Hải quân Anh chi 5 tỷ bảng phát triển tàu chiến đa năng CCV cùng hạm đội không người lái

Bộ Quốc phòng Anh vừa công bố định hướng thay đổi chiến lược lớn trong Kế hoạch Đầu tư Quốc phòng (DIP), chính thức hủy bỏ chương trình đóng tàu khu trục Type 83 truyền thống. Thay vào đó, London quyết định dành 5 tỷ bảng (khoảng 6,6 tỷ USD) để phát triển hạm đội "lai" kết hợp giữa tàu chiến có người lái và hệ thống phương tiện không người lái tiên tiến.

Theo kế hoạch mới, Hải quân Hoàng gia Anh sẽ đóng ít nhất 6 tàu chiến đa năng (CCV) để thay thế các tàu khu trục Type 45 hiện có, với đợt bàn giao đầu tiên dự kiến bắt đầu từ đầu thập niên 2030. Đây được coi là bước chuyển dịch căn bản nhằm thích ứng với môi trường chiến tranh hiện đại.

Tàu sân bay HMS Prince of Wales của Anh tại cảng Portsmouth.

Tàu chiến đa năng CCV và mô hình "trung tâm điều khiển"

Khác với các thế hệ chiến hạm truyền thống vốn tập trung vào hỏa lực hạng nặng trên một khung thân lớn, lớp tàu chiến đa năng CCV được thiết kế đặc biệt để đóng vai trò làm trung tâm chỉ huy và điều khiển cho mạng lưới phương tiện không người lái. Hệ thống này bao gồm các thiết bị tự hành trên không (UAV), trên mặt nước (USV) và dưới mặt nước (UUV).

Mô hình tác chiến này giúp mở rộng đáng kể phạm vi quan sát và bán kính hỏa lực của hạm đội mà không đòi hỏi gia tăng quân số thủy thủ đoàn hay phát sinh chi phí vận hành quá lớn. Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Anh Dan Jarvis nhận định, các tàu chiến đa năng này sẽ mang lại cho lực lượng hải quân năng lực tác chiến được tối ưu hóa riêng cho các cuộc xung đột thế hệ mới.

Việc đầu tư khoản kinh phí 5 tỷ bảng sẽ phục vụ trực tiếp cho công tác thiết kế cấu trúc hạm đội lai, đánh dấu sự thay đổi nền tảng trong học thuyết phòng không hải quân trên biển của Quân đội Anh.

Cấu trúc hạm đội hỗn hợp và các hệ thống không người lái mới

Trong tương lai, các tàu chiến đa năng CCV sẽ hoạt động song song trong lực lượng hải quân cùng với 8 tàu khu trục Type 26 và 5 tàu khu trục Type 31. Điểm đột phá nằm ở sự phối hợp chặt chẽ với hàng loạt nền tảng không người lái chuyên dụng đang được phát triển, bao gồm:

Type 91: Tàu chiến không người lái mang tên lửa tấn công.
Type 92: Hệ thống cảm biến trinh sát và cảnh báo dưới nước.
Type 93: Phương tiện không người lái dưới nước cỡ lớn (XLUUV).
Type 94: Nền tảng cảm biến thu thập thông tin tình báo.

Sự kết hợp này cho phép Hải quân Hoàng gia Anh xây dựng một lực lượng hợp nhất và linh hoạt. Máy bay không người lái tấn công sẽ phối hợp tác chiến cùng trực thăng của lục quân, máy bay tiêm kích tàng hình của không quân và hạm đội tàu nổi có người lái.

Hiện đại hóa lực lượng biệt kích hải quân

Bên cạnh chương trình đóng tàu chính, Bộ Quốc phòng Anh dự kiến phân bổ hàng trăm triệu bảng từ quỹ DIP để nâng cấp toàn diện năng lực cho lực lượng biệt kích hải quân. Trọng tâm của gói nâng cấp này là việc trang bị các xuồng chiến đấu cao tốc (JCC), máy bay không người lái thế hệ mới, tàu không người lái cùng hệ thống thông tin liên lạc và chỉ thị mục tiêu cải tiến.

Đáng chú ý, Anh và Na Uy đã bắt đầu xem xét kế hoạch chung nhằm mua sắm tới 30 tàu JCC mới. Loại phương tiện này được thiết kế để vận chuyển lực lượng biệt kích và thiết bị không người lái tiếp cận hoặc rời khỏi bờ biển đối phương với độ an toàn cao.

Hải quân Hoàng gia Anh khẳng định các phương tiện mới sẽ vượt trội so với những xuồng tấn công hiện có về tốc độ, tầm hoạt động, khả năng sống sót cũng như tính linh hoạt trong điều khiển. Tổng thể các chương trình này không chỉ nâng cao sức mạnh quân sự mà còn tạo ra hàng chục nghìn việc làm ổn định cho ngành công nghiệp đóng tàu nội địa của Anh trong nhiều thập kỷ tới.