Hàn Quốc lý giải nguyên nhân thỏa thuận đầu tư vào Mỹ bị trì hoãn
Ngoại trưởng Hàn Quốc Cho Hyun vào ngày 17/9 tuyên bố kế hoạch đầu tư chiến lược của Hàn Quốc tại Mỹ đã bị hoãn lại do cần làm rõ thêm các vấn đề thủ tục liên quan đến thỏa thuận thương mại với Washington.
Phát biểu được ông đưa ra tại sân bay ở Hàn Quốc ngay trước khi lên đường sang Mỹ tham dự cuộc đàm phán với Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio. Chuyến thăm diễn ra từ ngày 17/9 đến ngày 19/9 với cuộc hội đàm chính vào ngày 18/9, được kỳ vọng sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy chương trình nghị sự đầu tư cũng như thảo luận về khả năng tổ chức cuộc gặp thượng đỉnh bên lề giữa Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung và Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Đại hội đồng Liên hợp quốc.
Ngoại trưởng Hàn Quốc Cho Hyun và Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio trong cuộc gặp tháng 7/2026. Ảnh: Yonhap
Trước đó, Bộ Thương mại, Công nghiệp và Tài nguyên Hàn Quốc đề nghị Quốc hội hoãn cuộc báo cáo kín về dự án đầu tư 200 tỷ USD, dự kiến diễn ra ngày 17/9. Do luật Hàn Quốc yêu cầu hoàn tất báo cáo với Quốc hội trước khi ký biên bản ghi nhớ (MOU) với Mỹ, lễ ký kết và công bố dự án dự kiến vào ngày 18/9 cũng phải lùi lại.
Khoản đầu tư 200 tỷ USD là một phần trong cam kết 350 tỷ USD của Hàn Quốc với Mỹ hồi tháng 11 năm ngoái để đổi lấy việc Washington giảm thuế quan. Trong đó, 150 tỷ USD dành cho hợp tác đóng tàu và 200 tỷ USD cho các dự án đầu tư chiến lược. Hai nước đã đàm phán khoảng 10 tháng về cách triển khai khoản đầu tư này.
Bất đồng chủ yếu tập trung vào các dự án năng lượng. Trong lĩnh vực điện hạt nhân, hai bên thảo luận xây dựng 8 lò phản ứng tại Mỹ, gồm 6 lò AP1000 của Westinghouse và 2 lò APR1400 do Hàn Quốc phát triển. Mỹ và Westinghouse được cho là muốn trì hoãn việc xây dựng các lò APR1400 do lo ngại ảnh hưởng đến vị thế của AP1000. Hàn Quốc cũng muốn mua 15-20% cổ phần Westinghouse và có ghế trong hội đồng quản trị, trong khi phía Mỹ chỉ chấp nhận 5-10% cổ phần không có quyền biểu quyết.
Dự án nhà máy điện khí Encinal công suất 6,3 GW tại Texas, trị giá hơn 20 tỷ USD, cũng chưa đạt đồng thuận. Hàn Quốc muốn Washington bảo đảm các hợp đồng mua điện dài hạn với các công ty công nghệ Mỹ, nhưng phía Mỹ từ chối và yêu cầu nâng vốn dự án lên khoảng 22-22,3 tỷ USD. Hai bên còn bất đồng về cách phân chia rủi ro và lợi nhuận giữa các dự án. Trong khi đó, Seoul vẫn hoài nghi về tính khả thi kinh tế của dự án đường ống LNG Alaska dài khoảng 1.300 km, trị giá 44 tỷ USD mà ông Trump thúc đẩy.
Tờ Chosun dẫn lời một quan chức Bộ Thương mại, Công nghiệp và Tài nguyên Hàn Quốc nói: “Đây không phải là sự đổ vỡ hay chệch hướng đàm phán mà là quá trình thu hẹp các điều khoản hợp đồng chi tiết nhằm tối đa hóa lợi ích lẫn nhau”.
Các cuộc đàm phán vẫn tiếp tục nhằm thu hẹp bất đồng. Chuyến thăm Washington của Ngoại trưởng Cho được kỳ vọng tạo thêm cơ hội để hai bên phối hợp lập trường và tháo gỡ những vướng mắc còn lại.
