Hàn Quốc thử nghiệm thành công robot hình người PiBot điều khiển tàu chiến hải quân

Tại cơ sở huấn luyện mô phỏng của Hải quân Hàn Quốc ở Changwon, robot hình người PiBot vừa hoàn thành bài kiểm tra điều khiển tàu chiến theo mệnh lệnh bằng giọng nói từ sĩ quan trực ca. Mẫu robot do Viện Khoa học và Công nghệ tiên tiến Hàn Quốc (KAIST) phát triển đã tự xoay bánh lái, điều chỉnh đúng hướng 330 độ và báo cáo trạng thái vận hành, đánh dấu bước tiến mới từ vai trò phi công sang điều khiển phương tiện tác chiến hải quân.

Ứng dụng AI ngôn ngữ và triết lý thiết kế không xâm lấn

Được nghiên cứu từ năm 2016 dưới sự dẫn dắt của Giáo sư Shim Hyun-chul tại KAIST, dự án PiBot từng gặp rào cản lớn khi các phiên bản đầu chỉ thực hiện được chuỗi thao tác lập trình sẵn. Sự bùng nổ của mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) từ năm 2022 đã tạo ra bước ngoặt, cho phép robot đọc, hiểu cẩm nang kỹ thuật, bản đồ và trích xuất quy trình vận hành trực tiếp thay vì chỉ nhận diện từ khóa cơ bản.

Với ngân sách tài trợ 5,7 tỉ won (khoảng 4,5 triệu USD) trong 5 năm từ Cơ quan Phát triển Quốc phòng Hàn Quốc, nhóm nghiên cứu liên ngành gồm các giáo sư Shim Hyun-chul, Choo Jae-gul, Yoon Kuk-jin và Kim Min-jun đã phát triển thành công phiên bản PiBot hoàn chỉnh vào tháng 7/2023. Robot có chiều cao 160 cm, trọng lượng 65 kg, trang bị hệ thống camera quan sát buồng lái và môi trường xung quanh, kết hợp đôi tay khớp nối linh hoạt để thao tác trên các phím bấm, cần điều khiển vốn dành cho con người.

Robot PiBot trong buồng lái máy bay, năm 2023. Ảnh: KAIST

Đáng chú ý, PiBot vận hành theo triết lý thiết kế ít xâm lấn nhất. Thay vì cải tạo toàn bộ buồng lái hay hệ thống điều khiển của phương tiện quân sự để tương thích với robot, nhóm nghiên cứu thiết kế PiBot thích nghi trực tiếp với giao diện vận hành sẵn có. Nhờ đó, robot có thể ngồi vào ghế lái máy bay hoặc cabin tàu chiến mà không cần thay đổi hạ tầng phần cứng của phương tiện.

Lộ trình thử nghiệm trên tàu chiến hải quân

Thử nghiệm tại Changwon đánh dấu giai đoạn đầu tiên trong kế hoạch 4 bước của Hải quân Hàn Quốc nhằm tích hợp PiBot vào khái niệm hạm đội hỗn hợp người – máy Sea GHOST công bố từ tháng 11/2022. Thuật toán xử lý ngôn ngữ từng dùng để đọc bản đồ hàng không Jeppesen được huấn luyện lại bằng hệ thống thuật ngữ hải quân. PiBot tiếp nhận mệnh lệnh giọng nói, phân tích dữ liệu, nhắc lại lệnh để xác nhận và thực hiện thao tác điều động phương tiện trong điều kiện sóng lớn mô phỏng.

Robot PiBot sau bánh lái tàu. Ảnh: Hải quân Hàn Quốc

Theo Chuẩn đô đốc Kim Hyung-jun, người phụ trách nhóm phân tích đánh giá thử nghiệm, bài kiểm tra giúp xác định khả năng vận hành chính xác của robot trước khi chuyển sang các giai đoạn tiếp theo. Theo lộ trình, PiBot sẽ tiếp tục được thử nghiệm trên tàu thật đang neo đậu, vận hành ban ngày trên biển và tiến tới thử nghiệm liên tục ngày đêm trong môi trường thực tế.

Giải bài toán khủng hoảng nhân lực quân sự

Việc đẩy nhanh tốc độ ứng dụng PiBot nằm trong chương trình Đổi mới Quốc phòng 4.0 nhằm giải quyết tình trạng thiếu hụt nhân lực nghiêm trọng của Quân đội Hàn Quốc. Quy mô lực lượng thường trực của quốc gia này đã giảm từ 560.000 xuống còn 450.000 người trong giai đoạn 2019-2025, tương ứng mức giảm 20% chỉ trong 6 năm.

Sách trắng quốc phòng Hàn Quốc năm 2022 dự báo số lượng thanh niên 20 tuổi thực hiện nghĩa vụ quân sự sẽ giảm từ khoảng 226.000 người vào năm 2025 xuống còn 130.000 người vào năm 2040. Việc tự động hóa thao tác điều khiển phương tiện bằng AI và robot hình người được kỳ vọng giúp duy trì năng lực tác chiến của hải quân và các quân binh chủng trong bối cảnh nguồn tuyển quân ngày càng thu hẹp.