Hãng sạc lớn nhất Trung Quốc cấm xe máy điện với lý do gây tranh cãi
TELD, hãng vận hành mạng lưới sạc lớn nhất Trung Quốc, vừa cấm xe máy điện và xe đạp điện sử dụng trạm sạc vì lo ngại cháy nổ, nhưng quyết định này đang gây tranh luận.
Theo CarNewsChina, lệnh cấm của TELD áp dụng với cả xe đạp điện công suất thấp và xe máy điện công suất lớn. Các phương tiện này không được sử dụng trụ sạc thông thường bằng dòng điện xoay chiều AC lẫn trụ sạc nhanh bằng dòng điện một chiều DC.
Quyết định gây chú ý bởi TELD đang sở hữu mạng lưới sạc lớn nhất Trung Quốc. Tính đến cuối tháng 9/2026, hãng đang vận hành 1,02 triệu đầu sạc công cộng, trong đó có 620.000 đầu sạc DC. Hệ thống của TELD phủ sóng 366 thành phố trên khắp Trung Quốc.
Nguy cơ cháy nổ từ thiết bị sạc tự chế
TELD cho rằng xe máy điện và ô tô điện có sự khác biệt về điện áp, đầu cắm và cách trao đổi thông tin với trụ sạc. Khi kết nối không tương thích, trụ sạc có thể không nhận biết chính xác tình trạng pin để điều chỉnh dòng điện, dẫn đến nguy cơ hư hỏng thiết bị hoặc cháy nổ.

TELD cấm xe máy điện và xe đạp điện sử dụng trạm sạc của hãng vì lo ngại mất an toàn. Ảnh: CarNewsChina.
Đáng lo ngại hơn, một số người dùng tại Trung Quốc đã tự chế bộ chuyển đổi để sạc xe 2 bánh tại các trạm sạc nhanh dành cho ô tô. Theo CarNewsChina, thiết bị này thường tận dụng bộ nguồn máy chủ cũ, có khả năng hạ điện áp từ hơn 400 V xuống khoảng 72 V để phù hợp với pin xe máy điện.
Những bộ chuyển đổi này chủ yếu xuất hiện trên các xe đã được độ chế, thay động cơ, bộ điều khiển hoặc nâng cấp pin nhằm tăng công suất. Một số chủ xe còn tự ghép các viên pin mua rời thành bộ pin mới hoặc thuê những xưởng nhỏ thực hiện, khiến chất lượng và độ an toàn khó được kiểm chứng.
Để trụ sạc ô tô chấp nhận cấp điện, người dùng có thể lắp thêm mạch điện giả lập tín hiệu từ hệ thống quản lý pin. Thiết bị này khiến trụ sạc nhận diện xe máy điện như một ô tô tương thích, dù thực tế không có sự trao đổi thông tin đầy đủ giữa trụ sạc và bộ pin.
Đây là nguy cơ an toàn lớn nhất mà TELD lo ngại. Khi không thể theo dõi chính xác nhiệt độ, điện áp và dung lượng pin, trụ sạc có thể tiếp tục cấp điện ngay cả khi pin quá nhiệt.
Trong trường hợp nghiêm trọng, pin có thể bốc cháy, đe dọa người sử dụng và các phương tiện xung quanh.
Vì sao xe đạt chuẩn vẫn bị cấm?
CarNewsChina cho rằng việc TELD cấm toàn bộ xe 2 bánh là biện pháp thiếu linh hoạt. Trên thực tế, xe máy điện được thiết kế theo tiêu chuẩn sạc GB/T của Trung Quốc vẫn có thể sử dụng trạm sạc ô tô, nếu đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về đầu kết nối, điện áp và hệ thống quản lý pin.
Với những mẫu xe sử dụng pin điện áp thấp, nhà sản xuất có thể tích hợp bộ sạc ngay trên phương tiện, cho phép lấy điện từ trụ sạc AC hoặc ổ cắm thông thường. Công nghệ này đã được trang bị trên một số mẫu xe máy điện tại Trung Quốc mà không cần sử dụng bộ chuyển đổi tự chế.

Một chiếc xe máy điện đã được độ chế, sử dụng trụ sạc nhanh DC theo tiêu chuẩn GB/T dành cho ô tô điện. Ảnh: MOTO01.
Trong khi đó, các mẫu xe máy điện có pin điện áp cao và hệ thống làm mát phù hợp cũng có thể hỗ trợ sạc nhanh DC.
Dù chưa phổ biến tại Trung Quốc, công nghệ này hoàn toàn khả thi về mặt kỹ thuật. Một số nhà sản xuất, trong đó có Chery, đã đề cập kế hoạch phát triển xe 2 bánh hỗ trợ sạc nhanh.
Bên cạnh vấn đề an toàn, CarNewsChina đặt câu hỏi liệu hiệu quả kinh doanh có phải yếu tố thúc đẩy quyết định của TELD. Phần lớn xe máy điện có dung lượng pin dưới 10 kWh, thấp hơn đáng kể so với ô tô điện có thể trang bị pin 100 kWh, ảnh hưởng doanh thu tiềm năng trên mỗi lượt sạc.
Trong bối cảnh thị trường sạc xe điện Trung Quốc cạnh tranh gay gắt, việc ưu tiên các phương tiện tiêu thụ nhiều điện có thể giúp doanh nghiệp cải thiện doanh thu và nâng cao hiệu quả khai thác trạm sạc.


