Hà Nội siết giữ đất công viên, xây dựng dữ liệu cây xanh toàn thành phố

Phát biểu tại hội nghị triển khai Đề án quản lý, phát triển hệ thống cây xanh, công viên, vườn hoa, mặt nước trên địa bàn Hà Nội chiều 13/11, ông Trần Hữu Bảo, Phó Giám đốc Sở Xây dựng cho biết cây xanh, công viên, vườn hoa và mặt nước không chỉ góp phần tạo dựng cảnh quan, gìn giữ bản sắc đô thị mà còn là bộ phận thiết yếu của hệ thống hạ tầng.

Các không gian này có vai trò điều hòa khí hậu, cải thiện môi trường, hỗ trợ thoát nước, giảm ngập úng và nâng cao chất lượng sống của người dân.

Tuy nhiên, trong bối cảnh đô thị hóa nhanh, quỹ đất dành cho không gian công cộng chịu nhiều áp lực, thời tiết cực đoan diễn biến phức tạp và nguy cơ mất an toàn cây xanh ngày càng gia tăng, yêu cầu đặt ra là phải đổi mới phương thức quản lý theo hướng đồng bộ, có kế hoạch, có dữ liệu và xác định rõ trách nhiệm.

Theo ông Bảo, việc UBND TP Hà Nội phê duyệt Đề án và ban hành quy định mới về quản lý công viên, cây xanh, mặt nước có ý nghĩa quan trọng, tạo cơ sở chuyển từ quản lý duy trì riêng lẻ theo ngành sang quản lý tổng thể hệ thống không gian xanh.

Hà Nội định hướng bảo tồn quỹ đất xanh, mở rộng hệ thống công viên, vườn hoa để nâng cao chất lượng sống đô thị. Ảnh: VietNamNet.

Trong đó, thành phố chú trọng kết hợp bảo tồn với phát triển mới, quản lý bằng hồ sơ và dữ liệu số, đồng thời gắn trách nhiệm phân cấp với nguồn lực thực hiện và công tác kiểm tra, giám sát.

Không để mất thêm quỹ đất xanh nội đô

Theo Đề án quản lý, phát triển hệ thống cây xanh, công viên, vườn hoa và mặt nước trên địa bàn TP Hà Nội, không gian xanh được xác định là nền tảng quan trọng để phát triển đô thị bền vững, cải thiện môi trường và chất lượng sống.

Thời gian qua, thành phố đã mở rộng diện tích cây xanh tại một số tuyến đường, cải tạo hồ nội đô và từng bước hình thành mạng lưới công viên, vườn hoa. Tuy nhiên, quỹ đất xanh, đặc biệt tại khu vực nội thành, vẫn hạn chế; nguồn lực đầu tư chưa đáp ứng nhu cầu.

Đáng chú ý, đề án kiến nghị rà soát, bảo tồn nghiêm ngặt quỹ đất xanh còn lại trong nội đô, kiên quyết không điều chỉnh quy hoạch hoặc chuyển đổi sang mục đích sử dụng khác.

Hà Nội cũng định hướng phát triển các hành lang xanh, công viên đa chức năng, kết hợp bảo tồn sinh thái, thể thao, giáo dục và giải trí; tích hợp không gian xanh với giao thông xanh và giải pháp chống ngập.

Một nhiệm vụ trọng tâm là xây dựng cơ sở dữ liệu tổng thể về cây xanh đô thị. Dữ liệu do Sở Xây dựng quản lý sẽ được cập nhật, đồng thời hướng dẫn UBND cấp xã thực hiện quản lý theo phân cấp.

Đây là nền tảng phục vụ quản lý, giám sát và quy hoạch phát triển cây xanh trên toàn thành phố.

Đề án cũng định hướng phát triển các mô hình mới như vườn thẳng đứng, cây xanh trên mái nhà, không gian mở phục vụ cộng đồng; đồng thời lập danh mục cây di sản, cây quý hiếm, cây cổ thụ có giá trị lịch sử, văn hóa để bảo tồn.

Hà Nội sẽ nghiên cứu bổ sung các giống cây chịu hạn, có khả năng lọc bụi, hấp thụ CO2 và thích ứng với điều kiện môi trường đô thị.

Huy động vốn tư nhân phát triển công viên

Đề án kiến nghị tăng ngân sách, ưu tiên cải tạo công viên nội đô, xây hồ điều hòa và phát triển hành lang xanh. Hà Nội cũng định hướng huy động vốn PPP, tài trợ quốc tế, khuyến khích doanh nghiệp tham gia đầu tư, quản lý không gian xanh.

Thành phố định hướng phát triển công viên nông nghiệp, vùng phát thải thấp, ứng dụng công nghệ GIS quản lý cây xanh, năng lượng tái tạo và các giải pháp thích ứng biến đổi khí hậu, hướng tới mục tiêu Net-Zero vào năm 2050.

Các giải pháp được kỳ vọng góp phần khắc phục tình trạng thiếu quỹ đất, hạn chế nguồn lực, từng bước hiện thực hóa tầm nhìn “Thành phố sông hồ - Thành phố xanh”, với không gian “Rừng trong phố - Phố trong rừng”.