Hải Tiến 'lạ hóa' du lịch bằng nghề kéo rùng truyền thống

Chủ tịch xã thử làm ngư dân

Sáng một ngày cuối mùa hè, ông Lê Xuân Hoàn, Chủ tịch UBND xã Hoằng Tiến trực tiếp xuống biển, vận áo may ô, quần cộc, cùng ngư dân kéo rùng. Chưa quen với công việc mới, ông nhiều lần bị sóng đánh trơn trượt, ngã xuống mạn bè.

Nghề kéo rùng đã có hằng trăm năm ở ven biển Hải Tiến

Là người địa phương khác mới chuyển công tác về xã ven biển Hoằng Tiến, ông Hoàn nói bản thân chưa hình dung công việc kéo rùng cụ thể như thế nào; đồng thời thừa nhận, kéo rùng đau lưng, phỏng tay, khá mệt nhưng mang lại cảm giác thú vị.

Ông Lê Xuân Hoàn, Chủ tịch UBND xã Hoằng Tiến (áo may ô trắng) kéo rùng cùng ngư dân địa phương

“Được nhiều hay ít cá tôm chưa biết nhưng kéo rùng là trải nghiệm thú vị. Là dịp để hiểu thêm về truyền thống văn hóa của địa phương, được trò chuyện với ngư dân, tìm hiểu kỹ về một nghề có hàng trăm năm của ngư dân vùng bãi ngang ven biển”, ông Hoàn chia sẻ.

Mẻ cá đầu tiên sau một chuyến đi kéo rùng. Ông Hoàn nói, đánh bắt được nhiều hay ít không quan trọng bằng việc được trải nghiệm với công việc rất thú vị cùng ngư dân

Theo chủ tịch xã Hoằng Tiến, địa phương đang thử nghiệm kéo rùng như một sản phẩm du lịch mới trong mùa thấp điểm. Qua các phiên kéo thử, cả người dân và du khách đều tỏ ra hào hứng. Đây là một hoạt động thuộc chuỗi chương trình “Chạm nhịp sống làng chài”, được triển khai nhằm tạo thêm sản phẩm, thu hút khách và từng bước kéo dài thời gian hoạt động của du lịch biển Hải Tiến.

Lãnh đạo xã Hoằng Tiến sắm vai ngư dân trong ngày khởi động chương trình "Chạm nhịp sống làng chài"

Du khách cùng kéo rùng, hưởng trọn “chiến lợi phẩm”

Điểm đặc biệt của trải nghiệm kéo rùng là du khách không chỉ đứng xem mà trực tiếp tham gia vào quá trình đánh bắt dưới sự hướng dẫn của ngư dân. Theo ông Trương Đình Tùng, Phó trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Hoằng Tiến, chính quyền địa phương đã phối hợp với các chủ sở hữu rùng để tổ chức những chuyến trải nghiệm cho du khách.

Du khách hào hứng ghi lại những khoảnh khắc đáng nhớ từ trải nghiệm kéo rùng trên biển Hải Tiến

Các đoàn khách có nhu cầu có thể thuê rùng và ngư dân cùng đánh bắt hải sản với mức giá khoảng 2 triệu đồng/chuyến. Hải sản thu được sau chuyến kéo rùng thuộc về du khách. Mỗi chuyến kéo dài khoảng 1 giờ 30 phút đến 2 giờ, tùy tình hình con nước.

Để bảo đảm an toàn, hoạt động chỉ được tổ chức vào những ngày sóng yên, biển lặng. Cách làm này tạo ra một trải nghiệm khác biệt so với hình thức du lịch biển truyền thống. Nếu trước đây du khách chủ yếu đến Hải Tiến để tắm biển, nghỉ dưỡng, thưởng thức hải sản thì nay có thể trực tiếp tham gia một công việc vốn gắn với đời sống của cư dân ven biển.

Kéo rùng là hoạt động ven bờ nên đảm bảo an toàn cho du khách. Trẻ em cũng có thể trải nghiệm kéo rùng cùng gia đình khi đến Hải Tiến du lịch. Ảnh: UBND xã Hoằng Tiến

Chị Nguyễn Thu Hà, ngụ tại phường Hạc Thành, cho biết muốn đưa các con về quê để trải nghiệm, hiểu thêm về một nghề khá vất vả của ngư dân. “Trước đây, mỗi lần đi biển chỉ tắm, giờ được kéo rùng, gỡ cá, chế biến, thưởng thức món ăn từ cá tươi thực sự là trải nghiệm rất đáng nhớ”, chị Hà chia sẻ.

