng nơi quy định, không được kiểm soát.

Đồng thời, tổ chức rà soát, khoanh vùng các khu vực có nguy cơ cao; bố trí lực lượng kiểm tra, giám sát thường xuyên liên tục (đặc biệt khung giờ 17h–22h); phát hiện, ngăn chặn và xử lý ngay từ khi mới phát sinh, không để lan rộng, không để tái diễn.

Thành phố cũng yêu cầu thiết lập và công khai đường dây nóng; tiếp nhận, xử lý thông tin phản ánh trong thời gian tối đa 02 giờ; thực hiện chế độ báo cáo nhanh hằng ngày. Phát huy vai trò hệ thống chính trị cơ sở, lực lượng công an, cán bộ môi trường, trưởng thôn/tổ dân phố trong giám sát, phát hiện và xử lý vi phạm.

Đáng chú ý, UBND thành phố nêu rõ, Chủ tịch UBND cấp xã chịu trách nhiệm toàn diện trước UBND Thành phố trong trường hợp để xảy ra tình trạng đốt rơm rạ, phụ phẩm nông nghiệp và đốt rác tự phát trên địa bàn quản lý. Kết quả thực hiện nội dung này là một trong những tiêu chí để xem xét, đánh giá, xếp loại mức độ hoàn thành nhiệm vụ, đồng thời làm căn cứ xét thi đua, khen thưởng theo quy định.

Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện; tổng hợp, báo cáo UBND thành phố định kỳ và đột xuất; đề xuất xử lý trách nhiệm đối với các địa phương để xảy ra vi phạm.

Công an Thành phố tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, đặc biệt các trường hợp tái diễn nhiều lần, vi phạm có tổ chức, gây hậu quả nghiêm trọng.

Sở Văn hóa và Thể thao chủ trì theo dõi, tổng hợp thông tin từ báo chí, truyền thông và dư luận xã hội; định kỳ hoặc đột xuất báo cáo UBND Thành phố về các phản ánh liên quan đến tình trạng đốt rơm rạ và việc xử lý của chính quyền địa phương; tham mưu công khai các địa phương để xảy ra vi phạm nhằm tăng cường giám sát xã hội.

Sở Nội vụ chủ trì tham mưu đưa kết quả thực hiện nhiệm vụ kiểm soát, chấm dứt đốt rơm rạ và đốt rác tự phát vào tiêu chí bắt buộc trong đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ hằng năm của chính quyền địa phương và người đứng đầu.

Ngoài ra, UBND thành phố cũng đề nghị Ủy ban Mặt trận tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội và Thành đoàn Hà Nội phối hợp tăng cường giám sát, tuyên truyền, vận động người dân không đốt rơm rạ; khuyến khích cộng đồng tham gia phát hiện, phản ánh vi phạm.

Cơ quan báo chí phối hợp tăng cường giám sát, phản ánh kịp thời tình trạng vi phạm và việc xử lý của chính quyền địa phương; các phản ánh được xem là căn cứ để kiểm tra, xử lý và xác định trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan.

UBND thành phố nhấn mạnh, các phản ánh của người dân và cơ quan báo chí được xem là nguồn thông tin chính thức để kiểm tra, xử lý và xác định trách nhiệm của người đứng đầu chính quyền địa phương trong công tác chấm dứt tình trạng đốt rơm rạ, phụ phẩm nông nghiệp và đốt rác tự phát.