Sản phẩm đánh bắt được từ kéo rùng rất tươi ngon là một lợi thế để hút khách

Không chỉ tạo trải nghiệm cho du khách, sản phẩm này còn mở thêm một hướng tạo sinh kế từ chính nghề truyền thống của ngư dân. Thay vì chỉ bán hải sản sau mỗi chuyến đánh bắt, người dân có thể tham gia cung cấp dịch vụ trải nghiệm, trở thành những người hướng dẫn du khách khám phá nghề biển. Giá trị của nghề vì thế không chỉ nằm ở sản lượng đánh bắt mà còn được mở rộng sang giá trị văn hóa và trải nghiệm.

Các đoàn khách có nhu cầu có thể thuê rùng và ngư dân cùng đánh bắt hải sản với mức giá khoảng 2 triệu đồng/chuyến. Ảnh: UBND xã Hoằng Tiến

Kéo rùng để "kéo" khách du lịch

Kéo rùng chỉ là một phần trong chuỗi sản phẩm “Chạm nhịp sống làng chài” mà xã Hoằng Tiến đang xây dựng. Theo kế hoạch, du khách còn có thể tham gia nhiều hoạt động gắn với đời sống cư dân ven biển như gỡ cá, đan lưới, vá lưới, cào ngao…, tham quan bến cá, khu vực neo đậu bè mảng, tìm hiểu quá trình khai thác, thu mua, phân loại và chế biến hải sản.

"Chạm nhịp sống làng chài" được kỳ vọng trở thành chuỗi sản phẩm du lịch mới của xã Hoằng Tiến

Một trong những hoạt động được xây dựng là “Chợ cá bình minh - Nhịp sống đầu ngày”, diễn ra từ 5h đến 7h hoặc theo lịch đăng ký của các đoàn khách. Sau những trải nghiệm ngoài biển, du khách có thể tiếp tục khám phá “Bếp biển - Thực hành ẩm thực làng chài”, cùng người dân sơ chế, chế biến hải sản và tìm hiểu cách bảo quản, chế biến truyền thống. Từ một nghề biển truyền thống, địa phương đang từng bước hình thành một chuỗi trải nghiệm có sự kết nối giữa đánh bắt, chợ cá, ẩm thực và đời sống cộng đồng.

Một chuyến kéo rùng được UBND xã Hoằng Tiến livestream trên nền tàng số

Mới đây, UBND xã Hoằng Tiến đã tổ chức livestream trải nghiệm “Một ngày làm ngư dân” tại khu vực bãi triều, bãi biển thôn Văn Phong. Người tham gia được trực tiếp xuống bãi triều, cùng ngư dân kéo rùng, thu lưới và phân loại hải sản. Hoạt động vừa mang đến trải nghiệm thực tế, vừa giúp quảng bá hình ảnh làng chài Hải Tiến trên các nền tảng số.

Chủ tịch xã Hoằng Tiến Lê Xuân Hoàn chia sẻ cảm nhận về nghề kéo rùng trong phiên livestream. Nguồn: Kim Oanh

Dù chuyến đi gặp thời tiết không thuận lợi, sản lượng cá không nhiều, nhưng phiên livestream vẫn thu hút hàng nghìn lượt xem và nhiều người bày tỏ mong muốn được trực tiếp trải nghiệm.

Theo lãnh địa phương, đó cũng là cách để du khách “bước vào phía sau bãi biển” - nơi có những con người ngày ngày mưu sinh, những nghề truyền thống được truyền qua nhiều thế hệ và một đời sống văn hóa đặc trưng của vùng ven biển. “Chạm nhịp sống làng chài” hướng tới phát huy giá trị văn hóa truyền thống, gắn phát triển du lịch cộng đồng với bảo tồn bản sắc và tạo sinh kế bền vững cho người dân địa phương.

Kéo rùng hướng tới mục tiêu gắn phát triển du lịch cộng đồng với bảo tồn bản sắc và tạo sinh kế bền vững cho người dân địa phương.

Với riêng nghề kéo rùng, từ một công việc nặng nhọc, đòi hỏi sức người và sự đồng lòng, nay đang có thêm một “đời sống” mới khi trở thành sản phẩm du lịch. Lãnh đạo địa phương kỳ vọng kéo rùng trên bãi biển Hải Tiến không chỉ kéo về những mẻ cá mà còn có thể kéo du khách đến gần hơn với văn hóa biển, tạo thêm nguồn thu cho ngư dân và góp phần đưa du lịch Hải Tiến vượt qua giới hạn du lịch mùa vụ.

Nghề kéo rùng ven biển là một hình thức đánh bắt truyền thống gắn với đời sống của ngư dân vùng bãi ngang Hải Tiến. Người dân sử dụng rùng, một loại ngư cụ kéo ven bờ, để khai thác các loại hải sản gần bờ. Công việc thường cần nhiều người cùng phối hợp, chia nhau kéo dây, thu lưới và gỡ hải sản nên đòi hỏi sức khỏe, sự đồng lòng và tinh thần tập thể cao. Đây vốn là nghề mưu sinh vất vả, được truyền qua nhiều thế hệ và trở thành một phần nét văn hóa của cộng đồng cư dân ven biển.